Logo
Almanca Portalı
B1
B1Gramer · Kipler ve Çatı

Almanca Konjunktiv II Konu Anlatımı: hätte, wäre, würde ile Dilek, Gerçek Dışı Şart ve Pişmanlık, Örnekler ve Alıştırmalar

Almanca PortalıGüncellendi: 24 dk okuma
Kısa cevap

Konjunktiv II, Almancada gerçek olmayan ya da yalnız hayal edilen durumları anlatan kiptir; Türkçedeki dilek-şart kipine (olsa, giderdim, keşke) karşılık gelir. Çoğu fiilde würde + mastar kullanılır; sein, haben ve modal fiillerin kendi biçimi vardır: wäre, hätte, könnte. Örnek: Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen. (Vaktim olsa gelirdim.)

Wenn + özne + … + hätte/wäre, würde + özne + … + mastar

Bu derste öğreneceklerin
  1. 1Almanca Konjunktiv II Nedir?
  2. 2Konjunktiv II Nasıl Yapılır? Çekim Tablosu
    1. 2.1Hätte, wäre, würde, könnte: dört temel biçim
    2. 2.2Würde + mastar: bütün fiiller için kalıp
    3. 2.3Modal fiiller: könnte, müsste, dürfte, sollte
    4. 2.4Güçlü fiiller: käme, ginge, wüsste, gäbe
  3. 3Konjunktiv II Ne Zaman Kullanılır?
  4. 4Wenn ile Gerçek Dışı Şart Cümleleri Nasıl Kurulur?
    1. 4.1Wenn önde: ana cümle fiille başlar
    2. 4.2Ana cümle önde: Ich würde kommen, wenn …
    3. 4.3Wenn’siz şart: Hätte ich Zeit, …
  5. 5Konjunktiv II ile Dilek Cümleleri: gern, wenn doch nur, ich wünschte
    1. 5.1Hätte gern, wäre gern, würde gern: istek
    2. 5.2Wenn … doch nur!: keşke ile özlem
    3. 5.3Ich wünschte, …: hayali dilek
  6. 6Konjunktiv II Geçmiş Zaman: hätte ve wäre + Partizip II
    1. 6.1Hätte ya da wäre: Perfekt’teki yardımcı fiil
    2. 6.2Wenn ich … gewusst hätte: geçmişte gerçek dışı şart
    3. 6.3Hätte ich doch …!: geçmişe dönük keşke
  7. 7Konjunktiv II ile En Sık Yapılan Hatalar
  8. 8Konjunktiv II ile Indikativ Farkı: Gerçek ve Gerçek Dışı Şart
  9. 9Derinleşmek İsteyenlere
  10. 10Konjunktiv II Alıştırmaları
  11. 11Konjunktiv II Konu Özeti
  12. 12Konjunktiv II Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Konjunktiv II Nedir?

Almancada gerçeği, olanı anlatan normal kip Indikativ’dir: Ich habe Zeit. (Vaktim var.) Konjunktiv II ise gerçek olmayanı anlatır: bir dileği, hayal edilen bir durumu, gerçekleşmeyen bir şartı ya da olmamış bir geçmişi. Ich hätte gern mehr Zeit. dediğinde aslında vaktinin az olduğunu, ama daha fazlasını istediğini söylersin. Adı benzeyen Konjunktiv I ise başka birinin sözünü aktarırken kullanılır ve dolaylı anlatım konusuna aittir.

Türkçede bu işi fiile eklenen -sa/-se ve -ardı/-erdi ekleri görür: “Param olsa bir araba alırdım.” Almancada ise ek yerine fiilin biçimi değişir (habe → hätte) ya da yardımcı fiil würde kullanılır (würde kaufen). Türkçede tek fiile iki ek gelirken Almancada çoğu zaman iki ayrı fiil vardır: biri Konjunktiv II’de çekilen yardımcı fiil, öteki sona giden mastar ya da Partizip II.

Gerçek ile gerçek dışı yan yana
Indikativ (gerçek)Konjunktiv II (gerçek dışı)Türkçesi
Ich habe kein Auto.Ich hätte gern ein Auto.Arabam yok. / Bir arabam olsun isterdim.
Lena ist nicht hier.Wenn Lena doch hier wäre!Lena burada değil. / Keşke burada olsa!
Ich kann nicht kommen.Ich könnte morgen kommen.Gelemiyorum. / Yarın gelebilirim.
Wir fahren nicht in Urlaub.Wir würden gern in Urlaub fahren.Tatile gitmiyoruz. / Tatile gitmek isterdik.

Konjunktiv II Nasıl Yapılır? Çekim Tablosu

Konjunktiv II’nin şimdiki zaman biçimi iki yoldan kurulur. Birkaç sık fiilin kendi biçimi vardır: sein, haben, werden, modal fiiller ve bazı güçlü fiiller. Geri kalan fiillerin büyük çoğunluğu için würde + mastar kalıbı kullanılır. Kendi biçimlerin hepsi Präteritum’dan türer; bu yüzden Präteritum biçimlerini bilmek işini kolaylaştırır.

Hätte, wäre, würde, könnte: dört temel biçim

sein, haben ve werden fiillerinin Konjunktiv II biçimi Präteritum’dan çıkar: kökteki a, o, u Umlaut alır; ich ve er/sie/es biçimleri -e ile biter (war’da bu -e eklenir, hatte ve wurde’de zaten vardır). war → wäre, hatte → hätte, wurde → würde. Modal fiil können da aynı yolu izler: konnte → könnte. Aşağıdaki tablo bu dört fiilin bütün kişilerdeki biçimini gösteriyor.

sein, haben, werden ve können: Konjunktiv II çekimi
Kişiseinhabenwerdenkönnen
ichwärehättewürdekönnte
duwärsthättestwürdestkönntest
er/sie/eswärehättewürdekönnte
wirwärenhättenwürdenkönnten
ihrwärthättetwürdetkönntet
sie/Siewärenhättenwürdenkönnten

sein’de du wärest ve ihr wäret biçimleri de doğrudur; günlük dilde wärst ve wärt daha sık kullanılır. Sie (siz) çoğul biçimle çekilir: Sie wären, Sie hätten.

  • wäre “olurdu, olsa” demektir: Das wäre toll. (Bu harika olurdu.)
  • hätte “-si olsa, -si olurdu” demektir: Ich hätte gern einen Termin. (Bir randevu almak istiyorum.)
  • würde tek başına nadiren kullanılır; neredeyse her zaman sondaki bir mastarla birlikte gelir: Ich würde gern helfen. (Seve seve yardım ederdim.)
  • könnte “-ebilirdi, -ebilir” demektir: Du könntest mich morgen anrufen. (Yarın beni arayabilirsin.)

Würde + mastar: bütün fiiller için kalıp

Kendi Konjunktiv II biçimi olmayan ya da biçimi Präteritum’la aynı olan fiillerde würde çekilir, asıl fiil mastar hâlinde cümlenin sonuna gider. Düzenli fiillerin Konjunktiv II biçimi Präteritum’la tıpatıp aynıdır (ich machte hem “yaptım” hem “yapsam” olabilir); karışıklık olmasın diye bu fiillerde neredeyse her zaman würde kullanılır. Cümle yapısı modal fiillerdeki gibidir: çekimli würde ikinci sırada, mastar sonda.

würde + mastar ile örnekler
  • Ich würde gern in München wohnen.Münih’te oturmak isterdim.
  • Würdest du mir bitte die Tür öffnen?Kapıyı açar mısın lütfen?
  • Lena würde nie ohne Frühstück aus dem Haus gehen.Lena kahvaltı etmeden asla evden çıkmazdı.
  • Wir würden euch gern am Wochenende besuchen.Hafta sonu sizi ziyaret etmek isterdik.

Modal fiillerde würde kullanılmaz; her birinin kendi Konjunktiv II biçimi vardır. Präteritum’da Umlaut’u olmayan dört fiil (können, müssen, dürfen, mögen) Konjunktiv II’de Umlaut alır. sollen ve wollen ise Umlaut almaz; biçimleri Präteritum’la aynıdır. Hangisinin ne anlama geldiğini bağlam belirler. modal fiiller dersindeki Präsens anlamlarını burada daha yumuşak, daha kibar hâlleriyle görürsün.

Modal fiillerin Konjunktiv II biçimleri
MastarPräteritumKonjunktiv IIAnlamı
könnenkonntekönnte-ebilirdi, -ebilir (olasılık, kibar rica)
müssenmusstemüsste-meli, -mesi gerekirdi
dürfendurftedürfte-ebilir miyim (çok kibar izin)
mögenmochtemöchteisterdim, istiyorum (kibar istek)
sollensolltesollte-meli (tavsiye)
wollenwolltewollteisterdi (dilek)

möchte biçimi günlük dilde ayrı bir fiil gibi kullanılır: Ich möchte einen Kaffee. (Bir kahve istiyorum.)

Modal fiillerle örnekler
  • Du solltest mehr schlafen.Daha çok uyumalısın.
  • Ich müsste eigentlich noch die Wohnung putzen.Aslında bir de evi temizlemem gerekirdi.
  • Dürfte ich kurz Ihr Telefon benutzen?Telefonunuzu kısa bir süre kullanabilir miyim?
  • Das könnte ein Problem werden.Bu bir sorun olabilir.

Güçlü fiiller: käme, ginge, wüsste, gäbe

Güçlü ve karışık fiillerin de kendi Konjunktiv II biçimi vardır. Bu biçim yine Präteritum kökünden kurulur: köke mümkünse Umlaut gelir ve sona -e eklenir (kam → käme). Konuşmada bu fiillerin çoğu için de würde + mastar kullanılabilir: Wenn er käme yerine Wenn er kommen würde da doğrudur. Ama wüsste ve es gäbe gibi biçimler günlük dilde de kendi hâlleriyle yaşar. Präteritum biçimlerini tekrar etmek istersen Präteritum dersi sana yardım eder.

Sık kullanılan güçlü fiillerin Konjunktiv II biçimi
MastarPräteritumKonjunktiv II (ich, er/sie/es)Örnek
kommenkamkämeWenn er doch käme!
gehenginggingeEs ginge schneller mit dem Zug.
wissenwusstewüssteWenn ich das nur wüsste!
gebengabgäbeEs gäbe eine Lösung.
findenfandfändeIch fände das gut.
bleibenbliebbliebeIch bliebe gern hier.

Kişi ekleri hätte gibidir: du kämest/kämst, wir kämen, ihr kämet/kämt, sie/Sie kämen.

Almanca Konjunktiv II biçimleri: haben → hätte, sein → wäre, werden → würde, können → könnte ve örnek cümleler
Konjunktiv II’nin en sık dört biçimi: hätte, wäre, würde, könnte

Konjunktiv II Ne Zaman Kullanılır?

Konjunktiv II’yi her zaman aynı soru belirler: anlattığın şey gerçek mi, yoksa yalnız düşünülen, istenen ya da kibarca önerilen bir şey mi? Aşağıdaki kartlar başlıca altı kullanımı özetliyor. Gerçek dışı şart, dilek cümleleri ve geçmiş biçim ayrıntılarıyla sonraki bölümlerde.

Konjunktiv II kullanımları resimli örneklerle: kumsalda dilek, para ile gerçek dışı şart, şemsiye ile pişmanlık ve çalar saatle neredeyse olan şey
Dilek, şart, pişmanlık: hepsi gerçek olmayanı anlatır

1Dilek ve istek: gern ile

Olmasını istediğin ama şu an gerçek olmayan bir şeyi söylerken hätte gern, wäre gern ya da würde gern kullanılır.

  • Ich wäre jetzt gern am Strand.Şu an kumsalda olmak isterdim.
  • Mehmet würde gern Medizin studieren.Mehmet tıp okumak isterdi.
  • Wir hätten gern einen Garten.Bir bahçemiz olsun isterdik.

2Gerçek dışı şart: wenn … hätte, würde …

Şart gerçekleşmiyor ya da gerçekleşmesi pek olası değilse hem şart cümlesi hem sonuç cümlesi Konjunktiv II’de olur.

  • Wenn ich mehr Geld hätte, würde ich weniger arbeiten.Daha çok param olsa daha az çalışırdım.
  • Wenn es nicht so kalt wäre, würden wir draußen essen.Hava bu kadar soğuk olmasa dışarıda yerdik.

3Keşke: wenn doch nur … !

Gerçekleşmesini çok istediğin bir durumu ünlem cümlesiyle anlatırsın. doch, nur ya da bloß kelimeleri dileği güçlendirir.

  • Wenn der Bus doch nur pünktlich wäre!Keşke otobüs zamanında gelse!
  • Hätte ich bloß mehr Zeit!Keşke daha çok vaktim olsa!

4Geçmişte pişmanlık: hätte/wäre + Partizip II

Geçmişte olmamış bir şeyi ya da yaptığın bir şeyin tersini hayal ederken Konjunktiv II’nin geçmiş biçimi kullanılır.

  • Wenn du früher gekommen wärst, hättest du Anna getroffen.Daha erken gelseydin Anna’yla karşılaşırdın.
  • Wäre ich doch zu Hause geblieben!Keşke evde kalsaydım!
  • Ohne deine Hilfe hätte ich das nicht geschafft.Senin yardımın olmasa bunu başaramazdım.

5Kibar rica ve soru: könnten, würden, hätten

Resmî ortamda, dükkânda ya da yabancı biriyle konuşurken rica Konjunktiv II ile daha kibar olur.

  • Könnten Sie mir bitte das Formular erklären?Bana formu açıklayabilir misiniz lütfen?
  • Hätten Sie morgen um zehn Uhr Zeit?Yarın saat onda vaktiniz olur mu?
  • Würden Sie bitte kurz warten?Biraz bekler misiniz lütfen?

6Tavsiye ve öneri: sollte, an deiner Stelle

Birine akıl verirken emir yerine Konjunktiv II kullanılır; böylece tavsiye yumuşak ve dostça olur.

  • Du solltest zum Arzt gehen.Doktora gitmelisin.
  • An deiner Stelle würde ich das Angebot annehmen.Senin yerinde olsam teklifi kabul ederdim.
  • Wir könnten heute Abend ins Kino gehen.Bu akşam sinemaya gidebiliriz.

Kibar rica ve tavsiye kalıpları (Könnten Sie …?, Du solltest …, Ich hätte gern …) A2’de ayrı bir konu olarak işlenir; ayrıntılı kalıp listesi için kibar rica ve tavsiye dersine bakabilirsin.

Wenn ile Gerçek Dışı Şart Cümleleri Nasıl Kurulur?

Gerçek dışı şart cümlesi iki parçadan oluşur: şartı veren wenn’li yan cümle ve sonucu veren ana cümle. İki parçanın fiili de Konjunktiv II’de olur. Cümleyi üç sırayla kurabilirsin: wenn’li cümle önde, ana cümle önde ya da wenn’siz. Her birinde fiilin yeri farklıdır.

Wenn önde: ana cümle fiille başlar

wenn bir yan cümle bağlacıdır; yan cümlede çekimli fiil (hätte, wäre, könnte, würde) en sona gider. Yan cümle başta olursa bütünüyle birinci sırayı doldurur. Ana cümlenin fiili ikinci sırada kalmak zorunda olduğu için virgülden hemen sonra fiil gelir, özne onun arkasına geçer: …, würde ich …. İstersen ana cümleye dann ile de başlayabilirsin; fiil yine dann’dan hemen sonra gelir.

Wenn’li cümle başta
  • Wenn ich Zeit hätte, würde ich dich besuchen.Vaktim olsa seni ziyaret ederdim.
  • Wenn Can ein Auto hätte, müsste er nicht so früh aufstehen.Can’ın arabası olsa bu kadar erken kalkmak zorunda kalmazdı.
  • Wenn die Miete billiger wäre, dann würden wir hier bleiben.Kira daha ucuz olsa burada kalırdık.

Ana cümle önde: Ich würde kommen, wenn …

Sonuç cümlesi başa geçerse sıra normal ana cümle sırasıdır: özne, çekimli fiil, öteki öğeler, mastar. Virgülden sonra gelen wenn’li cümlede çekimli fiil yine sondadır. Bu sıra özellikle sonucu öne çıkarmak, şartı da arkadan eklemek istediğinde doğaldır. Anlam bakımından iki sıra arasında fark yoktur.

Ana cümle başta
  • Ich würde gern mitkommen, wenn ich nicht arbeiten müsste.Çalışmak zorunda olmasam seve seve gelirdim.
  • Anna wäre glücklicher, wenn sie näher bei ihrer Familie wohnen würde.Anna ailesine daha yakın otursa daha mutlu olurdu.
  • Wir könnten früher anfangen, wenn alle pünktlich wären.Herkes vaktinde gelse daha erken başlayabilirdik.

Wenn’siz şart: Hätte ich Zeit, …

wenn bağlacını atarak da şart kurabilirsin. Bu durumda yan cümlenin çekimli fiili sondan en başa geçer, cümle bir soru gibi başlar. Ana cümle yine fiille devam eder. Bu yapı yazıda ve biraz özenli konuşmada sık görülür; anlam wenn’li cümleyle aynıdır. Ana cümlenin başına sık sık dann ya da so eklenir.

Wenn’siz şart cümleleri
  • Hätte ich Zeit, würde ich dich besuchen.Vaktim olsa seni ziyaret ederdim.
  • Wäre das Wetter besser, könnten wir grillen.Hava daha iyi olsa mangal yapabilirdik.
  • Hätte Elif mehr Zeit, dann würde sie jeden Tag schwimmen gehen.Elif’in daha çok vakti olsa her gün yüzmeye giderdi.
Konjunktiv II ile gerçek dışı şart cümlesinin üç sırası: wenn önde, ana cümle önde ve wenn’siz şart
Aynı anlam, üç sıra: çekimli fiilin yerine dikkat

Konjunktiv II ile Dilek Cümleleri: gern, wenn doch nur, ich wünschte

Dilek bildiren cümleler üç biçimde kurulur. Sakin bir isteği gern ile söylersin, güçlü bir özlemi ünlem biçimindeki “keşke” cümlesiyle anlatırsın, birine ya da kendine dair hayali ich wünschte ile dile getirirsin. Üçünde de fiil Konjunktiv II’dedir, çünkü dilenen şey şu an gerçek değildir.

Hätte gern, wäre gern, würde gern: istek

gern kelimesi Konjunktiv II ile birleşince “-mek isterdim” anlamı verir. Bir şeye sahip olmak istiyorsan hätte gern (Akkusativ nesneyle), bir yerde ya da bir durumda olmak istiyorsan wäre gern, bir şey yapmak istiyorsan würde gern + mastar kullanılır. Dükkânda ve restoranda Ich hätte gern … sipariş vermenin yaygın ve kibar bir yoludur; orada dilek değil, kibar bir istek anlatır.

gern ile istek
  • Ich hätte gern ein Zimmer mit Balkon.Balkonlu bir oda istiyorum.
  • Elif wäre jetzt gern bei ihren Eltern in Izmir.Elif şu an İzmir’de annesiyle babasının yanında olmak isterdi.
  • Jonas würde gern besser kochen.Jonas daha iyi yemek yapmak isterdi.
  • Hättest du gern noch ein Stück Kuchen?Bir dilim daha pasta ister misin?

Wenn … doch nur!: keşke ile özlem

Türkçedeki “Keşke …!” cümlesinin Almancadaki karşılığı ünlem biçiminde bir wenn’li yan cümledir. Ana cümle yoktur; cümle tek başına durur ve ünlemle biter. Fiil sondadır; dileği güçlendiren doch, nur, doch nur ya da bloß fiilden önce gelir. wenn atılırsa fiil başa geçer: Hätte ich doch nur …!

Keşke cümleleri
  • Wenn ich doch nur besser Deutsch sprechen könnte!Keşke daha iyi Almanca konuşabilsem!
  • Wenn es bloß nicht so laut wäre!Keşke bu kadar gürültü olmasa!
  • Hätte ich doch einen Schlüssel!Keşke bir anahtarım olsa!
  • Würde er doch endlich anrufen!Keşke artık arasa!

Ich wünschte, …: hayali dilek

Ich wünschte (keşke …, … olmasını isterdim) kalıbı kendisi de Konjunktiv II’dir. Arkasından gelen cümle virgülle ayrılır ve fiili ikinci sıradadır, çünkü burada bağlaç yoktur: Ich wünschte, ich hätte mehr Zeit. Gerçekleşebilecek, olası bir dilek için ise Indikativ kullanılır: Ich wünsche mir, dass du gesund bleibst. (Sağlıklı kalmanı dilerim.)

Ich wünschte ile
  • Ich wünschte, du wärst hier.Keşke burada olsan.
  • Ich wünschte, ich könnte länger schlafen.Keşke daha uzun uyuyabilsem.
  • Ich wünschte, ich wäre wieder zwanzig.Keşke yeniden yirmi yaşında olsam.

Konjunktiv II Geçmiş Zaman: hätte ve wäre + Partizip II

Geçmişte gerçekleşmemiş bir durumu anlatmak için Konjunktiv II’nin geçmiş biçimi (Konjunktiv II der Vergangenheit) kullanılır. Yapı Perfekt’e çok benzer: hätte ya da wäre çekilir, asıl fiil Partizip II hâlinde sona gider. Türkçede bu anlamı “-saydı … -ardı” ya da “-mış olurdu” verir: Wenn ich das gewusst hätte, wäre ich gekommen. (Bunu bilseydim gelirdim.) Partizip II biçimlerini Perfekt dersi ayrıntılı anlatıyor.

Hätte ya da wäre: Perfekt’teki yardımcı fiil

Hangi yardımcı fiili seçeceğin Perfekt’le aynıdır. Fiil Perfekt’i haben ile kuruyorsa burada hätte, sein ile kuruyorsa wäre gelir. Yer değiştirme ve durum değişikliği bildiren fiiller (fahren, gehen, kommen, fliegen, aufstehen, einschlafen) ile sein ve bleiben wäre alır; öteki fiillerin çoğu hätte alır.

Perfekt’ten Konjunktiv II geçmişe
Perfekt (gerçek)Konjunktiv II geçmişTürkçesi
ich habe gelerntich hätte gelerntöğrenseydim / öğrenmiş olurdum
du hast gewusstdu hättest gewusstbilseydin / bilmiş olurdun
er ist gekommener wäre gekommengelseydi / gelmiş olurdu
wir sind gebliebenwir wären gebliebenkalsaydık / kalmış olurduk
ihr seid gefahrenihr wärt gefahrengitseydiniz / gitmiş olurdunuz
sie/Sie sind gewesensie/Sie wären gewesenolsaydılar / olmuş olurlardı

sein ve haben fiilleri de bu kalıba girer: ich wäre gewesen (olmuş olurdum), ich hätte gehabt (sahip olmuş olurdum).

Wenn ich … gewusst hätte: geçmişte gerçek dışı şart

Geçmişteki bir şart gerçekleşmediyse ve bu yüzden sonuç da olmadıysa iki cümle de geçmiş biçimde kurulur. Sıra kuralları şimdiki zamanla aynıdır: wenn’li cümlede yardımcı fiil en sonda, Partizip II’nin arkasında durur; ana cümlede yardımcı fiil ikinci sırada, Partizip II sondadır. Bu cümleler gerçeğin tersini söyler: Wenn du angerufen hättest aslında “aramadın” demektir.

Geçmişte gerçek dışı şart
  • Wenn ich früher losgefahren wäre, hätte ich den Zug nicht verpasst.Daha erken yola çıksaydım treni kaçırmazdım.
  • Wenn du mich angerufen hättest, wäre ich sofort gekommen.Beni arasaydın hemen gelirdim.
  • Hätte Ayşe das Formular rechtzeitig abgegeben, hätte sie den Termin bekommen.Ayşe formu zamanında teslim etseydi randevuyu alırdı.

Hätte ich doch …!: geçmişe dönük keşke

Pişmanlığı anlatan keşke cümleleri de geçmiş biçimle kurulur. Şimdiki zamandaki keşke cümleleri gibi ünlemle biter ve doch, nur ya da bloß alır. Türkçede “Keşke …-saydım!” dediğin her yerde bu yapı gelir. Modal fiille kurulan pişmanlık (Ich hätte früher kommen sollen. “Daha erken gelmeliydim.”) çift mastar alır; bu modal fiilli geçmiş yapısı B2 dersinde ayrıca işleniyor.

Geçmişte pişmanlık
  • Hätte ich doch einen Regenschirm mitgenommen!Keşke yanıma bir şemsiye alsaydım!
  • Wenn ich nur nicht so viel gegessen hätte!Keşke o kadar çok yemeseydim!
  • Wären wir bloß nicht so spät losgegangen!Keşke bu kadar geç çıkmasaydık!
  • Ich wünschte, ich hätte mehr Fotos gemacht.Keşke daha çok fotoğraf çekseydim.

Konjunktiv II ile En Sık Yapılan Hatalar

Konjunktiv II’de sık görülen hatalar çoğunlukla iki yerden doğar: Türkçedeki -sa/-se ekinin hem olası hem gerçek dışı şartı anlatabilmesi ve Almancadaki fiil sırası. Aşağıda hatalı cümle, doğrusu ve hatanın nedeni yan yana.

Wenn ich Zeit hätte, ich würde kommen.

Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen.

Türkçede ve İngilizcede şarttan sonra gelen ana cümle çoğu zaman özneyle başlar (“If I had time, I would come”). Almancada önde duran wenn’li cümle birinci sırayı doldurur; ana cümlenin çekimli fiili ikinci sırada olmalı, yani virgülden hemen sonra gelir.

Wenn ich Zeit habe, würde ich kommen.

Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen.

Türkçede “vaktim olursa” ile “vaktim olsa” arasındaki fark tek bir ekte saklıdır. Almancada gerçek dışı şartta iki cümle de Konjunktiv II’de olur. Olası bir şart söylüyorsan ikisi de Indikativ olur: Wenn ich Zeit habe, komme ich.

Ich würde gestern kommen.

Ich wäre gestern gekommen.

Türkçede “gelirdim” hem şimdi hem geçmiş için kullanılabilir. Almancada würde + mastar yalnız şimdi ve gelecek içindir; geçmiş için hätte/wäre + Partizip II gerekir.

Ich hätte nach Berlin gefahren.

Ich wäre nach Berlin gefahren.

Türkçede yardımcı fiil seçimi yoktur. Almancada fahren Perfekt’i sein ile kurar (ich bin gefahren); Konjunktiv II geçmişte de bu yüzden wäre gelir.

Ich wäre gern einen Kaffee.

Ich hätte gern einen Kaffee.

Türkçede ikisi de “isterdim” diye çevrilir. Ama bir şeye sahip olmak istiyorsan hätte gern (haben), bir yerde ya da bir şey olmak istiyorsan wäre gern (sein) kullanılır: Ich wäre gern Ärztin.

Du sollst mehr Sport machen.

Du solltest mehr Sport machen.

Türkçede “yapmalısın” hem tavsiye hem görev için aynıdır. Almancada sollst başkasından gelen bir görevi ya da kuralı aktarır (“Doktor spor yapmanı söylüyor”); dostça tavsiye için Konjunktiv II biçimi solltest kullanılır.

Wenn ich mehr Geld würde haben, …

Wenn ich mehr Geld hätte, …

Burada iki sorun var. Yan cümlede çekimli fiil en sona gider, mastardan önce değil. Üstelik haben’ın kendi biçimi hätte olduğu için würde haben yerine hätte kullanılır.

Ich wünsche, ich hätte mehr Zeit.

Ich wünschte, ich hätte mehr Zeit.

Türkçede “keşke” tek kelimedir ve fiil biçimine dikkat gerekmez. Almancada hayali dilek kalıbının kendisi de Konjunktiv II’dedir: ich wünschte. Gerçekleşebilecek bir dileği ise Indikativ ve dass ile söylersin: Ich wünsche mir, dass du gesund bleibst.

Konjunktiv II ile Indikativ Farkı: Gerçek ve Gerçek Dışı Şart

wenn’li şart cümleleri üç farklı anlama gelebilir ve farkı yalnız fiilin biçimi gösterir. Indikativ’de şart olasıdır: gerçekleşebilir. Konjunktiv II’nin şimdiki biçiminde şart şu an gerçek değildir ya da pek olası değildir. Konjunktiv II’nin geçmiş biçiminde ise şart geçmişte gerçekleşmemiştir ve artık değiştirilemez. Aşağıdaki tablo aynı durumu üç biçimde gösteriyor.

Aynı şart, üç anlam
YapıAlmancaTürkçesiGerçekte
Indikativ (olası şart)Wenn ich Zeit habe, komme ich.Vaktim olursa gelirim.Belki vaktim olur.
Konjunktiv II (şimdi)Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen.Vaktim olsa gelirdim.Vaktim yok, gelmiyorum.
Konjunktiv II (geçmiş)Wenn ich Zeit gehabt hätte, wäre ich gekommen.Vaktim olsaydı gelirdim.Vaktim yoktu, gelmedim.
Almanca şart cümlesi karşılaştırması: Indikativ olası şart, Konjunktiv II şimdi ve Konjunktiv II geçmiş
Fiilin biçimi şartın gerçek mi, hayal mi olduğunu gösterir

Olası şart cümlelerinin bütün kuralları ve wenn’in zaman bildiren kullanımı wenn bağlacı dersinde anlatılıyor. Konjunktiv II’ye yakın bir başka yapı da als ob ile kurulan gerçek dışı karşılaştırmadır: Er tut so, als ob er nichts wüsste. (Hiçbir şey bilmiyormuş gibi davranıyor.) Bir de würde ile wird’i karıştırma: Ich werde kommen. (Geleceğim.) gelecek zamandır, Ich würde kommen. (Gelirdim.) ise gerçek dışıdır.

Derinleşmek İsteyenlere

Karışık şart: geçmişteki sebep, bugünkü sonuç

Şart geçmişte, sonucu ise bugün olabilir. Bu durumda şart cümlesi geçmiş, ana cümle şimdiki Konjunktiv II’de kurulur: Wenn ich gestern früher ins Bett gegangen wäre, wäre ich jetzt nicht so müde. (Dün daha erken yatsaydım şimdi bu kadar yorgun olmazdım.) Tersi de olur: Wenn ich nicht so ungeduldig wäre, hätte ich den Kurs nicht abgebrochen. (Bu kadar sabırsız olmasam kursu bırakmazdım.) Burada şart her zaman geçerli bir özellik, sonuç geçmişte kalmış bir olaydır.

fast ve beinahe: neredeyse olan şey

Neredeyse olan ama sonunda olmayan bir şeyi anlatırken fast ya da beinahe ile Konjunktiv II’nin geçmiş biçimi kullanılır: Ich hätte fast verschlafen. (Neredeyse uyuyakalıyordum.) Wir wären beinahe zu spät gekommen. (Neredeyse geç kalıyorduk.) Konjunktiv II, olayın gerçekleşmediğini gösterir; Indikativ’le kurulan Ich habe fast verschlafen. da duyulur ve aynı anlama gelir.

Ohne, sonst ve an deiner Stelle: wenn’siz gerçek dışı anlam

Gerçek dışı şart her zaman bir yan cümleyle kurulmaz. ohne + Akkusativ, sonst ve an deiner Stelle şartı tek bir öbeğe sığdırır, fiil yine Konjunktiv II’dedir: Ohne dich wäre ich verloren. (Sen olmasan kaybolurdum.) Gut, dass du angerufen hast, sonst hätte ich den Termin vergessen. (İyi ki aradın, yoksa randevuyu unuturdum.) An deiner Stelle würde ich nichts sagen. (Senin yerinde olsam bir şey söylemezdim.)

Kibarlık basamakları: kannst, könntest, würdest

Aynı rica farklı kibarlık düzeylerinde söylenebilir. Mach das Fenster zu! emirdir. Kannst du das Fenster zumachen? günlük ve arkadaşça bir ricadır. Könntest du bitte das Fenster zumachen? ve Würdest du bitte das Fenster zumachen? daha yumuşaktır. Resmî ortamda Würden Sie bitte das Fenster schließen? ya da Wäre es möglich, das Fenster zu schließen? en kibar seçeneklerdir.

Konjunktiv II Alıştırmaları

Birinci alıştırmada Konjunktiv II biçimlerini, ikincide wenn’li cümlelerin sırasını ve doğru kipi, üçüncüde geçmiş biçimi çalışacaksın. Yanlış çıkan sorularda açıklamayı oku; özellikle hätte ile wäre seçimine dikkat et.

Boşluk doldurma

Alıştırma 1: Konjunktiv II biçimini yaz

Parantezdeki fiilin Konjunktiv II biçimini yaz. Cümle başındaysa büyük harfle başla.

  1. 1

    Wenn ich mehr Zeit , würde ich öfter Sport machen. (haben)

  2. 2

    Es schön, wenn du morgen kommen könntest. (sein)

  3. 3

    du mir bitte das Salz geben? (können)

  4. 4

    Wenn wir ein Auto , würden wir am Wochenende ans Meer fahren. (haben)

  5. 5

    An deiner Stelle ich sofort den Arzt anrufen. (werden)

  6. 6

    Du mehr Wasser trinken. (sollen, tavsiye)

  7. 7

    Wenn ich die Antwort , würde ich es dir sagen. (wissen)

  8. 8

    Wenn ihr hier , könnten wir zusammen kochen. (sein)

Cevap anahtarı
  1. hätte — haben → ich hätte
  2. wäre — sein → es wäre
  3. Könntest — können → du könntest; kibar rica, cümle başında büyük harf.
  4. hätten — haben → wir hätten
  5. würde — werden → ich würde; mastar anrufen sonda.
  6. solltest — Tavsiye için sollen’ın Konjunktiv II biçimi: du solltest (Umlaut yok).
  7. wüsste — wissen → wusste → ich wüsste
  8. wärt — sein → ihr wärt (ya da wäret)
Çoktan seçmeliPremium

Alıştırma 2: Doğru seçeneği işaretle

Cümlenin sırasına ve anlamına bak: şart olası mı, gerçek dışı mı?

  1. 1

    Wenn ich Zeit hätte, ___ ins Kino gehen.

  2. 2

    ___ ich mehr Geld, würde ich eine größere Wohnung mieten.

  3. 3

    Ich habe leider keine Zeit. Wenn ich Zeit ___, würde ich dir helfen.

  4. 4

    Wenn ich du ___, würde ich das Angebot annehmen.

  5. 5

    Im Café: „Ich ___ gern einen Tee, bitte.“

  6. 6

    Keşke burada olsan! → Wenn du doch nur hier ___!

  7. 7

    Ich würde gern mitkommen, ___ ich nicht arbeiten müsste.

Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 3: Geçmiş biçim: hätte mi, wäre mi?

Boşluğa tek kelime yaz: hätte/wäre biçimlerinden biri ya da parantezdeki fiilin Partizip II biçimi.

  1. 1

    Wenn ich früher aufgestanden , hätte ich den Bus nicht verpasst.

  2. 2

    Wenn du mich angerufen , wäre ich gekommen.

  3. 3

    ich das doch nur gewusst!

  4. 4

    Wir gern länger geblieben, aber wir mussten gehen.

  5. 5

    Wenn sie mehr gelernt , hätte sie die Prüfung bestanden.

  6. 6

    Wenn es nicht geregnet hätte, wir spazieren gegangen.

  7. 7

    Hätte ich doch den Regenschirm ! (mitnehmen)

Dört yönden pekiştir

Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları

B1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.

Konjunktiv II Konu Özeti

  • Konjunktiv II gerçek olmayanı anlatır: dilek, gerçek dışı şart, geçmişte pişmanlık, kibar rica ve tavsiye.
  • sein, haben ve modal fiillerin kendi biçimi vardır: wäre, hätte, könnte, müsste, dürfte, möchte, sollte, wollte. Öteki fiillerde çoğunlukla würde + mastar kullanılır.
  • Kendi biçimler Präteritum’dan türer; a, o, u Umlaut alır: war → wäre, hatte → hätte, kam → käme. sollen ve wollen Umlaut almaz.
  • Gerçek dışı şartta iki cümle de Konjunktiv II’dedir: Wenn ich Zeit hätte, würde ich kommen. wenn’li cümle önde ise ana cümle fiille başlar; wenn atılırsa fiil başa geçer.
  • Keşke cümleleri wenn + doch/nur/bloß ile ya da fiil başta kurulur: Hätte ich doch mehr Zeit!
  • Geçmiş biçim: hätte/wäre + Partizip II. Yardımcı fiil Perfekt’teki gibi seçilir: ich wäre gefahren, ich hätte gelernt.
  • würde + mastar yalnız şimdi ve gelecek içindir; geçmişte gerçek dışı durum için hätte/wäre + Partizip II gerekir.

Konjunktiv II Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Konjunktiv II nedir?

Gerçek olmayan, hayal edilen ya da kibarca söylenen durumları anlatan fiil kipidir. Türkçedeki dilek-şart kipine (olsa, yapardım, keşke) karşılık gelir: Ich wäre gern reich. (Zengin olmak isterdim.)

Konjunktiv II nasıl yapılır?

sein, haben, modal fiiller ve bazı güçlü fiiller Präteritum’dan türeyen kendi biçimlerini kullanır (wäre, hätte, könnte, käme). Öteki fiillerde würde çekilir, asıl fiil mastar hâlinde sona gider: Ich würde gern reisen.

Konjunktiv II ne zaman kullanılır?

Dilek (Ich hätte gern mehr Zeit.), gerçek dışı şart (Wenn ich Geld hätte, …), keşke ve pişmanlık (Hätte ich das doch gewusst!), kibar rica (Könnten Sie …?) ve tavsiye (Du solltest …) için.

hätte, wäre ve würde arasındaki fark nedir?

hätte haben’ın, wäre sein’ın, würde werden’ın Konjunktiv II biçimidir. hätte ve wäre tek başına anlam taşır (Das wäre gut.); würde ise neredeyse her zaman bir mastarla gelir (Ich würde gehen.). Geçmiş biçimde hätte ve wäre yardımcı fiil olur.

Konjunktiv II geçmiş zaman nasıl kurulur?

hätte ya da wäre + Partizip II ile: Ich hätte das gemacht. (Bunu yapardım / yapmış olurdum.) Er wäre gekommen. (Gelirdi.) Yardımcı fiil Perfekt’teki gibi seçilir.

Almancada keşke nasıl denir?

Konjunktiv II’li bir ünlem cümlesiyle: Wenn ich doch nur mehr Zeit hätte! ya da Hätte ich doch mehr Zeit! (Keşke daha çok vaktim olsa!) Geçmiş için: Hätte ich das doch gewusst! (Keşke bunu bilseydim!) Ich wünschte, … kalıbı da kullanılır.

Wenn’li cümlede würde kullanılır mı?

Kendi biçimi olmayan fiillerde evet, özellikle konuşmada: Wenn du mir helfen würdest, … sein, haben ve modal fiillerde ise kendi biçimi tercih edilir: Wenn ich Zeit hätte; “Wenn ich Zeit haben würde” yerine.

Konjunktiv I ile Konjunktiv II arasındaki fark nedir?

Konjunktiv II gerçek dışı durumları, dilekleri ve kibarlığı anlatır. Konjunktiv I ise çoğunlukla haberlerde ve resmî metinlerde başkasının sözünü aktarırken kullanılır: Er sagt, er sei krank. (Hasta olduğunu söylüyor.)
Dersi bitirdin mi?Tamamlandı olarak işaretle; ders listesinde nerede kaldığını hep gör.

Benzer dersler

Pratik yap

Almanca Portalı

Bu ders Goethe, telc ve ÖSD sınav kapsamlarına ve Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'ne (CEFR) uygun şekilde hazırlanmıştır. Bir hata görürsen bize yaz.