Logo
Almanca Portalı
A1
A1Gramer · Fiiller ve Fiil Yapıları

Almanca Dativ Alan Fiiller: helfen, danken, gefallen, gehören Konu Anlatımı, Liste ve Alıştırmalar

Almanca PortalıGüncellendi: 19 dk okuma
Kısa cevap

Dativ alan fiiller, nesnesini Dativ (-e hâli) biçiminde isteyen fiillerdir: helfen (yardım etmek), danken (teşekkür etmek), gefallen (hoşuna gitmek), gehören (ait olmak) gibi. Bu fiillerden sonra artikel dem, der, dem, den olur; zamir mir, dir, ihm biçimini alır: Ich helfe dir. (Sana yardım ediyorum.)

Özne + Dativ fiil + Dativ nesne (dem / der / dem / den, mir / dir …)

Bu derste öğreneceklerin
  1. 1Almanca Dativ Alan Fiiller Nedir?
  2. 2Dativ Alan Fiiller Nasıl Kullanılır? Biçimler ve Çekim
    1. 2.1Dativ artikelleri: dem, der, dem, den
    2. 2.2Dativ zamirleri: mir, dir, ihm, ihr
    3. 2.3Fiil çekimi: hilft, gefällt, antwortet
  3. 3Almanca Dativ Alan Fiiller Listesi: A1 Fiilleri
    1. 3.1Kişiye yönelen fiiller: helfen, danken, antworten
    2. 3.2Şeyin özne olduğu fiiller: gefallen, gehören, schmecken
    3. 3.3Kalıplar: Mir ist kalt, Wie geht es dir?
  4. 4Dativ Alan Fiiller Ne Zaman Kullanılır?
  5. 5Dativ Alan Fiillerle Olumlu, Olumsuz ve Soru Cümleleri
    1. 5.1Olumlu cümle: Dativ fiilden sonra gelir
    2. 5.2Olumsuz cümle: nicht genellikle sonda
    3. 5.3Soru cümlesi: Wem? ve evet/hayır sorusu
  6. 6Dativ Alan Fiiller ile En Sık Yapılan Hatalar
  7. 7Dativ Alan Fiiller ile Akkusativ Alan Fiiller Farkı
  8. 8Derinleşmek İsteyenlere
  9. 9Dativ Alan Fiiller Alıştırmaları
  10. 10Dativ Alan Fiiller Konu Özeti
  11. 11Dativ Alan Fiiller Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Dativ Alan Fiiller Nedir?

Almancada fiillerin çoğu nesnesini Akkusativ (-i hâli) biçiminde ister: Ich sehe den Mann. (Adamı görüyorum.) Bir grup fiil ise nesnesini Dativ (-e hâli) biçiminde ister: Ich helfe dem Mann. (Adama yardım ediyorum.) Bunlara Dativ alan fiiller (Verben mit Dativ) denir. Fark fiilden gelir: nesnenin hangi hâlde olacağını cümlenin anlamı değil, kullandığın fiil belirler.

Türkçede de fiiller hâl seçer: “yardım etmek” -e hâli ister (adama yardım etmek), “görmek” -i hâli ister (adamı görmek). Bu yüzden bazı Almanca fiillerde Türkçe sezgin işe yarar: helfen, danken ve antworten Türkçede de -e hâliyle kurulur. Ama her zaman değil. “Tebrik etmek” Türkçede -i hâli ister (seni tebrik ediyorum), Almancadaki gratulieren ise Dativ ister: Ich gratuliere dir. Tersi de var: “sormak” Türkçede -e hâliyle kurulur (sana soruyorum), Almancadaki fragen ise Akkusativ ister: Ich frage dich. Bu yüzden Dativ alan fiilleri Türkçeye bakarak değil, fiilin kendisiyle birlikte öğrenmen gerekir.

Türkçedeki hâl ile Almancadaki hâl her zaman aynı değil
Almanca fiilTürkçesiTürkçedeAlmancada
helfenyardım etmek-e (sana)Dativ: dir
dankenteşekkür etmek-e (sana)Dativ: dir
gratulierentebrik etmek-i (seni)Dativ: dir
zuhörendinlemek-i (seni)Dativ: dir
fragensormak-e (sana)Akkusativ: dich

Dativ Alan Fiiller Nasıl Kullanılır? Biçimler ve Çekim

Dativ alan bir fiili doğru kullanmak için üç şeyi bilmen gerekir: Dativ’de artikelin biçimi, Dativ’de zamirin biçimi ve fiilin kendi çekimi. Aşağıda üçünü sırayla görüyorsun.

Dativ artikelleri: dem, der, dem, den

Dativ’de bütün artikeller değişir. Eril ve nötr isimler dem, dişil isimler der, çoğul isimler den alır. Çoğulda ayrıca ismin sonuna -n eklenir: die Kinder → den Kindern. İsmin çoğulu zaten -n ya da -s ile bitiyorsa ek bir -n gelmez: den Frauen, den Autos. Hâlin bütün kurallarını Dativ dersi anlatıyor; burada fiillerle kullanmak için gereken kısmı görüyorsun.

Belirli artikel: Nominativ ve Dativ
HalMaskulin (eril)Feminin (dişil)Neutrum (nötr)Plural (çoğul)
Nominativ (yalın hâl)der Manndie Fraudas Kinddie Kinder
Dativ (-e hâli)dem Mannder Fraudem Kindden Kindern

Dişil Dativ artikeli der, eril Nominativ der ile aynı görünür; hangisi olduğunu isim ve fiil gösterir.

ein, kein ve mein Dativ’de
Maskulin (eril)Feminin (dişil)Neutrum (nötr)Plural (çoğul)
ein (bir)einem Manneiner Fraueinem Kind– Kindern
kein (hiç)keinem Mannkeiner Fraukeinem Kindkeinen Kindern
mein (benim)meinem Mannmeiner Fraumeinem Kindmeinen Kindern
Dativ alan fiillerden sonra artikel: dem Mann, der Frau, dem Kind, den Kindern
Dativ fiilden sonra artikel değişir: dem, der, dem, den … -n

Dativ zamirleri: mir, dir, ihm, ihr

Günlük konuşmada Dativ fiillerin nesnesi çoğu zaman bir zamirdir: Hilf mir! (Bana yardım et!), Das gefällt ihm. (Bu onun hoşuna gidiyor.) Dativ zamirleri Akkusativ zamirlerinden farklıdır; en çok karışanlar mich/mir, dich/dir ve ihn/ihm çiftleridir. Tablonun ayrıntılı anlatımı Dativ zamirleri dersinde.

Kişi zamirleri: Akkusativ ve Dativ
KişiAkkusativ (-i hâli)Dativ (-e hâli)Türkçesi (Dativ)
ichmichmirbana
dudichdirsana
er / sie / esihn / sie / esihm / ihr / ihmona
wirunsunsbize
ihreucheuchsize (siz, samimi)
sie / Siesie / Sieihnen / Ihnenonlara / size (resmî)

uns ve euch Akkusativ’de ve Dativ’de aynıdır. Resmî hitapta Ihnen büyük harfle yazılır.

Fiil çekimi: hilft, gefällt, antwortet

Dativ alan fiiller Präsens’te (şimdiki/geniş zaman) öteki fiiller gibi çekilir. İkisinde dikkat etmen gereken bir ses değişimi var: helfen du ve er/sie/es biçiminde e → i olur (du hilfst, er hilft), gefallen ise a → ä olur (es gefällt). Bu değişimin mantığını düzensiz fiiller dersinde bulabilirsin. antworten gibi kökü -t ile biten fiillerde du, er/sie/es ve ihr biçimlerine araya bir -e- girer.

Präsens çekimi: helfen, gefallen, antworten
Kişihelfengefallenantworten
ichhelfegefalleantworte
duhilfstgefällstantwortest
er / sie / eshilftgefälltantwortet
wirhelfengefallenantworten
ihrhelftgefalltantwortet
sie / Siehelfengefallenantworten

gefallen çoğunlukla 3. tekil ve çoğul kişide kullanılır: Das Buch gefällt mir. / Die Bücher gefallen mir.

Almanca Dativ Alan Fiiller Listesi: A1 Fiilleri

A1’de karşına çıkacak Dativ fiillerini iki gruba ayırmak işini kolaylaştırır. Birinci grupta özne bir kişidir ve eylem başka bir kişiye yönelir (yardım etmek, teşekkür etmek). İkinci grupta özne çoğu zaman bir şeydir ve Dativ’deki kişi o şeyden etkilenir (bir şeyin hoşuna gitmesi, birine ait olması). Önce bütün listeyi gör, sonra iki grubu ayrı ayrı inceleyelim.

A1’de bilmen gereken Dativ alan fiiller
FiilTürkçesiÖrnekTürkçe örnek
helfenyardım etmekIch helfe dir.Sana yardım ediyorum.
dankenteşekkür etmekWir danken Ihnen.Size teşekkür ediyoruz.
antwortencevap vermekEr antwortet mir nicht.Bana cevap vermiyor.
gratulierentebrik etmekIch gratuliere dir!Seni tebrik ediyorum!
zuhörendinlemekHör mir bitte zu!Lütfen beni dinle!
gefallenhoşuna gitmekBerlin gefällt mir.Berlin hoşuma gidiyor.
gehörenait olmakDas Auto gehört ihm.Araba onun.
schmeckentadı hoşa gitmekSchmeckt dir die Suppe?Çorbayı beğendin mi?
passenuymak, olmakDie Hose passt mir nicht.Pantolon bana olmuyor.

Kişiye yönelen fiiller: helfen, danken, antworten

Bu grupta cümlenin öznesi eylemi yapan kişidir; Dativ’deki kişi ise eylemin yöneldiği kişidir. Türkçede “kime?” sorusuyla bulduğun kişi Almancada Dativ olur: kime yardım ediyorsun, kime teşekkür ediyorsun, kime cevap veriyorsun? Bu gruba gratulieren (tebrik etmek) ve zuhören (dinlemek) de girer; ikisi Türkçede -i hâliyle kurulduğu için ayrıca dikkat ister. zuhören ayrılabilen bir fiildir: ön eki zu cümlenin sonuna gider. Bunu ayrılabilen fiiller dersinden hatırlayabilirsin.

Kişiye yönelen Dativ fiilleri
  • Lukas hilft seiner Mutter in der Küche.Lukas mutfakta annesine yardım ediyor.
  • Ich danke dem Arzt.Doktora teşekkür ediyorum.
  • Warum antwortest du mir nicht?Neden bana cevap vermiyorsun?
  • Wir gratulieren Elif zum Geburtstag.Elif’in doğum gününü kutluyoruz.
  • Die Schüler hören der Lehrerin zu.Öğrenciler öğretmeni dinliyor.

Şeyin özne olduğu fiiller: gefallen, gehören, schmecken

Bu grupta özne çoğu zaman bir eşya, yemek ya da yerdir; kişi Dativ’de durur. gefallen “hoşuna gitmek” demektir ve Türkçedeki yapıya çok benzer: “Ceket hoşuma gidiyor.” = Die Jacke gefällt mir. Türkçede “ben” değil “ceket” öznedir, Almancada da öyle. Bu yüzden fiil, beğenilen şeye göre çekilir: tek şey için gefällt, birden fazla şey için gefallen. Aynı mantık gehören (ait olmak), schmecken (tadı hoşa gitmek) ve passen (uymak, olmak) için de geçerlidir.

Öznesi şey olan Dativ fiilleri
  • Die Wohnung gefällt uns sehr.Ev çok hoşumuza gidiyor.
  • Die Blumen gefallen meiner Oma.Çiçekler büyükannemin hoşuna gidiyor.
  • Der Schlüssel gehört dem Nachbarn.Anahtar komşunun.
  • Das Essen schmeckt den Kindern.Çocuklar yemeği beğeniyor.
  • Passt Ihnen der Termin am Montag?Pazartesi günkü randevu size uyar mı?

Kalıplar: Mir ist kalt, Wie geht es dir?

Bazı çok kullanılan kalıplarda kişi yine Dativ’de durur ama ortada klasik bir “Dativ fiili” yoktur. Bu kalıplarda Türkçedeki “ben” Almancada mir olur. Bunları çevirerek değil, kalıp olarak ezberle: beden durumu (üşümek, sıcaklamak, midenin bulanması), hatır sorma ve ağrı.

  • Mir ist kalt. (Üşüyorum.) Mir ist warm. (Sıcakladım.) Ist dir schlecht? (Midin mi bulanıyor?)
  • Wie geht es dir? (Nasılsın?) — Mir geht es gut, danke. (İyiyim, teşekkürler.) Resmî: Wie geht es Ihnen? (Nasılsınız?)
  • Mir tut der Kopf weh. (Başım ağrıyor.) Ağrıyan yer çoğulsa fiil de çoğul olur: Mir tun die Füße weh. (Ayaklarım ağrıyor.)
  • Das ist mir egal. (Benim için fark etmez.) Ist dir das recht? (Bu sana uyar mı?)

Dativ Alan Fiiller Ne Zaman Kullanılır?

Dativ fiillerini anlam gruplarına göre düşünmek, onları gündelik durumlarla birlikte hatırlamanı sağlar. Aşağıdaki kartlar Almanya’daki günlük hayattan altı tipik durumu gösteriyor: yardım, sahiplik, beğeni, beden ve zaman uyumu, konuşma ve kutlama.

Dativ alan fiillerle resimli örnekler: Das Kleid gehört meiner Schwester, Die Jacke gefällt meinem Vater
Özne şeydir, kişi Dativ’de: gehören, gefallen, schmecken, passen

1Yardım isterken ve teşekkür ederken: helfen, danken

Komşudan, iş arkadaşından ya da memurdan yardım isterken ve sonra teşekkür ederken.

  • Entschuldigung, können Sie mir helfen?Affedersiniz, bana yardım edebilir misiniz?
  • Vielen Dank, ich danke Ihnen sehr.Çok teşekkürler, size çok teşekkür ederim.
  • Mehmet hilft dem Nachbarn beim Umzug.Mehmet taşınmada komşuya yardım ediyor.

2Bir şeyin kime ait olduğunu söylerken: gehören

Sahipliği sorarken ve söylerken gehören kullanılır. Soru kelimesi Wem? (Kimin? Kime?) olur.

  • Wem gehört der Koffer?Bavul kimin?
  • Der Koffer gehört meiner Kollegin.Bavul iş arkadaşımın.
  • Die Fahrräder gehören den Studenten.Bisikletler öğrencilerin.

3Beğeniyi söylerken: gefallen, schmecken

Görünüş, yer ya da bir şeyin genel olarak beğenilmesi için gefallen, yemek ve içeceğin tadı için schmecken kullanılır.

  • Wie gefällt dir Hamburg?Hamburg’u nasıl buldun?
  • Der Film hat mir gut gefallen.Film hoşuma gitti.
  • Der Tee schmeckt mir nicht.Çayın tadını beğenmiyorum.

4Beden ve zaman uyumunu söylerken: passen

Giysi ya da ayakkabı bedenine uyuyorsa, bir saat ya da gün işine geliyorsa passen kullanılır.

  • Die Schuhe passen mir nicht, sie sind zu klein.Ayakkabılar bana olmuyor, çok küçükler.
  • Passt dir 18 Uhr?Saat 18 sana uyar mı?

5Konuşurken: antworten, zuhören

Birine cevap vermek ve birini dinlemek için. Derste, iş görüşmesinde ve telefonda sık geçer.

  • Bitte antworten Sie mir per E-Mail.Lütfen bana e-postayla cevap verin.
  • Can hört seinem Vater nicht zu.Can babasını dinlemiyor.

6Kutlarken: gratulieren

Doğum günü, düğün, sınav ya da yeni iş için birini tebrik ederken. Neyin kutlandığı zu ile söylenir: zum Geburtstag, zur Hochzeit.

  • Ich gratuliere dir zum Geburtstag!Doğum günün kutlu olsun!
  • Wir gratulieren euch zur Hochzeit.Düğününüzü kutluyoruz.

Dativ Alan Fiillerle Olumlu, Olumsuz ve Soru Cümleleri

Dativ fiilleri cümleye yerleştirirken Almanca cümlenin temel kuralı aynen geçerlidir: çekimli fiil ikinci sıradadır. Değişen tek şey nesnenin hâlidir. Aşağıda üç cümle türünü ayrı ayrı görüyorsun.

Olumlu cümle: Dativ fiilden sonra gelir

Düz cümlede sıra özne, fiil, Dativ nesnedir: Ich helfe dem Mann. Cümleye zaman ya da yer bilgisi eklenirse Dativ zamiri genellikle fiile yakın durur: Ich helfe dir morgen. (Yarın sana yardım ederim.) Cümle başka bir öğeyle başlarsa fiil yine ikinci sırada kalır, özne fiilin arkasına geçer: Morgen helfe ich dir. gefallen ve gehören cümlelerinde Dativ zamiri cümlenin başına da gelebilir; bu konuşmada çok doğaldır.

Olumlu cümleler
  • Anna dankt ihrer Freundin für das Geschenk.Anna hediye için arkadaşına teşekkür ediyor.
  • Heute hilft Jonas seinem Bruder.Bugün Jonas kardeşine yardım ediyor.
  • Mir gefällt die Farbe.Renk hoşuma gidiyor.

Olumsuz cümle: nicht genellikle sonda

Dativ fiilli bir cümleyi olumsuz yapmak için çoğu zaman nicht cümlenin sonuna, Dativ nesnenin arkasına gelir: Die Jacke gefällt mir nicht. (Ceket hoşuma gitmiyor.) Ayrılabilen fiilde nicht ön ekin önünde durur: Er hört mir nicht zu. Olumsuzluğun genel kurallarını ayrıca öğreneceğin için burada yalnız bu temel sırayı bilmen yeter.

Olumsuz cümleler
  • Die Suppe schmeckt mir nicht.Çorbayı beğenmedim.
  • Leider passt mir der Termin nicht.Maalesef randevu bana uymuyor.
  • Die Kinder hören dem Lehrer nicht zu.Çocuklar öğretmeni dinlemiyor.

Soru cümlesi: Wem? ve evet/hayır sorusu

Dativ’deki kişiyi sormak için Wem? soru kelimesi kullanılır. Türkçeye bağlama göre “Kime?” ya da “Kimin?” diye çevrilir: Wem hilfst du? (Kime yardım ediyorsun?), Wem gehört das Handy? (Telefon kimin?) Akkusativ’de “kimi?” sorusu Wen?, öznede “kim?” sorusu Wer? olur; üçünü karıştırmamak için cevaptaki hâle bak. Evet/hayır sorusunda fiil başa gelir: Gefällt dir das Buch?

Soru cümleleri
  • Wem dankst du? — Meiner Lehrerin.Kime teşekkür ediyorsun? — Öğretmenime.
  • Wem gehört die Tasche? — Sie gehört Lena.Çanta kimin? — Lena’nın.
  • Schmeckt Ihnen der Kaffee?Kahveyi beğendiniz mi?
  • Kannst du mir morgen helfen?Yarın bana yardım edebilir misin?
Dativ alan fiillerle olumlu, olumsuz ve soru cümlesi: Ich helfe dem Mann, Wem gehört das Handy?
Fiil ikinci sırada, Dativ fiilden sonra; soru kelimesi Wem?

Dativ Alan Fiiller ile En Sık Yapılan Hatalar

Bu konudaki hataların çoğu, Türkçedeki -e ve -i hâllerini Almancaya birebir taşımaktan ve gefallen gibi fiillerde özneyi yanlış seçmekten gelir. Her kartta doğru cümleyi ve hatanın nedenini görebilirsin.

Ich helfe dich.

Ich helfe dir.

Türkçede de “sana yardım ediyorum” denir, yani hâl sezgin doğrudur; ama Akkusativ zamiri dich ile Dativ zamiri dir birbirine çok benzer. helfen her zaman Dativ ister: dir, mir, ihm.

Ich gratuliere dich zum Geburtstag.

Ich gratuliere dir zum Geburtstag.

Türkçede “seni tebrik ediyorum” -i hâliyle kurulur. Almancada gratulieren Dativ alan bir fiildir; Türkçedeki hâle değil, fiile bak.

Ich gefalle die Jacke.

Die Jacke gefällt mir.

Türkçede “ceketi beğeniyorum” diye düşününce “ben” özne olur. gefallen ise “hoşuna gitmek” demektir: hoşa giden şey (die Jacke) öznedir, kişi Dativ’dedir. “Ich gefalle …” “ben … hoşuna gidiyorum” anlamına gelir.

Die Schuhe gefällt mir.

Die Schuhe gefallen mir.

Fiil Dativ’deki kişiye (mir) değil, özneye uyar. Özne çoğul (die Schuhe) olduğu için fiil de çoğul olur: gefallen.

Ich helfe den Kinder.

Ich helfe den Kindern.

Türkçede çoğul eki (-ler) hâl değişince değişmez. Almancada ise Dativ çoğulda artikel den olur ve isim de sonuna -n alır (çoğulu -n ya da -s ile bitmiyorsa).

Das Handy gehört zu mir.

Das Handy gehört mir.

Türkçedeki “bana ait” ifadesindeki -e eki Almancada edatla değil, yalnız Dativ biçimiyle (mir) karşılanır. “gehören zu” başka bir anlam taşır: bir grubun ya da bütünün parçası olmak.

Ich bin kalt.

Mir ist kalt.

Türkçedeki “üşüyorum” cümlesini “ben” ile kurmak doğal görünür. Ama Ich bin kalt. “Soğuk biriyim.” anlamına gelir. Üşüdüğünü söylerken kişi Dativ’de durur: Mir ist kalt.

Ich frage dir.

Ich frage dich.

Türkçede “sana soruyorum” -e hâliyle kurulduğu için fragen’i de Dativ sanmak kolaydır. fragen Akkusativ alır: dich, mich, ihn. Bu yüzden her fiili kendi hâliyle öğrenmek gerekir.

Dativ Alan Fiiller ile Akkusativ Alan Fiiller Farkı

En sık karışan çiftler, anlamı birbirine yakın olan ama farklı hâl isteyen fiillerdir. Aşağıdaki tabloda sol sütundaki fiiller Dativ, sağ sütundakiler Akkusativ alır. Akkusativ alan fiillerin bütün kuralları Akkusativ dersi sayfasında; dört hâlin genel haritası ise ismin halleri sayfasında.

Benzer anlam, farklı hâl
Dativ alan fiilAkkusativ alan fiilNe fark eder?
antworten: Ich antworte dir.fragen: Ich frage dich.Cevap verilen kişi Dativ, soru sorulan kişi Akkusativ.
gefallen: Die Jacke gefällt mir.mögen: Ich mag die Jacke.Yakın anlam; gefallen’de özne şey, mögen’de özne kişi.
gehören: Das Auto gehört mir.haben: Ich habe ein Auto.gehören’de özne eşya, haben’de özne sahip.
zuhören: Ich höre dir zu.hören: Ich höre die Musik.zuhören’de dinlenen kişi Dativ, hören’de duyulan şey Akkusativ.
gratulieren: Ich gratuliere dir.besuchen: Ich besuche dich.Türkçede ikisi de -i hâli (seni); Almancada farklı.
Dativ alan fiiller ile Akkusativ alan fiiller farkı: Ich helfe dir, Ich frage dich, Ich gratuliere dir
Hâli Türkçe karşılık değil, fiil belirler

Bazı fiiller aynı cümlede iki nesne alır: bir kişi Dativ’de, bir şey Akkusativ’de durur. Ich gebe dem Kind einen Apfel. (Çocuğa bir elma veriyorum.) Lena zeigt mir die Wohnung. (Lena bana evi gösteriyor.) geben, zeigen, schenken gibi bu fiiller bu dersin konusu olan tek nesneli Dativ fiillerinden ayrı bir gruptur; sıralama kurallarıyla birlikte iki nesneli fiiller dersinde anlatılıyor.

Derinleşmek İsteyenlere

Dativ fiiller Perfekt’te nasıl kullanılır?

Perfekt’te fiil değişir, nesnenin hâli değişmez: Dativ yine Dativ kalır. Bu dersteki fiillerin hepsi Perfekt’i haben ile kurar: Ich habe dir geholfen. (Sana yardım ettim.) Das Essen hat uns geschmeckt. (Yemeği beğendik.) Er hat mir nicht geantwortet. (Bana cevap vermedi.) Biçimler: helfen – hat geholfen, danken – hat gedankt, gefallen – hat gefallen, gehören – hat gehört, gratulieren – hat gratuliert, zuhören – hat zugehört. Perfekt’in kuruluşunu Perfekt dersi anlatıyor.

antworten ve glauben: kişi Dativ, şey başka biçimde

Bazı fiillerde Dativ yalnız kişi için kullanılır. antworten’de kişi Dativ’dir, ama cevap verilen soru auf ile söylenir: Ich antworte dem Lehrer. / Ich antworte auf die Frage. (Soruya cevap veriyorum.) glauben’de de kişi Dativ, inanılan şey Akkusativ olur: Ich glaube dir. (Sana inanıyorum.) / Ich glaube das nicht. (Buna inanmıyorum.)

fehlen: “eksik olmak” ve “özlemek”

fehlen de Dativ alır ve gefallen gibi kurulur: eksik olan şey öznedir. Doktorda sık duyacağın soru Was fehlt Ihnen? (Neyiniz var? / Şikâyetiniz ne?) bu fiille kurulur. Aynı fiil “özlemek” anlamında da kullanılır ve burada sıra Türkçeye göre tersine döner: Du fehlst mir. “Seni özlüyorum.” demektir; kelimesi kelimesine “Sen bana eksiksin.” gibidir.

gehören zu: bir bütünün parçası olmak

gehören tek başına sahipliği anlatır: Das Fahrrad gehört mir. (Bisiklet benim.) zu edatıyla ise bir grubun ya da bütünün parçası olmayı anlatır: Der Garten gehört zum Haus. (Bahçe eve dahil.) Anna gehört zur Familie. (Anna aileden biri.) zu da Dativ alan bir edattır; zum = zu dem, zur = zu der. Bu edatları Dativ edatları dersinde bulabilirsin.

İyelik artikelleriyle Dativ

Dativ fiillerden sonra kişi çoğu zaman “annem, babam, arkadaşım” gibi iyelikli bir isimdir. Bu durumda mein, dein, sein gibi biçimler de Dativ ekini alır: Ich helfe meiner Mutter. Das gehört seinem Sohn. Wir danken unseren Eltern. Eklerin hepsi ein ve kein ile aynıdır; tam tabloyu iyelik zamirleri dersinde görebilirsin.

Dativ Alan Fiiller Alıştırmaları

Birinci alıştırmada Dativ artikelini, ikincide zamir ve fiil seçimini, üçüncüde fiil çekimi ile Dativ zamirini birlikte çalışacaksın. Parantezdeki ipuçları cevabı belirliyor; yanlış çıkan sorularda açıklamayı oku.

Boşluk doldurma

Alıştırma 1: Dativ artikelini yaz

Boşluğa parantezdeki ismin Dativ artikelini yaz (dem, der, den ya da iyelik biçimi).

  1. 1

    Ich helfe Mann. (der Mann)

  2. 2

    Das Handy gehört Frau. (die Frau)

  3. 3

    Wir danken Kind. (das Kind)

  4. 4

    Die Suppe schmeckt Kindern. (die Kinder)

  5. 5

    Der Film gefällt Lehrerin. (die Lehrerin)

  6. 6

    Antworte bitte Lehrer! (der Lehrer)

  7. 7

    Ich gratuliere Freund zum Geburtstag. (mein Freund)

Cevap anahtarı
  1. dem — Eril isim Dativ’de dem alır.
  2. der — Dişil isim Dativ’de der alır.
  3. dem — Nötr isim Dativ’de de dem alır.
  4. den — Çoğul Dativ: den + isim sonunda -n (Kindern).
  5. der — die Lehrerin dişil; Dativ’de der.
  6. dem — antworten Dativ alır; der Lehrer → dem Lehrer.
  7. meinem — mein, eril isimde Dativ’de -em alır: meinem.
Çoktan seçmeliPremium

Alıştırma 2: Doğru seçeneği işaretle

Fiilin hangi hâli istediğine ve parantezdeki ipucuna bak.

  1. 1

    Kannst du ___ helfen? (bana)

  2. 2

    Wem gehört die Tasche? — Sie gehört ___. (Anna’ya)

  3. 3

    Die Schuhe ___ mir nicht.

  4. 4

    Guten Tag, Frau Yılmaz! Wie geht es ___? (size, resmî)

  5. 5

    Ich frage ___ Lehrer. (der Lehrer)

  6. 6

    Ich ___ dir für das Geschenk.

  7. 7

    ___ tut der Kopf weh. (bana)

Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 3: Fiili çek ya da zamiri yaz

Boşluğu parantezdeki ipucuna göre tek kelimeyle doldur. Fiil verilmişse Präsens’te çek.

  1. 1

    Mein Bruder mir oft. (helfen)

  2. 2

    Gefällt das Buch? (sana)

  3. 3

    Das Fahrrad meinem Vater. (gehören)

  4. 4

    Die Kinder hören zu. (bize)

  5. 5

    Wir gratulieren zum Geburtstag. (Lukas, zamirle)

  6. 6

    Die Blumen meiner Mutter sehr. (gefallen)

  7. 7

    Herr Weber, ich danke ! (size, resmî)

Dört yönden pekiştir

Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları

A1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.

Dativ Alan Fiiller Konu Özeti

  • Bazı fiiller nesnesini Akkusativ değil Dativ (-e hâli) biçiminde ister: helfen, danken, antworten, gratulieren, zuhören, gefallen, gehören, schmecken, passen.
  • Dativ’de artikel dem (eril, nötr), der (dişil), den + -n (çoğul) olur; zamirler mir, dir, ihm, ihr, uns, euch, ihnen/Ihnen.
  • Hâli Türkçe karşılık değil fiil belirler: Ich gratuliere dir (seni tebrik ediyorum), ama Ich frage dich (sana soruyorum).
  • gefallen, gehören, schmecken ve passen’de özne çoğu zaman şeydir; fiil ona göre çekilir: Die Schuhe gefallen mir.
  • Dativ’deki kişiyi Wem? ile sorarsın: Wem gehört das Handy?
  • Mir ist kalt, Wie geht es dir?, Mir tut der Kopf weh gibi kalıplarda da kişi Dativ’dedir.
  • Perfekt’te bu fiiller haben alır ve nesne Dativ kalır: Ich habe dir geholfen.

Dativ Alan Fiiller Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Dativ alan fiiller nelerdir?

Nesnesini Dativ hâlinde isteyen fiillerdir. A1’de en önemlileri helfen (yardım etmek), danken (teşekkür etmek), antworten (cevap vermek), gratulieren (tebrik etmek), zuhören (dinlemek), gefallen (hoşuna gitmek), gehören (ait olmak), schmecken (tadı hoşa gitmek) ve passen’dir (uymak).

A1 seviyesinde hangi Dativ fiillerini bilmem gerekir?

Yukarıdaki dokuz fiil ve Mir ist kalt, Wie geht es dir?, Mir tut der Kopf weh gibi kalıplar A1 için yeterlidir. glauben ve fehlen gibi fiiller bu listenin dışındadır; “Derinleşmek İsteyenlere” bölümünde kısaca görebilirsin.

Akkusativ ve Dativ alan fiiller nasıl ayırt edilir?

Kesin bir kural yoktur; hâli fiil belirler. Fiillerin çoğu Akkusativ alır, Dativ alanlar kısa bir listedir. En pratik yol bu kısa listeyi ezberlemek ve geri kalan fiillerde Akkusativ kullanmaktır. Türkçedeki -e/-i hâline güvenme: fragen Türkçede -e ile kurulur ama Akkusativ alır.

helfen Akkusativ mı Dativ mi?

helfen Dativ alır: Ich helfe dir. (Sana yardım ediyorum.) Er hilft seiner Mutter. “Ich helfe dich” yanlıştır.

gefallen nasıl kullanılır?

gefallen “hoşuna gitmek” demektir. Beğenilen şey özne, beğenen kişi Dativ’dir: Die Stadt gefällt mir. (Şehir hoşuma gidiyor.) Beğenilen şey çoğulsa fiil de çoğul olur: Die Bilder gefallen mir.

gefallen ile mögen arasındaki fark nedir?

Anlamları çok yakındır ama yapıları terstir. mögen’de kişi öznedir ve şey Akkusativ’dedir: Ich mag die Stadt. gefallen’de şey öznedir, kişi Dativ’dedir: Die Stadt gefällt mir. Yemeklerin tadı için ise schmecken kullanılır: Der Kuchen schmeckt mir.

fragen Dativ mı alır?

Hayır. Türkçede “sana soruyorum” dense de fragen Akkusativ alır: Ich frage dich. Wir fragen den Lehrer. Cevap vermek anlamındaki antworten ise Dativ alır: Ich antworte dir.

Hem Dativ hem Akkusativ alan fiiller var mı?

Evet. geben, zeigen, schenken, bringen gibi fiiller kişiyi Dativ’de, şeyi Akkusativ’de alır: Ich schenke meiner Schwester ein Buch. (Kız kardeşime bir kitap hediye ediyorum.) Bunlar ayrı bir grup olarak işlenir.
Dersi bitirdin mi?Tamamlandı olarak işaretle; ders listesinde nerede kaldığını hep gör.

Benzer dersler

Pratik yap

Almanca Portalı

Bu ders Goethe, telc ve ÖSD sınav kapsamlarına ve Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'ne (CEFR) uygun şekilde hazırlanmıştır. Bir hata görürsen bize yaz.