Logo
Almanca Portalı
B1
B1Gramer · Kipler ve Çatı

Almanca Modal Passiv Konu Anlatımı: muss gemacht werden, kann gelöst werden, Örnekler ve Alıştırmalar

Almanca PortalıGüncellendi: 22 dk okuma
Kısa cevap

Modal Passiv, edilgen cümleye müssen, können, dürfen ya da sollen ekleyerek “yapılmalı, yapılabilir, yapılmamalı” anlamı kurmaktır. Türkçedeki “yazılmalı, çözülebilir” yapısına karşılık gelir. Çekimli modal fiil ikinci konuma, fiilin Partizip II biçimi ve çekimsiz werden cümlenin sonuna gelir: Das Formular muss heute ausgefüllt werden. (Formun bugün doldurulması gerekiyor.)

Subjekt + Modalverb (çekimli) + … + Partizip II + werden

Bu derste öğreneceklerin
  1. 1Almanca Modal Passiv Nedir?
  2. 2Modal Fiilli Passiv Nasıl Kurulur?
  3. 3Modal Passiv Ne Zaman Kullanılır?
  4. 4Modal Passiv Präteritum: musste gemacht werden
  5. 5Modal Passiv ile Olumsuz ve Soru Cümleleri
    1. 5.1Olumsuz cümle: nicht ve kein
    2. 5.2Soru cümlesi: modal fiil başa gelir
  6. 6Yan Cümlede Modal Passiv: Çekimli Fiil En Sonda
  7. 7Aktif Cümle Modal Passiv’e Nasıl Çevrilir?
    1. 7.1Akkusativ → Nominativ: nesne özne olur
    2. 7.2von + Dativ: işi yapanı belirtmek
    3. 7.3Dativ nesnesi: Dativ olarak kalır
    4. 7.4wollen → sollen: isteyen kişi kaybolur
  8. 8Modal Passiv ile En Sık Yapılan Hatalar
  9. 9Modal Passiv ile Aktif Modal Cümle ve man Farkı
  10. 10Derinleşmek İsteyenlere
  11. 11Modal Passiv Alıştırmaları
  12. 12Modal Passiv Konu Özeti
  13. 13Modal Passiv Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Modal Passiv Nedir?

Edilgen cümlede (Passiv) işi kimin yaptığı değil, yapılan iş önemlidir: Der Brief wird geschrieben. (Mektup yazılıyor.) Bu cümle yalnız bir şeyin yapıldığını söyler. Ama gündelik hayatta çoğu zaman bir işin yapılması gerektiğini, yapılabileceğini ya da yapılmaması gerektiğini söyleriz: “Kira ayın üçüne kadar yatırılmalı.”, “Randevu internetten de alınabilir.”, “Bu ilaç alkolle alınmamalı.” Almancada bu anlamlar edilgen cümleye bir modal fiil eklenerek kurulur. Bu yapıya Passiv mit Modalverben ya da kısaca Modal Passiv denir.

Yapıyı anlamak için aynı işi üç cümlede görmek yeterli. Birinci cümlede işi yapan kişi belli ve bir zorunluluk var. İkincide iş öne çıkıyor ama zorunluluk yok. Üçüncüde ikisi birleşiyor: iş öne çıkıyor ve yapılması gerekiyor.

Aktif modal cümle, Passiv ve Modal Passiv yan yana
YapıAlmancaTürkçe
Aktif + modal fiilIch muss den Brief schreiben.Mektubu yazmam gerekiyor.
Passiv PräsensDer Brief wird geschrieben.Mektup yazılıyor.
Modal PassivDer Brief muss geschrieben werden.Mektubun yazılması gerekiyor.

Türkçede bu anlamı fiile ekler ekleyerek veririz: yaz-ıl-malı, çöz-ül-ebil-ir. Edilgen eki (-ıl, -ül) ve zorunluluk ya da yeterlik eki aynı kelimenin içindedir. Almancada ise bu parçalar ayrı kelimelerdir: fiil Partizip II olur (geschrieben), edilgenliği werden taşır, zorunluluğu modal fiil (muss) verir. Passiv’in temelini henüz oturtmadıysan önce edilgen çatı konusuna göz at; modal fiillerin anlamlarını ve çekimini de modal fiiller dersi ayrıntılı anlatıyor.

Modal Passiv’de cümlenin çekimli fiili modal fiildir. Modal fiil öznenin kişisine ve sayısına göre çekilir ve ana cümlede ikinci konumda durur. Partizip II ile werden ise cümlenin sonunda yan yana gelir; bu ikiliye Almancada Infinitiv Passiv (edilgen mastar) denir: geschrieben werden (yazılmak), abgeholt werden (alınmak, almaya gelinmek). Sıra her zaman önce Partizip II, sonra werden şeklindedir.

  1. Edilgen cümlenin öznesini bul: aktif cümlede nesne olan şey (der Antrag, başvuru).
  2. Modal fiili bu özneye göre çek ve ikinci konuma koy: Der Antrag muss …
  3. Zaman, yer gibi öteki bilgileri ortaya yerleştir: Der Antrag muss bis Freitag …
  4. Fiilin Partizip II biçimini ve çekimsiz werden’i sona koy: Der Antrag muss bis Freitag gestellt werden. (Başvurunun cumaya kadar yapılması gerekiyor.)

Edilgen cümlelerin öznesi çoğunlukla bir eşya ya da iş olduğu için en sık er/sie/es ve sie (çoğul) biçimlerini kullanırsın. Ama özne bir insan da olabilir: doktora, okula ya da havaalanına götürülen, alınan, muayene edilen kişi. O zaman modal fiil bütün kişilerde çekilir; Partizip II ve werden ise hiç değişmez.

müssen ile Modal Passiv: abgeholt werden (alınmak)
KişiModal PassivTürkçe
ichich muss abgeholt werdenalınmam gerekiyor
dudu musst abgeholt werdenalınman gerekiyor
er/sie/eser/sie/es muss abgeholt werdenalınması gerekiyor
wirwir müssen abgeholt werdenalınmamız gerekiyor
ihrihr müsst abgeholt werdenalınmanız gerekiyor
sie/Siesie/Sie müssen abgeholt werdenalınmaları / alınmanız gerekiyor

Yalnız modal fiil çekilir. abgeholt werden her kişide aynı kalır.

Aşağıdaki tablo Modal Passiv’de kullanılan modal fiillerin üçüncü tekil ve çoğul kişi biçimlerini bir arada gösteriyor. Örnek cümlelerde öznenin tekil ya da çoğul olmasına göre modal fiilin nasıl değiştiğine dikkat et: Das Fenster muss geputzt werden. ama Die Fenster müssen geputzt werden.

Modal Passiv’de modal fiiller: Präsens, 3. kişi
Mastarer/sie/essie (çoğul)Örnek
müssenmussmüssenDie Miete muss überwiesen werden.
könnenkannkönnenDie Tickets können online gekauft werden.
dürfendarfdürfenDer Raum darf ab 8 Uhr benutzt werden.
sollensollsollenDie Unterlagen sollen per E-Mail geschickt werden.
Almanca modal passiv yapısı: çekimli modal fiil muss, Partizip II gelöst ve mastar werden, Das Problem muss gelöst werden
Üç parça: çekimli modal fiil, Partizip II ve en sonda werden

Modal Passiv, bir işi yapan kişi önemli olmadığında, belli olmadığında ya da herkes için geçerli bir kural söylendiğinde kullanılır. Kurallar, talimatlar, resmî yazılar, ev ve iş yerindeki yapılacak işler bu yapıyla anlatılır. Hangi anlamın çıkacağını modal fiil belirler; aşağıdaki kartlar her modal fiilin Passiv’deki işlevini gösteriyor.

Almanca modal passiv günlük hayat örnekleri: Der Brief muss abgeschickt werden, Das Medikament muss genommen werden, Das Fenster kann nicht geöffnet werden
Mektup, ilaç, pencere, paket: Modal Passiv günlük hayatta

1Zorunluluk ve kural: muss … werden

Bir işin mutlaka yapılması gerektiğini söyler. Türkçede “-malı, -meli” ya da “-ması gerekiyor” ile karşılanır.

  • Die Miete muss bis zum dritten Werktag überwiesen werden.Kiranın üçüncü iş gününe kadar yatırılması gerekiyor.
  • Der Müll muss getrennt werden.Çöpler ayrıştırılmalı.
  • Die Wohnung muss vor dem Auszug gestrichen werden.Taşınmadan önce evin boyanması gerekiyor.

2İmkân: kann … werden

Bir işin yapılmasının mümkün olduğunu söyler. Türkçede “-ebilir, -abilir” ile karşılanır; olumsuzu “-amaz, -emez” olur.

  • Der Termin kann auch online vereinbart werden.Randevu internetten de alınabilir.
  • Das Problem kann schnell gelöst werden.Sorun hızla çözülebilir.
  • Das Fenster kann nicht geöffnet werden.Pencere açılamıyor.

3Yasak: darf nicht … werden

Bir işin yapılmasına izin olmadığını söyler. Tabelalarda, kurallarda ve ilaç uyarılarında geçer. Türkçede “-mamalı” ya da “… yasak” diye çevrilir.

  • Die Medikamente dürfen nicht mit Alkohol eingenommen werden.İlaçlar alkolle alınmamalı.
  • Im Museum darf nicht fotografiert werden.Müzede fotoğraf çekmek yasak.

4İzin: darf … werden

Bir işin yapılmasına izin verildiğini söyler. Çoğunlukla bir zaman ya da koşulla birlikte gelir.

  • Der Raum darf ab 8 Uhr benutzt werden.Oda saat 8’den itibaren kullanılabilir.
  • Die Bücher dürfen drei Wochen ausgeliehen werden.Kitaplar üç hafta ödünç alınabilir.

5Talimat ve plan: soll … werden

Birinin isteğini, bir talimatı ya da yapılması planlanan bir işi aktarır. İsteyen kişi cümlede görünmez. Türkçede “-ması isteniyor”, “-ması bekleniyor” ya da bağlama göre “… yapılacak” diye çevrilir.

  • Die Unterlagen sollen per E-Mail geschickt werden.Belgelerin e-postayla gönderilmesi isteniyor.
  • Die Straße soll nächstes Jahr erneuert werden.Yolun gelecek yıl yenilenmesi planlanıyor.
  • Das Paket soll morgen abgeholt werden.Paketin yarın alınması isteniyor.

6Gerekmeme: muss nicht … werden

Bir işin yapılmasının gerekmediğini söyler; yapılması yasak değildir. Aynı anlam “braucht nicht … zu werden” ile de verilir.

  • Das Formular muss nicht ausgedruckt werden.Formun yazdırılması gerekmiyor.
  • Der Antrag braucht nicht persönlich abgegeben zu werden.Başvurunun şahsen teslim edilmesi gerekmiyor.

Geçmişte yapılması gereken, yapılabilen ya da yapılamayan bir işi anlatırken modal fiil Präteritum’a geçer; Partizip II ve werden yine sonda ve yine değişmeden kalır. Yani tek değişen modal fiilin kendisidir: muss → musste, kann → konnte. Modal fiillerde geçmiş zaman için konuşmada da yazıda da genellikle Präteritum kullanılır; bunun nedenini modal fiillerin Präteritum dersinde bulabilirsin.

Modal fiillerin Präteritum biçimleri (müssen, können, dürfen: Umlaut düşer)
Mastarer/sie/essie (çoğul)Örnek
müssenmusstemusstenDer Termin musste verschoben werden.
könnenkonntekonntenDie Heizung konnte erst am Montag repariert werden.
dürfendurftedurftenDie Straße durfte zwei Tage nicht benutzt werden.
sollensolltesolltenDie Kinder sollten um 15 Uhr abgeholt werden.
Präteritum’da Modal Passiv
  • Das Auto musste in die Werkstatt gebracht werden.Arabanın tamirhaneye götürülmesi gerekti.
  • Der Flug konnte wegen des Wetters nicht durchgeführt werden.Uçuş hava yüzünden yapılamadı.
  • Früher durfte in Restaurants geraucht werden.Eskiden restoranlarda sigara içilebiliyordu.
  • Die Fenster sollten schon letzte Woche ausgetauscht werden.Pencerelerin daha geçen hafta değiştirilmesi gerekiyordu.

Türkçe çeviride “sollte … werden” cümlesi çoğu zaman “-ması gerekiyordu, -ması planlanmıştı” anlamı taşır ve işin yapılıp yapılmadığını açık bırakır. Bu cümle, işin planlandığını ya da beklendiğini söyler; yapılıp yapılmadığı cümleden anlaşılmaz. Modal Passiv’in Perfekt biçimi de vardır, ama uzun ve ağır olduğu için aşağıda, “Derinleşmek İsteyenlere” bölümünde ayrıca anlatılıyor.

Olumsuz ve soru cümlelerinde yapının parçaları değişmez; yalnız nicht ya da kein eklenir veya modal fiil cümlenin başına geçer. Partizip II ile werden her iki türde de sonda kalır.

Olumsuz cümle: nicht ve kein

Bütün cümleyi olumsuz yapan nicht genellikle cümle sonundaki fiil grubunun önüne gelir: Die Tür darf nicht geöffnet werden. (Kapı açılmamalı.) Cümlede yer ya da zaman bilgisi varsa nicht genellikle onların arkasında, yine Partizip II’nin hemen önünde durur. Özne belirsiz artikelli ya da artikelsiz bir isimse olumsuzluk kein ile yapılır; kein ismin önüne gelir ve ismin cinsiyetine göre çekilir.

Olumsuz Modal Passiv
  • Das Formular muss nicht unterschrieben werden.Formun imzalanması gerekmiyor.
  • Die Rechnung kann heute nicht bezahlt werden.Fatura bugün ödenemez.
  • Dieser Parkplatz darf am Wochenende nicht benutzt werden.Bu park yeri hafta sonu kullanılmamalı.
  • Für den Antrag müssen keine Fotos mitgebracht werden.Başvuru için fotoğraf getirilmesi gerekmiyor.

Soru cümlesi: modal fiil başa gelir

Evet-hayır sorusunda çekimli modal fiil cümlenin başına geçer, özne hemen arkasına gelir: Muss der Antrag persönlich abgegeben werden? W-sorularında soru kelimesi başta, modal fiil ikinci konumdadır. Her iki soru türünde de Partizip II ve werden yerinden oynamaz.

Soru cümlesinde Modal Passiv
  • Muss der Antrag persönlich abgegeben werden?Başvurunun şahsen teslim edilmesi gerekiyor mu?
  • Kann die Rechnung auch in Raten bezahlt werden?Fatura taksitle de ödenebilir mi?
  • Bis wann muss die Miete überwiesen werden?Kiranın ne zamana kadar yatırılması gerekiyor?
  • Wo kann das Paket abgeholt werden?Paket nereden alınabilir?
  • Wie oft soll das Medikament eingenommen werden?İlaç ne sıklıkla alınmalı?

Yan Cümlede Modal Passiv: Çekimli Fiil En Sonda

dass, weil, wenn, ob gibi bağlaçlarla kurulan yan cümlelerde çekimli fiil cümlenin en sonuna gider. Modal Passiv’de çekimli fiil modal fiil olduğu için sıra şöyle olur: Partizip II, werden, modal fiil. …, dass der Antrag bis Freitag gestellt werden muss. Yan cümlede fiilin sona gitmesi kuralını henüz çalışmadıysan yan cümleler dersi bu konuyu baştan anlatıyor.

Bu sıranın Türkçe konuşan biri için güzel bir yanı var: yan cümledeki dizilim Türkçedeki ek sırasıyla aynıdır. geschrieben (yaz-) + werden (-ıl-) + muss (-malı): “yazılmalı”. Ana cümlede ise modal fiil ikinci konuma çıktığı için bu benzerlik bozulur. İlgi cümlelerinde de aynı kural geçerlidir: modal fiil en sona gider. İlgi zamirlerinin seçimi için ilgi cümleleri konusuna bakabilirsin.

Yan cümlede Modal Passiv
  • Ich weiß nicht, ob das Formular unterschrieben werden muss.Formun imzalanması gerekip gerekmediğini bilmiyorum.
  • Der Vermieter sagt, dass die Heizung erst nächste Woche repariert werden kann.Ev sahibi kaloriferin ancak gelecek hafta tamir edilebileceğini söylüyor.
  • Weil die Wohnung renoviert werden muss, ziehen wir erst im Mai ein.Evin yenilenmesi gerektiği için ancak mayısta taşınıyoruz.
  • Wenn das Paket nicht zugestellt werden kann, bringt man es zur Post.Paket teslim edilemezse postaneye götürülür.
  • Das sind die Unterlagen, die bis Freitag eingereicht werden müssen.Bunlar cumaya kadar teslim edilmesi gereken belgeler.
Almanca modal passiv cümlede sıra: ana cümle, soru cümlesi ve dass yan cümlesinde modal fiilin yeri, Das Bad muss geputzt werden
Ana cümlede, soruda ve yan cümlede modal fiilin yeri

Aktif Cümle Modal Passiv’e Nasıl Çevrilir?

Aktif bir modal cümleyi Passiv’e çevirirken dört noktaya dikkat edersin: nesnenin özneye dönüşmesi, işi yapanın söylenip söylenmeyeceği, Dativ nesnelerin durumu ve wollen fiilinin ne olacağı. Aşağıdaki başlıklar bu dört durumu sırayla gösteriyor.

Akkusativ → Nominativ: nesne özne olur

Aktif cümledeki Akkusativ (-i hâli) nesnesi, Passiv cümlede Nominativ (yalın hâl) özne olur. Bu yüzden artikel de değişir: den Antrag → der Antrag, einen Termin → ein Termin. Modal fiil yeni özneye göre çekilir; aktif cümlenin öznesi man ise Passiv’de tamamen düşer. Gündelik konuşmada aynı anlam sık sık man zamiri ile aktif cümle olarak da söylenir.

man ile aktif cümle → Modal Passiv
  • Man muss den Antrag online stellen. → Der Antrag muss online gestellt werden.Başvurunun internetten yapılması gerekiyor.
  • Man kann einen Termin telefonisch vereinbaren. → Ein Termin kann telefonisch vereinbart werden.Telefonla randevu alınabilir.
  • Man muss die Fenster putzen. → Die Fenster müssen geputzt werden.Pencerelerin silinmesi gerekiyor.

von + Dativ: işi yapanı belirtmek

Passiv cümlede işi yapan çoğunlukla söylenmez. Söylemek gerekiyorsa von + Dativ kullanılır: aktif cümlenin öznesi von’un arkasına geçer ve Dativ’e çekilir (der Arbeitgeber → vom Arbeitgeber, die Eltern → von den Eltern). Bu bilgi genellikle cümlenin ortasında, sondaki fiil grubundan önce durur. Neden ya da araç bildiren durch ile farkını von ve durch dersinde bulabilirsin.

von + Dativ ile Modal Passiv
  • Der Arbeitgeber muss den Vertrag unterschreiben. → Der Vertrag muss vom Arbeitgeber unterschrieben werden.Sözleşmenin işveren tarafından imzalanması gerekiyor.
  • Die Kinder dürfen nur von den Eltern abgeholt werden.Çocuklar yalnız ebeveynleri tarafından alınabilir.
  • Die Heizung muss von einem Fachmann kontrolliert werden.Kaloriferin bir uzman tarafından kontrol edilmesi gerekiyor.

Dativ nesnesi: Dativ olarak kalır

helfen, danken, antworten gibi Dativ alan fiiller Passiv’de Akkusativ nesnesi taşımaz; Dativ nesnesi özneye dönüşmez, Dativ olarak kalır. Cümlede Nominativ özne olmadığı için modal fiil her zaman üçüncü tekil kişide (muss, kann) çekilir. Türkçede “Çocuğa yardım edilmeli.” derken de “çocuğa” -e hâlinde kalır; Almancada da durum aynıdır.

Dativ nesneli ve öznesiz Modal Passiv
  • Man muss dem Kind helfen. → Dem Kind muss geholfen werden.Çocuğa yardım edilmeli.
  • Ihm kann leider nicht geholfen werden.Ne yazık ki ona yardım edilemez.
  • Hier darf nicht geraucht werden.Burada sigara içmek yasak.
  • Jetzt muss schnell gehandelt werden.Şimdi hızlı davranılmalı.

Son iki örnekte hiç nesne yok: rauchen ve handeln burada nesnesiz kullanılmış. Bu tür cümlelere öznesiz Passiv denir; tabelalarda ve kurallarda Modal Passiv ile çok kullanılır. Cümle başı boş kalırsa yer tutucu es gelir: Es darf hier nicht geraucht werden. Bu kullanımın ayrıntıları ayrı bir derste anlatılıyor.

wollen → sollen: isteyen kişi kaybolur

Aktif cümlede wollen bir kişinin isteğini gösterir: Ich will die Küche streichen. (Mutfağı boyamak istiyorum.) Passiv’e çevirdiğinde özne mutfak olur; mutfak bir şey isteyemeyeceği için wollen burada anlamsız kalır. Bu durumda sollen kullanılır: isteğin sahibi cümleden çıkar, yalnız “öyle isteniyor, öyle planlanıyor” anlamı kalır. Bu yüzden “Die Küche will gestrichen werden.” yerine Die Küche soll gestrichen werden. denir.

wollen içeren aktif cümle → sollen ile Passiv
  • Ich will den Vertrag noch heute unterschreiben. → Der Vertrag soll noch heute unterschrieben werden.Sözleşmenin bugün imzalanması isteniyor.
  • Die Stadt will die Brücke abreißen. → Die Brücke soll abgerissen werden.Köprünün yıkılması planlanıyor.
  • Wir wollen das Fest im Garten feiern. → Das Fest soll im Garten gefeiert werden.Kutlamanın bahçede yapılması isteniyor.
Almanca aktif cümleyi modal passive çevirme: den Antrag olur der Antrag, wollen yerine sollen, Dativ nesnesi dem Kind
Aktiften Modal Passiv’e: nesne özne olur, wollen sollen olur, Dativ kalır

Modal Passiv’deki hataların çoğu fiil grubunun sırasından ve çekiminden gelir. Türkçede bütün bu anlamlar tek bir fiilin eklerinde toplandığı için Almancadaki üç ayrı kelimenin hangisinin çekileceği ve nereye gideceği karışabilir. Aşağıdaki kartlarda her hatanın doğrusunu ve nedenini görebilirsin.

Das Auto muss wird gewaschen.

Das Auto muss gewaschen werden.

Passiv Präsens’teki wird burada da çekimli kalır sanılıyor. Ama cümlenin çekimli fiili artık modal fiildir; werden mastar olarak en sona gider.

Das Auto muss werden gewaschen.

Das Auto muss gewaschen werden.

İngilizcedeki “must be washed” sırası Almancaya taşınıyor. Almancada önce Partizip II, sonra werden gelir; Türkçedeki “yıka-n-malı” sırası gibi.

Das Formular muss ausfüllen werden.

Das Formular muss ausgefüllt werden.

Passiv’de mastar değil Partizip II kullanılır. Ayrılabilen fiillerde -ge- önekten sonra gelir: ausgefüllt, abgeholt, eingereicht.

Ich weiß, dass die Miete muss überwiesen werden.

Ich weiß, dass die Miete überwiesen werden muss.

Ana cümledeki sıra yan cümleye taşınmış. dass’lı yan cümlede çekimli fiil, yani modal fiil, en sona gider: überwiesen werden muss.

Den Antrag muss bis Freitag gestellt werden.

Der Antrag muss bis Freitag gestellt werden.

Aktif cümledeki nesne (den Antrag) olduğu gibi bırakılmış. Passiv’de bu isim özne olur ve Nominativ’e geçer: der Antrag.

Die Fenster muss geputzt werden.

Die Fenster müssen geputzt werden.

Modal fiil özneye uyar. die Fenster çoğul olduğu için muss değil müssen gelir; Passiv cümlenin öznesini bulup modal fiili ona göre çekmek gerekir.

Das Medikament muss nicht mit Alkohol genommen werden. (Kastedilen: alkolle alınmamalı.)

Das Medikament darf nicht mit Alkohol genommen werden.

Türkçedeki “-memeli” eki “-meli”nin olumsuzu olduğu için “muss nicht” seçilir. Ama muss nicht “gerekmiyor” demektir; yasak ya da uyarı bildirmek için darf nicht kullanılır.

Die Küche will gestrichen werden.

Die Küche soll gestrichen werden.

Aktif cümledeki wollen olduğu gibi aktarılmış. Passiv’de özne olan mutfak bir şey isteyemez; isteği ya da planı aktarmak için sollen kullanılır.

Aynı bilgiyi Almancada birkaç yoldan verebilirsin. Seçimi, işi kimin yaptığını söylemek isteyip istemediğin ve anlatmak istediğin anlam belirler. Aşağıdaki tablo aynı işi dört yapıyla gösteriyor.

Aynı iş, dört yapı: den Antrag stellen (başvuru yapmak)
YapıAlmancaTürkçeNe anlatır?
Aktif + modal fiilIch muss den Antrag stellen.Başvuruyu yapmam gerekiyor.İşi yapan belli: ben
man + modal fiilMan muss den Antrag stellen.Başvuruyu yapmak gerekiyor.Genel kişi; aktif cümle
Passiv PräsensDer Antrag wird gestellt.Başvuru yapılıyor.İş öne çıkar; modal anlam yok
Modal PassivDer Antrag muss gestellt werden.Başvurunun yapılması gerekiyor.İş öne çıkar; zorunluluk var

man ile kurulan aktif cümle ve Modal Passiv anlamca çok yakındır; ikisinde de işi kimin yapacağı söylenmez. Konuşmada man’lı cümle daha kısa ve rahat duyulur: Hier muss man die Schuhe ausziehen. Kurallar, talimatlar, resmî duyurular ve e-postalarda ise Modal Passiv sık görülür, çünkü cümlenin başına yapılacak iş gelir: Die Unterlagen müssen bis zum 15. März eingereicht werden. Passiv Präsens ile Modal Passiv arasındaki fark ise modal anlamdır: Der Antrag wird gestellt. bir işin yapıldığını, Der Antrag muss gestellt werden. yapılması gerektiğini söyler. Üç farklı görevi olan werden fiili bu cümlelerde hep edilgen yardımcı fiildir.

Derinleşmek İsteyenlere

Modal Passiv Perfekt: hat repariert werden müssen

Modal Passiv’in Perfekt biçiminde yardımcı fiil haben olur ve cümlenin sonunda Partizip II ile iki mastar yan yana gelir: Das Auto hat repariert werden müssen. (Arabanın tamir edilmesi gerekti.) Burada modal fiil Partizip II (gemusst) değil, mastar biçiminde (müssen) kullanılır; buna Ersatzinfinitiv (yerine geçen mastar) denir. Yan cümlede haben, üç mastarın önüne geçer: …, dass das Auto hat repariert werden müssen. Bu yapı uzun olduğu için geçmişi anlatırken çoğunlukla Präteritum seçilir: Das Auto musste repariert werden.

Konjunktiv II ile kibar öneri: müsste, könnte, sollte

Modal fiil Konjunktiv II biçimine geçince cümle bir öneriye ya da yumuşak bir eleştiriye dönüşür: Die Heizung müsste mal kontrolliert werden. (Kaloriferin bir kontrol edilmesi gerekir aslında.) Das könnte schneller erledigt werden. (Bu daha hızlı halledilebilir aslında.) Der Text sollte noch einmal gelesen werden. (Metnin bir kez daha okunması iyi olur.) Yapı aynıdır; yalnız modal fiil değişir.

Modal Passiv yerine sein + zu ve sich lassen

Yazı dilinde Modal Passiv’in anlamı başka yapılarla da verilir. sein + zu + mastar çoğunlukla “müssen” ya da “können” anlamı taşır: Der Antrag ist bis Freitag einzureichen. (= muss eingereicht werden) Das Problem ist leicht zu lösen. (= kann leicht gelöst werden). sich lassen + mastar ise “können” anlamı verir: Das Fenster lässt sich nicht öffnen. (= kann nicht geöffnet werden). Bu yapıları Passiv alternatifleri dersinde ayrıntılı bulabilirsin.

Bir cümlede iki werden: wird gemacht werden

Gelecek zaman (Futur I) da werden ile kurulduğu için edilgen gelecek zamanda cümlede iki werden görünür: Die Straße wird nächstes Jahr erneuert werden. (Yol gelecek yıl yenilenecek.) Bu yapı Modal Passiv’le aynı kalıbı taşır; yalnız modal fiilin yerinde çekimli wird durur. Gündelik dilde gelecek çoğunlukla Präsens ve bir zaman ifadesiyle anlatılır: Die Straße wird nächstes Jahr erneuert.

Birinci alıştırmada modal fiili özneye göre çekecek ya da fiilin Partizip II biçimini yazacaksın. İkincide anlam ve sıra seçimi var. Üçüncüde aktif cümleleri Modal Passiv’e çevireceksin.

Boşluk doldurma

Alıştırma 1: Modal fiil ya da Partizip II

Parantezdeki fiili boşluğa uygun biçimde yaz: modal fiili özneye göre Präsens’te çek, öteki fiili Partizip II yap.

  1. 1

    Die Miete bis zum Monatsende überwiesen werden. (müssen)

  2. 2

    Die Fenster einmal im Monat geputzt werden. (müssen)

  3. 3

    Das Problem kann schnell werden. (lösen)

  4. 4

    Das Formular muss bis Freitag werden. (ausfüllen)

  5. 5

    Der Termin kann auch online werden. (vereinbaren)

  6. 6

    Ich morgen um 8 Uhr abgeholt werden. (müssen)

  7. 7

    Die Medikamente nicht mit Alkohol eingenommen werden. (dürfen)

  8. 8

    Die Heizung musste letzte Woche werden. (reparieren)

Cevap anahtarı
  1. muss — die Miete tekil → muss
  2. müssen — die Fenster çoğul → müssen
  3. gelöst — lösen → gelöst
  4. ausgefüllt — Ayrılabilen fiil: aus + ge + füllt
  5. vereinbart — ver- önekli fiiller ge- almaz: vereinbart
  6. muss — Özne ich → muss; abgeholt werden değişmez.
  7. dürfen — die Medikamente çoğul → dürfen
  8. repariert — -ieren ile biten fiiller ge- almaz: repariert
Çoktan seçmeliPremium

Alıştırma 2: Doğru seçeneği işaretle

Sıraya, özneye ve parantezdeki anlama dikkat et.

  1. 1

    Die Rechnung muss heute ___.

  2. 2

    Ich glaube, dass die Wohnung renoviert ___.

  3. 3

    In der Bibliothek ___ nicht laut telefoniert werden. (yasak)

  4. 4

    Für den Antrag ___ keine Fotos mitgebracht werden. (gerekmiyor)

  5. 5

    Aktif: „Ich will die Küche streichen.“ Passiv hâli hangisi?

  6. 6

    Letztes Jahr ___ die Straße drei Monate nicht benutzt werden.

  7. 7

    Wo ___ das Paket abgeholt werden?

Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 3: Aktif cümleyi Modal Passiv’e çevir

Okun arkasındaki cümleyi Modal Passiv olarak tamamla. Yalnız boşluğa gelecek kelimeleri yaz.

  1. 1

    Man muss den Antrag online stellen. → Der Antrag .

  2. 2

    Man kann die Tickets am Automaten kaufen. → Die Tickets können am Automaten .

  3. 3

    Man darf die Tür nicht öffnen. → Die Tür darf .

  4. 4

    Man soll die Unterlagen per E-Mail schicken. → Die Unterlagen per E-Mail geschickt werden.

  5. 5

    Man muss dem Kind helfen. → muss geholfen werden.

  6. 6

    Der Vermieter muss die Heizung reparieren. → Die Heizung muss vom Vermieter .

  7. 7

    Man muss das Formular unterschreiben. → Ich weiß, dass das Formular .

Dört yönden pekiştir

Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları

B1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.

  • Modal Passiv, edilgen cümleye modal fiil ekler: Der Antrag muss gestellt werden. (Başvurunun yapılması gerekiyor.)
  • Yalnız modal fiil çekilir ve ana cümlede ikinci konumda durur; Partizip II ve mastar werden sonda kalır.
  • müssen zorunluluk, können imkân, darf nicht yasak, sollen talimat ya da plan, muss nicht gerekmeme anlamı verir.
  • Präteritum’da yalnız modal fiil değişir: musste, konnte, durfte, sollte + Partizip II + werden.
  • Yan cümlede sıra Partizip II, werden, modal fiil: …, dass der Antrag gestellt werden muss.
  • Aktiften çeviride Akkusativ nesne Nominativ özne olur, Dativ nesne Dativ kalır, işi yapan von + Dativ ile söylenir.
  • Aktif cümledeki wollen, Passiv’de sollen olur; özne isteyebilen bir insansa wollen kalabilir.

Almanca modal passiv nedir?

Edilgen cümleye müssen, können, dürfen ya da sollen eklenerek kurulan yapıdır. Türkçedeki “yapılmalı, yapılabilir, yapılmamalı” anlamlarını verir: Das Problem kann gelöst werden. (Sorun çözülebilir.)

Modal fiilli passiv nasıl yapılır?

Modal fiili edilgen cümlenin öznesine göre çekip ikinci konuma koyarsın, fiilin Partizip II biçimini ve çekimsiz werden’i sona eklersin: Die Wohnung muss geputzt werden.

Modal passivde werden çekimlenir mi?

Hayır. Cümlenin çekimli fiili modal fiildir; werden mastar olarak kalır ve her zaman Partizip II’nin arkasında durur.

muss nicht ile darf nicht farkı nedir?

muss nicht … werden “yapılması gerekmiyor” demektir, yapılabilir de. darf nicht … werden ise “yapılmamalı, yasak” demektir. Yasak ya da uyarı anlamı için darf nicht kullanılır.

wollen passivde kullanılır mı?

Aktif bir wollen cümlesi Passiv’e çevrilirken sollen kullanılır: Ich will die Küche streichen. → Die Küche soll gestrichen werden. Passiv cümlenin öznesi bir şey isteyebilen bir insansa wollen doğrudur: Ich will nicht gestört werden.

Modal passiv Präteritum nasıl kurulur?

Yalnız modal fiil Präteritum’a geçer, gerisi aynı kalır: Der Termin musste verschoben werden. (Randevunun ertelenmesi gerekti.)

Yan cümlede modal passiv nasıl sıralanır?

Çekimli modal fiil en sona gider: Partizip II, werden, modal fiil. Ich weiß nicht, ob das Formular unterschrieben werden muss.

Modal passivin Perfekt biçimi var mı?

Var, ama ağır bir yapıdır: Das Auto hat repariert werden müssen. Geçmişi anlatırken modal fiillerde genellikle Präteritum tercih edilir: Das Auto musste repariert werden.

Modal passiv yerine ne kullanılabilir?

Konuşmada sık sık man ile aktif cümle kurulur: Man muss den Antrag stellen. Yazı dilinde sein + zu (Der Antrag ist einzureichen.) ve sich lassen (Das lässt sich lösen.) da aynı anlamı verebilir.
Dersi bitirdin mi?Tamamlandı olarak işaretle; ders listesinde nerede kaldığını hep gör.

Benzer dersler

Pratik yap

Almanca Portalı

Bu ders Goethe, telc ve ÖSD sınav kapsamlarına ve Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'ne (CEFR) uygun şekilde hazırlanmıştır. Bir hata görürsen bize yaz.