Almanca Resmî Edatlar Konu Anlatımı: angesichts, hinsichtlich, mittels, zufolge, zwecks, Örnekler ve Alıştırmalar
Resmî edatlar (Präpositionen der Schriftsprache), Almancada daha çok yazı dilinde kullanılan ve çoğu Genitiv alan edatlardır: angesichts (göz önüne alındığında), hinsichtlich (… konusunda), mittels (aracılığıyla), zwecks (amacıyla). Zufolge (-e göre) ise ismin arkasına gelir ve Dativ alır: Dem Bericht zufolge ist die Zahl gestiegen.
angesichts / hinsichtlich / mittels / zwecks + Genitiv · Dativ + zufolge
Bu derste öğreneceklerin
- 1Almanca Resmî Edatlar Nedir?
- 2Resmî Edatlar Hangi Hâli Alır? Genitiv ve Dativ Kuralları
- 3Angesichts, Hinsichtlich, Mittels, Zufolge ve Zwecks Ne Demek?
- 4Resmî Edatlar Ne Zaman Kullanılır?
- 5Diğer Resmî Edatlar: Sebep, Vesile, Yer ve Ticaret
- 6Resmî Edatlı Yapı Nasıl Dönüştürülür? Yan Cümle ve Edat Öbeği
- 7Resmî Edatlar ile En Sık Yapılan Hatalar
- 8Resmî Edat, Gündelik Edat ve Bağlaç Farkı
- 9Derinleşmek İsteyenlere
- 10Resmî Edatlar Alıştırmaları
- 11Resmî Edatlar Konu Özeti
- 12Resmî Edatlar Hakkında Sık Sorulan Sorular
Almanca Resmî Edatlar Nedir?
Almancada edatların bir kısmı her yerde kullanılır: mit, für, wegen, nach. Bir kısmı ise neredeyse yalnız yazılı ve resmî metinlerde görünür: resmî kurumların mektuplarında, sözleşmelerde, haberlerde, raporlarda ve akademik yazıda. Bu ikinci gruba Präpositionen der Schriftsprache (yazı dili edatları) denir. Anlamlarını çoğu zaman daha sade bir edatla ya da bir yan cümleyle de verebilirsin; resmî edat aynı bilgiyi daha kısa ve daha nesnel bir isim öbeğine sıkıştırır.
Türkçede de aynı ikilik var. Günlük konuşmada “Yağmur yüzünden maç ertelendi.” dersin; bir duyuruda “Olumsuz hava koşulları nedeniyle karşılaşma ertelenmiştir.” yazar. “Sözleşmeye göre” yerine “sözleşme uyarınca”, “bir kart ile” yerine “bir kart vasıtasıyla”, “kontrol etmek için” yerine “kontrol amacıyla” da aynı resmî tona geçiştir. Almancadaki resmî edatlar bu Türkçe kalıplara çok yakın bir iş görür; aşağıdaki tablo bu dersin beş temel edatını Türkçe karşılıklarıyla gösteriyor.
| Edat | Türkçe karşılığı | Örnek |
|---|---|---|
| angesichts + Genitiv | … göz önüne alındığında, … karşısında | angesichts der hohen Kosten |
| hinsichtlich + Genitiv | … konusunda, … bakımından | hinsichtlich des Preises |
| mittels + Genitiv | … aracılığıyla, … vasıtasıyla | mittels eines Fragebogens |
| Dativ + zufolge | … -e göre (kaynak) | dem Bericht zufolge |
| zwecks + Genitiv | … amacıyla, … için | zwecks Überprüfung der Daten |
Resmî Edatlar Hangi Hâli Alır? Genitiv ve Dativ Kuralları
Resmî edatların büyük çoğunluğu Genitiv (-in hâli) ister; bu yüzden önce Genitiv’in biçimlerini sağlam bilmen gerekir. Hatırlatma için: eril ve nötr isimlerde des/eines + isim sonunda -s ya da -es, dişil ve çoğulda der. Ayrıntılı tablo Genitiv hâli dersinde. Birkaç edat ise Dativ alır ya da iki hâlle de kullanılır. Aşağıdaki tablo bu dersteki edatları alacakları hâle ve cümledeki yerlerine göre topluyor.
| Edat | Hal | Yeri | Örnek |
|---|---|---|---|
| angesichts, hinsichtlich, bezüglich, mittels, anhand, zwecks | Genitiv | ismin önünde | angesichts der Lage |
| aufgrund, infolge, anlässlich, seitens, ungeachtet, zugunsten | Genitiv | ismin önünde | infolge des Streiks |
| zufolge | Dativ | ismin arkasında | dem Bericht zufolge |
| gemäß, entsprechend | Dativ | önünde ya da arkasında | gemäß dem Vertrag / dem Vertrag gemäß |
| laut, dank | Genitiv ya da Dativ | ismin önünde | laut dem Bericht / laut des Berichts |
Edatın kendisi hiçbir zaman çekilmez; değişen, ardından gelen artikel, sıfat ve isimdir.

Tablodaki genel kural basit: edatın arkasındaki isim öbeği Genitiv’e girer. Ama gerçek metinlerde bu kuralın üç farklı görünümü var: artikelli isim öbeği, artikelsiz tekil isim ve artikelsiz çoğul isim. Bu üç durumu ayrı ayrı görmek, en sık yapılan hal hatalarının önüne geçer.
Artikelli isim öbeği: angesichts der Lage
İsmin önünde artikel ya da iyelik zamiri varsa Genitiv açıkça görünür: artikel des / der olur, eril ve nötr isim -s ya da -es alır, sıfat -en ile biter. Bu, resmî edatların en düzenli kullanımıdır ve yazıda en güvenli biçim de budur. Bir edatın Genitiv aldığından emin değilsen önce bu biçimle düşün: angesichts des Wetters, hinsichtlich Ihrer Anfrage.
- Angesichts der hohen Mietpreise suchen viele Studierende ein WG-Zimmer.Yüksek kira fiyatları karşısında birçok öğrenci paylaşımlı evde oda arıyor.
- Hinsichtlich des Liefertermins melden wir uns morgen bei Ihnen.Teslim tarihi konusunda yarın size döneceğiz.
- Die Daten wurden mittels eines Online-Fragebogens erhoben.Veriler çevrim içi bir anket aracılığıyla toplandı.
- Infolge eines technischen Defekts fällt der Zug heute aus.Teknik bir arıza nedeniyle tren bugün seferini yapmayacak.
Artikelsiz tekil isim: laut Vertrag, zwecks Prüfung
Resmî dilde edatların arkasından sık sık artikelsiz, tek başına bir isim gelir. Bu durumda eril ve nötr isimler çoğu zaman Genitiv -s’ini almaz; isim yalın biçimiyle kalır. laut Vertrag (sözleşmeye göre), laut Fahrplan (tarifeye göre), mangels Interesse (ilgi olmadığından) bu kalıbın örnekleridir. Dişil isimlerde zaten ek olmadığı için sorun çıkmaz: zwecks Prüfung, zwecks Anmeldung. Bu artikelsiz kısa biçim özellikle tabelada, formda ve resmî bildirimde yaygındır.
- Laut Fahrplan fährt der Bus alle zehn Minuten.Tarifeye göre otobüs on dakikada bir kalkıyor.
- Zwecks Anmeldung bringen Sie bitte Ihren Ausweis mit.Kayıt için lütfen kimliğinizi yanınızda getirin.
- Die Veranstaltung wurde mangels Interesse abgesagt.Etkinlik ilgi olmadığı için iptal edildi.
- Der Preis versteht sich zuzüglich Mehrwertsteuer.Fiyata KDV dahil değildir.
Artikelsiz çoğul: mangels Beweisen, anhand von Daten
Artikelsiz çoğul isimde Genitiv hiçbir yerde görünmez: Beweise hem yalın hem de Genitiv çoğul olabilir. Almanca bu belirsizliği iki yolla çözer. Birincisi, Genitiv yerine Dativ kullanmaktır: mangels Beweisen. İkincisi, edat ile isim arasına von koymaktır: anhand von Daten, angesichts von Problemen, aufgrund von Bauarbeiten. Önünde bir sıfat varsa Genitiv yine görünür olur ve kullanılabilir: mangels ausreichender Beweise.
- Der Angeklagte wurde mangels Beweisen freigesprochen.Sanık delil yetersizliğinden beraat etti.
- Die Hypothese wird anhand von Daten aus zwölf Ländern überprüft.Hipotez on iki ülkeden gelen verilerle sınanıyor.
- Aufgrund von Bauarbeiten ist die Straße gesperrt.Yol, inşaat çalışmaları nedeniyle trafiğe kapalı.
- Angesichts steigender Energiepreise spart die Stadt Strom.Artan enerji fiyatları karşısında belediye elektrikten tasarruf ediyor.
Angesichts, Hinsichtlich, Mittels, Zufolge ve Zwecks Ne Demek?
Beş temel edatın her biri ayrı bir anlam ilişkisi kurar: bir durumu gerekçe olarak göstermek, bir konuyu belirtmek, bir aracı adlandırmak, bir kaynağa dayanmak ve bir amacı söylemek. Her birinin yanında aynı işi gören bir ya da iki yakın edat var; onları da aynı başlıkta göreceksin.

Angesichts: durum karşısında (göz önüne alındığında)
Angesichts bir durumu ya da gerçeği öne sürer ve ardından gelen kararın ya da yargının bu duruma bakılarak verildiğini söyler. Türkçede “… karşısında”, “… göz önüne alındığında” ya da “… düşünüldüğünde” ile karşılanır. Wegen ve aufgrund doğrudan sebep bildirir; angesichts ise sebepten çok “bu durumu görünce, bu tablo karşısında” anlamı taşır. Bu yüzden ardından çoğunlukla büyük, göz önündeki bir durum gelir: kriz, rakamlar, gelişmeler. Çok kullanılan kalıp angesichts der Tatsache, dass … (… olduğu gerçeği karşısında) biçimidir.
- Angesichts der aktuellen Zahlen ist eine Lockerung nicht zu erwarten.Güncel rakamlar göz önüne alındığında bir gevşeme beklenmiyor.
- Angesichts des Fachkräftemangels investiert das Unternehmen in Ausbildung.Nitelikli eleman açığı karşısında şirket mesleki eğitime yatırım yapıyor.
- Angesichts der Tatsache, dass die Frist morgen endet, sollten Sie den Antrag heute stellen.Sürenin yarın dolduğunu düşünürsek başvuruyu bugün yapmanız iyi olur.
Hinsichtlich ve bezüglich: konu (… konusunda)
Hinsichtlich ve bezüglich “… konusunda, … ile ilgili olarak, … bakımından” demektir; cümlenin hangi konuyla ilgili olduğunu baştan belirtir. İkisi de Genitiv alır ve resmî yazışmada çoğu zaman birbirinin yerine kullanılabilir; bezüglich özellikle mektup ve e-postanın ilk cümlesinde sık görülür (bezüglich Ihrer Anfrage), hinsichtlich ise bir şeyi belli bir açıdan değerlendirirken (hinsichtlich der Qualität). Aynı anlamı veren öbek edatlar in Bezug auf + Akkusativ ve im Hinblick auf + Akkusativ’dir; çok resmî ve eski bir biçim olarak betreffs + Genitiv de görülür.
- Bezüglich Ihrer Anfrage vom 3. März teilen wir Ihnen mit, dass der Kurs ausgebucht ist.3 Mart tarihli talebinizle ilgili olarak kursun dolu olduğunu bildiririz.
- Hinsichtlich der Qualität gibt es keine Beanstandungen.Kalite bakımından herhangi bir şikâyet yok.
- In Bezug auf den Datenschutz hat die Firma ihre Regeln geändert.Şirket, veri koruma konusunda kurallarını değiştirdi.
Mittels ve anhand: araç ve yöntem (aracılığıyla)
Mittels bir işin hangi araç, cihaz ya da yöntemle yapıldığını söyler: “… aracılığıyla, … vasıtasıyla, … kullanılarak”. Gündelik dildeki karşılığı mit ya da durch’tur; mittels teknik ve resmî bir tondadır ve genellikle cansız bir araçla kullanılır. Bir işte yardım eden kişi için mithilfe (ya da mit Hilfe) ve durch daha doğaldır. Anhand ise “… yardımıyla, … üzerinden, … temelinde” demektir: bir şeyi bir örnek, belge ya da veri üzerinden gösterirken, açıklarken ya da değerlendirirken kullanılır.
- Die Tür lässt sich nur mittels einer Chipkarte öffnen.Kapı yalnızca bir çipli kart ile açılabiliyor.
- Die Temperatur wird mittels eines Sensors gemessen.Sıcaklık bir sensör aracılığıyla ölçülüyor.
- Die Lehrerin erklärt die Regel anhand eines Beispiels.Öğretmen kuralı bir örnek üzerinden açıklıyor.
- Mithilfe einer Nachbarin hat Elif eine neue Wohnung gefunden.Elif bir komşunun yardımıyla yeni bir ev buldu.
Zufolge, laut ve gemäß: kaynak ve dayanak (-e göre)
Türkçedeki tek “-e göre” Almancada üç ayrı edata dağılır. Zufolge ve laut bir bilginin kaynağını gösterir: haber, rapor, açıklama, tanık. Zufolge ismin arkasına gelir ve Dativ alır (dem Bericht zufolge); laut ismin önüne gelir ve Dativ ya da Genitiv alır, artikelsiz isimle de çok kullanılır (laut Polizei). Gemäß ise bilgi kaynağından çok bir kurala, sözleşmeye, talimata dayanmayı bildirir: “… uyarınca, … gereğince”. Gemäß Dativ alır, ismin önüne de arkasına da gelebilir. Yakın anlamlı entsprechend (“… doğrultusunda, … uygun olarak”) de aynı şekilde Dativ alır.
- Den Angaben der Polizei zufolge wurde niemand verletzt.Polisin verdiği bilgilere göre yaralanan olmadı.
- Laut Wetterbericht soll es morgen regnen.Hava durumuna göre yarın yağmur yağacakmış.
- Gemäß dem Mietvertrag ist die Kaution in drei Raten zahlbar.Kira sözleşmesi uyarınca depozito üç taksitte ödenebilir.
- Ihrem Wunsch entsprechend haben wir den Termin verschoben.İsteğiniz doğrultusunda randevuyu erteledik.
Zwecks: amaç (… amacıyla)
Zwecks “… amacıyla, … için” demektir ve en çok resmî kurum dilinde (Amtsdeutsch) görülür. Arkasından neredeyse her zaman bir eylemden türemiş isim gelir: Prüfung (prüfen), Anmeldung (anmelden), Klärung (klären). Bu isim çoğunlukla artikelsizdir; ardına bir Genitiv tamlayanı eklenebilir: zwecks Klärung der offenen Fragen. Aynı anlamı daha sade yollarla da verebilirsin: zur Klärung, für die Klärung ya da bir yan cümleyle um die Fragen zu klären. Amaç cümlelerinin kuralları um … zu ve damit dersinde.
- Zwecks Verlängerung des Reisepasses vereinbaren Sie bitte einen Termin.Pasaportunuzu uzatmak için lütfen randevu alın.
- Ihre Daten werden zwecks Überprüfung an die Behörde weitergeleitet.Bilgileriniz kontrol amacıyla ilgili kuruma iletilecek.
- Wir laden Sie zwecks Klärung der offenen Fragen zu einem Gespräch ein.Açık kalan soruları netleştirmek amacıyla sizi bir görüşmeye davet ediyoruz.
Resmî Edatlar Ne Zaman Kullanılır?
Resmî edatların yeri cümlenin anlamından çok metnin türüdür. Aynı bilgiyi arkadaşına mesajla yazarken wegen, mit ve bir yan cümle kullanırsın; bir kuruma yazarken ya da bir rapor hazırlarken resmî edatlar metni kısaltır ve nesnelleştirir. Aşağıdaki kartlar bu edatların doğal durduğu metin türlerini gösteriyor.

1Kurum yazışması ve resmî e-posta
Bir kuruma, işverene ya da ev sahibine yazarken konuyu baştan belirtmek ve ricayı gerekçesiyle sunmak için bezüglich, hinsichtlich ve zwecks kullanılır.
- Bezüglich meiner Bewerbung möchte ich Ihnen noch ein Zeugnis nachreichen.Başvurumla ilgili olarak size bir belge daha iletmek istiyorum.
- Ich bitte Sie zwecks Klärung des Sachverhalts um einen Rückruf.Konunun netleşmesi için beni geri aramanızı rica ediyorum.
2Haber ve basın dili
Haberde bilginin kaynağı gösterilir ve olaylar neden-sonuç ilişkisiyle verilir; zufolge, laut, infolge ve angesichts burada çok sık geçer.
- Einer Umfrage zufolge arbeiten immer mehr Menschen im Homeoffice.Bir ankete göre giderek daha fazla insan evden çalışıyor.
- Infolge des Sturms kam es zu zahlreichen Zugausfällen.Fırtına sonucunda çok sayıda tren seferi iptal edildi.
3Sözleşme, yönetmelik ve hukuk dili
Bir hakkın ya da yükümlülüğün dayanağını göstermek için gemäß, entsprechend ve laut kullanılır.
- Gemäß Paragraf 5 des Mietvertrags sind Haustiere nur mit Zustimmung erlaubt.Kira sözleşmesinin 5. maddesi uyarınca evcil hayvan yalnızca izinle beslenebilir.
- Laut Arbeitsvertrag beträgt die Probezeit sechs Monate.İş sözleşmesine göre deneme süresi altı ay.
4Akademik metin ve rapor
Yöntemi, veriyi ve değerlendirme ölçütünü kısa bir isim öbeğiyle vermek için mittels, anhand ve hinsichtlich kullanılır.
- Die Daten wurden mittels leitfadengestützter Interviews erhoben.Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler aracılığıyla toplandı.
- Anhand zweier Fallstudien wird gezeigt, wie sich der Markt verändert hat.İki vaka çalışması üzerinden pazarın nasıl değiştiği gösteriliyor.
5Duyuru, talimat ve tabela
Kısa ve nesnel olması gereken duyurularda gerekçe ve amaç artikelsiz isimle sıkıştırılır.
- Aufgrund von Bauarbeiten bleibt der Eingang bis Freitag geschlossen.İnşaat çalışmaları nedeniyle giriş cumaya kadar kapalı kalacak.
- Angesichts des Gewitters wurde das Open-Air-Konzert abgesagt.Gök gürültülü fırtına nedeniyle açık hava konseri iptal edildi.
6Fiyat, fatura ve ticari yazı
Bir tutara neyin dahil olduğunu ya da eklendiğini göstermek için zuzüglich, abzüglich, einschließlich ve inklusive kullanılır.
- Die Miete beträgt 850 Euro zuzüglich der Nebenkosten.Kira, yan giderler hariç 850 avro.
- Der Preis gilt inklusive Frühstück.Fiyata kahvaltı dahil.
Diğer Resmî Edatlar: Sebep, Vesile, Yer ve Ticaret
Beş temel edatın çevresinde, yazı dilinde aynı sıklıkla karşına çıkacak bir grup edat daha var. Çoğu Genitiv alır (dank iki hâlle kurulur) ve anlamlarına göre dört kümede toplanabilir: sebep ve sonuç, vesile ve taraf, yer, ticari hesap. Gündelik dildeki temel Genitiv edatlarını (wegen, trotz, während, statt) ise Genitiv edatları dersinde bulabilirsin.
Aufgrund, infolge, dank: sebep ve sonuç
Aufgrund (ya da ayrı yazımla auf Grund) “… nedeniyle, … sebebiyle” demektir ve wegen’in daha resmî karşılığıdır. Infolge “… sonucunda, … neticesinde” anlamıyla bir olayın doğurduğu sonucu vurgular. Dank ise sebebi olumlu bir şey olarak sunar: “… sayesinde”; Genitiv ya da Dativ alabilir. Olumsuz bir sonuç için dank normalde kullanılmaz (ancak alay ya da ironi için kurulabilir); orada aufgrund ya da wegen gelir. Sebep bildiren edatlarla bağlaçların ayrıntılı karşılaştırması sebep bildiren yapılar dersinde.
- Aufgrund einer Erkrankung ist die Praxis am Montag geschlossen.Bir hastalık nedeniyle muayenehane pazartesi kapalı.
- Infolge des Streiks fielen zahlreiche Flüge aus.Grev sonucunda çok sayıda uçuş iptal edildi.
- Dank ihrer Erfahrung hat Ayşe die Stelle sofort bekommen.Ayşe deneyimi sayesinde işi hemen aldı.
Anlässlich, seitens, zugunsten: vesile ve taraf
Anlässlich “… vesilesiyle, … münasebetiyle” demektir ve tören, yıl dönümü, ziyaret gibi bir olayı bildirir. Seitens “… tarafından, … cephesinden” anlamında bir kurumun ya da tarafın tutumunu verir; edilgen cümlede von’un resmî karşılığı olarak da görülür (ayrıntı: pasifte von ve durch dersi). Zugunsten “… lehine, … yararına”, karşıtı zuungunsten “… aleyhine” demektir. Ungeachtet ise “… -e rağmen, … -e bakılmaksızın” anlamıyla trotz’un resmî karşılığıdır.
- Anlässlich des 50. Firmenjubiläums lädt die Geschäftsführung alle Beschäftigten ein.Şirketin 50. kuruluş yıl dönümü vesilesiyle yönetim bütün çalışanları davet ediyor.
- Seitens der Stadt gibt es noch keine Stellungnahme.Belediye tarafından henüz bir açıklama yapılmadı.
- Das Konzert findet zugunsten der Flutopfer statt.Konser sel mağdurları yararına düzenleniyor.
- Ungeachtet der Kritik hielt der Vorstand an seinem Plan fest.Eleştirilere rağmen yönetim kurulu planından vazgeçmedi.
Unweit, oberhalb, jenseits: yer bildiren edatlar
Yer bildiren resmî edatlar özellikle tarif, emlak ilanı, gezi rehberi ve haber metninde kullanılır. Unweit “… yakınında, … -den çok uzak olmayan” demektir. Oberhalb ve unterhalb “… üst tarafında / alt tarafında”, diesseits ve jenseits “… bu yakasında / öte yakasında”, inmitten “… ortasında” anlamındadır. Gündelik dilde bunların yerine çoğu zaman in der Nähe von, über, unter ya da mitten in kullanılır. Jenseits soyut anlamda da sık geçer: jenseits aller Erwartungen (bütün beklentilerin ötesinde).
- Die Wohnung liegt unweit des Hauptbahnhofs.Daire ana tren istasyonunun yakınında.
- Oberhalb des Dorfes befindet sich eine alte Burg.Köyün üst tarafında eski bir kale var.
- Jenseits der Grenze beginnt ein Naturschutzgebiet.Sınırın öte yakasında bir doğa koruma alanı başlıyor.
- Das Hotel liegt inmitten der Altstadt.Otel eski şehrin tam ortasında.
Zuzüglich, abzüglich, einschließlich: ticari hesap
Fatura, fiyat listesi, kira ve maaş metinlerinde bir tutara neyin eklendiğini ya da düşüldüğünü gösteren edatlar kullanılır. Zuzüglich (kısaltması zzgl.) “… eklenerek, … hariç” demektir: fiyata henüz eklenmemiş bir kalemi gösterir. Abzüglich (abzgl.) “… düşülerek”, einschließlich (einschl.) ve inklusive (inkl.) “… dahil”, karşıtı exklusive (exkl.) “… hariç” anlamındadır. Hepsi Genitiv alır; artikelsiz tekil isim yalın kalır: zuzüglich Porto, inklusive Frühstück.
- Alle Preise verstehen sich zuzüglich der gesetzlichen Mehrwertsteuer.Bütün fiyatlara yasal KDV dahil değildir.
- Abzüglich der Steuern bleiben Lukas etwa 2.400 Euro im Monat.Vergiler düşüldükten sonra Lukas’a ayda yaklaşık 2.400 avro kalıyor.
- Der Kurs kostet 390 Euro einschließlich aller Materialien.Kurs, bütün materyaller dahil 390 avro.
Resmî Edatlı Yapı Nasıl Dönüştürülür? Yan Cümle ve Edat Öbeği
C1 düzeyinde aynı bilgiyi iki üslupta verebilmen beklenir: fiilli yan cümleyle (Verbalstil) ya da isim öbeğiyle (Nominalstil). Resmî edatlar isim üslubunun temel araçlarıdır. Dönüşümün iki yönü var ve ikisi de ayrı bir beceridir: okuduğun yoğun bir resmî cümleyi sade cümleye açmak ve kendi sade cümleni gerektiğinde resmî bir öbeğe sıkıştırmak.

Yan cümleden edat öbeğine: weil → angesichts
Yan cümleyi edat öbeğine çevirirken üç adım izlenir: bağlacın anlamına uyan edatı seç, yan cümlenin fiilini isme çevir (prüfen → die Prüfung, steigen → der Anstieg) ve yan cümlenin öznesini ya da nesnesini Genitiv tamlayanı yap. Fiilden isim yapmanın kuralları ve bu üslubun bütün araçları isim üslubu dersinde.
| Fiilli cümle (Verbalstil) | Edat öbeği (Nominalstil) |
|---|---|
| Weil die Kosten stark gestiegen sind, … | Angesichts des starken Anstiegs der Kosten … |
| Um die Unterlagen zu prüfen, … | Zwecks Prüfung der Unterlagen … |
| Wie die Polizei berichtet, … | Dem Bericht der Polizei zufolge … |
| Was den Preis betrifft, … | Hinsichtlich des Preises … |
| Indem man einen Sensor verwendet, … | Mittels eines Sensors … |
| Weil es keine Beweise gab, … | Mangels Beweisen … |
Edat öbeğinden sade cümleye: ungeachtet → obwohl
Ters yönde, resmî bir cümleyi anlamak ya da konuşmada aktarmak için edat öbeğini açarsın. Burada iş kolaydır: isimden fiile dön, Genitiv tamlayanını özne ya da nesne yap ve uygun bağlacı seç. Bir resmî mektubu arkadaşına anlatırken ya da sözlü sınavda bir metni özetlerken bu dönüşümü kullanırsın; aynı cümle konuşmada çok daha doğal duyulur.
- Zwecks Abholung des Pakets bringen Sie bitte Ihren Ausweis mit. → Um das Paket abzuholen, bringen Sie bitte Ihren Ausweis mit.Paketi teslim almak için lütfen kimliğinizi getirin.
- Infolge eines Rohrbruchs ist das Gebäude ohne Wasser. → Weil ein Rohr gebrochen ist, gibt es im Gebäude kein Wasser.Boru patladığı için binada su yok.
- Ungeachtet der Warnungen fuhr er weiter. → Er fuhr weiter, obwohl man ihn gewarnt hatte.Uyarılmış olmasına rağmen yoluna devam etti.
Resmî Edatlar ile En Sık Yapılan Hatalar
Bu edatlardaki tipik hatalar üç kaynaktan doğar: Türkçede edattan sonra gelen ismin hâl değiştirmemesi, Türkçedeki tek “-e göre”nin Almancada birkaç edata bölünmesi ve resmî kalıpların gündelik kalıplarla karıştırılması.
Angesichts die schwierige Situation hat die Firma reagiert.
Angesichts der schwierigen Situation hat die Firma reagiert.
Türkçede “zor durum karşısında” derken isim ek değiştirmez. Angesichts ise Genitiv ister: die Situation → der Situation, sıfat da -en alır.
Zufolge dem Bericht ist die Arbeitslosigkeit gesunken.
Dem Bericht zufolge ist die Arbeitslosigkeit gesunken.
Türkçedeki “-e göre” ismin arkasına gelir; zufolge da öyledir. Hata, onu öteki edatlar gibi öne almaktan doğar. Zufolge Dativ ile ismin arkasında durur; öne almak istiyorsan laut kullan: Laut dem Bericht …
Laut mir ist der Plan nicht realistisch.
Meiner Meinung nach ist der Plan nicht realistisch.
Türkçede “bana göre” de “rapora göre” de aynı “-e göre” ile kurulur. Almancada laut ve zufolge bir bilgi kaynağını gösterir; kendi görüşünü bildirmek için meiner Meinung nach ya da ich finde kullanılır.
Gemäß des Vertrags muss die Miete am Monatsanfang gezahlt werden.
Gemäß dem Vertrag muss die Miete am Monatsanfang gezahlt werden.
Hata, resmî edatların çoğu Genitiv aldığı için gemäß’ı da Genitiv’e bağlamaktan doğar. Oysa gemäß standart dilde Dativ ister; entsprechend da öyle.
Der Angeklagte wurde mangels Beweise freigesprochen.
Der Angeklagte wurde mangels Beweisen freigesprochen.
Artikelsiz çoğul isimde Genitiv görünmez; bu durumda Almanca Dativ çoğula geçer: Beweisen. Sıfat eklenirse Genitiv yine mümkündür: mangels ausreichender Beweise.
Hinsichtlich auf den Preis haben wir noch Fragen.
Hinsichtlich des Preises haben wir noch Fragen.
Hinsichtlich ile im Hinblick auf karıştırılmış. Hinsichtlich kendisi bir edattır ve doğrudan Genitiv alır; auf ile kurulan biçimler im Hinblick auf ve in Bezug auf’tur: Im Hinblick auf den Preis …
Zwecks die Daten zu prüfen, brauchen wir Ihre Unterschrift.
Zwecks Prüfung der Daten brauchen wir Ihre Unterschrift.
Türkçedeki “… amacıyla” hem isimle hem fiille kurulabildiği için zwecks de mastarla birleştirilmiş. Zwecks yalnız isimle kullanılır; fiille kurmak istiyorsan um … zu seç: Um die Daten zu prüfen, …
Dank des Unfalls kam ich zu spät zur Arbeit.
Aufgrund des Unfalls kam ich zu spät zur Arbeit.
Dank “… sayesinde” demektir ve olumlu bir sebep için kullanılır. Olumsuz bir sonucu doğuran sebep için aufgrund ya da wegen gelir; Türkçede de ciddi bir cümlede “kaza sayesinde geç kaldım” denmez.
Resmî Edat, Gündelik Edat ve Bağlaç Farkı
Aynı anlam ilişkisi Almancada üç düzeyde kurulabilir: resmî bir edatla, gündelik bir edatla ya da bir bağlaç ve yan cümleyle. Bağlaç zarfları (deshalb, trotzdem, folglich) ise iki ana cümleyi bağlar ve dördüncü bir yol sunar; onları bağlaç zarfları dersinde bulabilirsin. Aşağıdaki tablo hangi resmî edatın hangi sade karşılıklarla değiştirilebileceğini gösteriyor. Gündelik edatların hal kuralları için Dativ edatları ve Genitiv dersleri, bütün edat grupları için edatlar rehberi var.
| Anlam | Resmî edat | Gündelik edat | Bağlaç / yan cümle |
|---|---|---|---|
| sebep | aufgrund, infolge, angesichts | wegen | weil, da |
| zıtlık | ungeachtet | trotz | obwohl |
| konu | hinsichtlich, bezüglich | zu, über | was … betrifft |
| araç | mittels, anhand | mit, durch | indem |
| kaynak | zufolge, laut | nach | wie … sagt / berichtet |
| dayanak | gemäß, entsprechend | nach | wie … vorschreibt |
| amaç | zwecks | zu, für | um … zu, damit |
Tablodaki seçenekler anlamca yakındır ama her zaman birebir değiştirilemez. Angesichts salt sebep değil, “bu durum karşısında” anlamı taşır; Angesichts des Regens ile Wegen des Regens aynı tonda değildir. Nach kaynak bildirirken hem önde (nach Angaben der Polizei) hem arkada kullanılır; arkadaki biçim kalıplaşmış ifadelerde yaşar: meiner Meinung nach, allem Anschein nach. Bağlaçla kurulan yan cümle ise özneyi ve zamanı açıkça gösterdiği için konuşmada en doğal yoldur.
Derinleşmek İsteyenlere
Zufolge ismin önüne gelebilir mi?
Zufolge ismin önüne de gelebilir; o zaman Genitiv alır: zufolge des Berichts. Bu kullanım günümüz metinlerinde seyrektir ve eski ya da aşırı resmî duyulur. Güvenli ve yaygın biçim, ismin arkasında Dativ’le kurulan biçimdir: dem Bericht zufolge, Medienberichten zufolge, Schätzungen zufolge. Artikelsiz çoğul isimle bu kalıp haber dilinde çok sık görülür.
Laut, dank ve binnen: iki hâl de doğru
Laut Dativ ve Genitiv ile kullanılabilir: laut dem Bericht, laut des Berichts. Artikelsiz tekil isimde isim yalın kalır (laut Gesetz), artikelsiz çoğulda Dativ gelir (laut Berichten). Dank da iki hâlle kurulur: dank seiner Hilfe, dank seinem Einsatz. Binnen (… içinde, süre) yaygın olarak Dativ alır, yüksek üslupta Genitiv de görülür: binnen drei Tagen, binnen eines Monats.
Aufgrund mu, auf Grund mu? Mithilfe mi, mit Hilfe mi?
Bazı resmî edatlar bir edat ile bir ismin birleşmesinden doğmuştur ve iki yazımla da doğru kabul edilir: aufgrund / auf Grund, mithilfe / mit Hilfe, zugunsten / zu Gunsten, anstelle / an Stelle. Hangisini seçersen seç, aynı metinde tek biçimde kal.
Sona gelen başka resmî edatlar: halber, wegen
Zufolge tek sona gelen edat değildir. Halber Genitiv’le ismin arkasına gelir ve “… -den ötürü, … için” demektir: der Vollständigkeit halber (eksik kalmasın diye), der Einfachheit halber (kolaylık olsun diye). Wegen de resmî metinde ismin arkasına geçebilir: des schlechten Wetters wegen. Bu biçimler yazı dilinde, çoğunlukla kalıp olarak yaşar.
Edat zincirleri ve Amtsdeutsch
Kurum dilinde birden çok resmî edat ve isim üst üste yığılabilir: Zwecks Durchführung der Überprüfung hinsichtlich der Einhaltung der Vorschriften … Böyle bir cümle dilbilgisel olarak doğrudur ama okunması zordur. İyi bir yazı dili metninde bir cümlede genellikle bir, en çok iki resmî edat bulunur; geri kalan bilgi fiille verilir. Resmî edatlar sık sık isim-fiil birleşimleri (zur Verfügung stellen, in Kraft treten) ile de birlikte kullanılır.
Resmî Edatlar Alıştırmaları
Birinci alıştırmada anlama uygun edatı seçeceksin, ikincide edattan sonra gelen artikeli ya da ismi doğru hâlde yazacaksın, üçüncüde yan cümleyi resmî edat öbeğine çevireceksin. Her soruda bağlam ve parantez içindeki ipucu tek cevabı belirliyor.
Alıştırma 1: Anlama uygun edatı seç
Cümlenin anlamına uyan edatı işaretle.
- 1
Die Tür lässt sich nur ___ einer Chipkarte öffnen.
- 2
Dem Bericht ___ ist die Zahl der Arbeitslosen gesunken.
- 3
___ Ihrer Anfrage teilen wir Ihnen mit, dass der Kurs ausgebucht ist.
- 4
Wir bitten Sie ___ Terminvereinbarung um einen kurzen Anruf.
- 5
___ der hohen Nachfrage verlängern wir das Angebot bis Ende Mai.
- 6
___ der Kritik hielt die Stadt an ihrem Plan fest.
- 7
___ ihrer guten Deutschkenntnisse hat Elif die Prüfung bestanden.
Cevap anahtarı
- mittels — Kapının hangi araçla açıldığı söyleniyor: mittels (aracılığıyla).
- zufolge — Kaynak bildiren ve ismin arkasına gelen edat zufolge’dir; laut ismin önüne gelir.
- Bezüglich — Mektubun hangi konuyla ilgili olduğu belirtiliyor: bezüglich (… ile ilgili olarak).
- zwecks — Aramanın amacı randevu almak: zwecks (… amacıyla).
- Angesichts — Karar bir duruma bakılarak veriliyor: angesichts (… karşısında).
- Ungeachtet — Eleştiriye rağmen: ungeachtet, trotz’un resmî karşılığıdır.
- Dank — Olumlu bir sebep: dank (… sayesinde).
Alıştırma 2: Edattan sonraki hâl
Boşluğa belirli artikelin ya da parantezdeki ismin doğru biçimini yaz. Cümle başında büyük harf kullan.
- 1
Angesichts schwierigen Lage verschiebt die Firma die Investition.
- 2
Hinsichtlich Termins melden wir uns morgen.
- 3
Vertrag gemäß muss die Miete am Monatsanfang gezahlt werden.
- 4
Laut Fahrplan fährt der Bus alle zehn Minuten.
- 5
Mittels neuen App kann man Termine online buchen.
- 6
Den Angaben Polizei zufolge gab es keine Verletzten.
- 7
Der Angeklagte wurde mangels freigesprochen. (Beweis, çoğul)
Alıştırma 3: Yan cümleden edat öbeğine
Soldaki yan cümleyi resmî edat öbeğine çevir. Boşluğa tek kelime yaz; cümle başında büyük harf kullan.
- 1
Um die Wohnung zu besichtigen, … → Zwecks der Wohnung …
- 2
Um die Identität festzustellen, … → Zwecks der Identität …
- 3
Wie der Wetterbericht meldet, … → Wetterbericht zufolge …
- 4
Was die Kosten betrifft, … → Hinsichtlich Kosten …
- 5
Indem man ein Formular ausfüllt, … → Mittels Formulars … (belirsiz artikel)
- 6
Weil es keine Beweise gab, … → Beweisen …
- 7
Wie es im Vertrag steht, … → Gemäß Vertrag …
Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları
C1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.
- Okuma çalışmalarıKısa metni oku, anlama sorularını cevapla3 ücretsiz
17 Premium - Dinleme çalışmalarıSesli metni dinle, ne anladığını göster3 ücretsiz
17 Premium - Yazma çalışmalarıBoşlukları doldur, kendi cümlelerini yaz3 ücretsiz
17 Premium - Konuşma çalışmalarıCümleleri sesli söyle, telaffuzunu ölç3 ücretsiz
17 Premium
Resmî Edatlar Konu Özeti
- Resmî edatlar (Präpositionen der Schriftsprache) resmî yazışma, haber, sözleşme ve akademik metinde kullanılır; konuşmada çoğunun yerine wegen, mit, nach ya da bir yan cümle gelir.
- angesichts (… karşısında), hinsichtlich / bezüglich (… konusunda), mittels (aracılığıyla) ve zwecks (amacıyla) Genitiv alır.
- zufolge ismin arkasına gelir ve Dativ alır: dem Bericht zufolge. gemäß ve entsprechend de Dativ ister; laut ve dank iki hâlle kurulur.
- Artikelsiz tekil isim çoğunlukla yalın kalır (laut Vertrag, zwecks Prüfung); artikelsiz çoğulda Dativ ya da von gelir (mangels Beweisen, anhand von Daten).
- Türkçedeki tek “-e göre” Almancada kaynak için zufolge / laut, kural için gemäß, kişisel görüş için meiner Meinung nach olur.
- Aufgrund, infolge, anlässlich, seitens, ungeachtet, unweit ve zuzüglich gibi edatlar da Genitiv alır; dank ise Genitiv ya da Dativ ve yazı dilinde sık geçer.
- Yan cümleyi edat öbeğine çevirirken edatı seç, fiili isme çevir, özneyi ya da nesneyi Genitiv yap: um die Daten zu prüfen → zwecks Prüfung der Daten.
Resmî Edatlar Hakkında Sık Sorulan Sorular
Angesichts ne demek, nasıl kullanılır?
Hinsichtlich ile bezüglich arasında fark var mı?
Zufolge hangi hâli alır?
Laut ile zufolge farkı nedir?
Mittels ile mit farkı nedir?
Zwecks ne demek, fiille kullanılır mı?
Gemäß Genitiv mi alır, Dativ mi?
Resmî edatları konuşmada kullanabilir miyim?
Benzer dersler
- B1Almanca Genitiv Edatları Konu Anlatımı: wegen, trotz, während, statt, innerhalb, außerhalb, Örnekler ve Alıştırmalar
- C1Almanca Nominalstil ve Verbalstil: Yan Cümleyi İsim Öbeğine Çevirmek, Kurallar, Örnekler ve Alıştırmalar
- B2Almanca Sebep Cümleleri Konu Anlatımı: weil, da, denn, zumal, deshalb, wegen, aufgrund ve dank, Örnekler ve Alıştırmalar
- C1Almanca Konnektoren Konu Anlatımı: folglich, hingegen, infolgedessen, dennoch ile Bağlaç Zarfları, Cümledeki Yeri ve Alıştırmalar
- C2Almanca Resmî ve Gündelik Dil: Üslup Düzeyleri (Register), Sie ve du, Resmî E-posta, Örnekler ve Alıştırmalar
- A2Almanca Edatlar (Präpositionen) Konu Anlatımı: Akkusativ, Dativ, Wechsel ve Genitiv Edatları, Tablo ve Alıştırmalar
