Logo
Almanca Portalı
A2
A2Gramer · Edatlar

Almanca Wechselpräpositionen (Değişken Edatlar): Wo? ve Wohin? ile Akkusativ ve Dativ, Örnekler ve Alıştırmalar

Almanca PortalıGüncellendi: 22 dk okuma
Kısa cevap

Wechselpräpositionen (değişken edatlar), duruma göre Akkusativ ya da Dativ alan dokuz yer edatıdır: in, an, auf, über, unter, vor, hinter, neben, zwischen. Bir yere yönelme varsa ve cümle “Wohin?” (Nereye?) sorusuna cevap veriyorsa Akkusativ, bir yerde bulunma varsa ve “Wo?” (Nerede?) sorusuna cevap veriyorsa Dativ gelir: Ich gehe in die Schule. / Ich bin in der Schule.

Wohin? → edat + Akkusativ · Wo? → edat + Dativ

Bu derste öğreneceklerin
  1. 1Wechselpräpositionen Nedir? Değişken Edatlar Ne Demek?
  2. 2Wechselpräpositionen Listesi: Dokuz Edat ve Anlamları
    1. 2.1In, an, auf: içinde, kenarında, üstünde
    2. 2.2Über, unter: üstünde ve altında
    3. 2.3Vor, hinter, neben, zwischen: önünde, arkasında, yanında, arasında
  3. 3Wo mu, Wohin mi? Akkusativ ve Dativ Nasıl Seçilir?
    1. 3.1Wohin? + Akkusativ: bir yere doğru hareket
    2. 3.2Wo? + Dativ: bir yerde bulunmak
    3. 3.3Im Park laufen: hareket var ama yer değişmiyor
  4. 4Wechselpräpositionen Ne Zaman Kullanılır?
  5. 5Edat ve Artikel Kaynaşması: im, ins, am, ans
  6. 6Koymak ve Durmak: legen–liegen, stellen–stehen, hängen
  7. 7Wechselpräpositionen ile En Sık Yapılan Hatalar
  8. 8Wechselpräpositionen ile Dativ ve Akkusativ Edatları Farkı
  9. 9Derinleşmek İsteyenlere
  10. 10Wechselpräpositionen Alıştırmaları
  11. 11Wechselpräpositionen Konu Özeti
  12. 12Wechselpräpositionen Hakkında Sık Sorulan Sorular

Wechselpräpositionen Nedir? Değişken Edatlar Ne Demek?

Almancada edatların çoğu her zaman aynı hâli ister: mit hep Dativ, für hep Akkusativ alır. Dokuz edat ise iki hâlle de kullanılır ve hangisini alacağı cümlenin anlamına bağlıdır. Hâli değişebildiği için bunlara Wechselpräpositionen denir (der Wechsel: değişim). Türkçede “değişken edatlar” diye de anılırlar.

Türkçede aynı farkı isme eklenen iki ayrı hâl ekiyle yaparız: “okula gidiyorum” (yönelme) ve “okuldayım” (bulunma). Almancada edat aynı kalır, değişen artikeldir: in die Schule (okula) / in der Schule (okulda). Aşağıdaki tabloda Türkçe ekin Almancada hangi hâle karşılık geldiğini görebilirsin.

Türkçe -e / -de ekleri ve Almanca karşılıkları
TürkçeSoruAlmancaHal
okula gidiyorumWohin? (Nereye?)Ich gehe in die Schule.Akkusativ
okuldayımWo? (Nerede?)Ich bin in der Schule.Dativ
telefonu masaya koyuyorumWohin?Ich lege das Handy auf den Tisch.Akkusativ
telefon masadaWo?Das Handy liegt auf dem Tisch.Dativ

Burada küçük bir tuzak var. Bu sitede Dativ’e kısaca “-e hâli”, Akkusativ’e “-i hâli” diyoruz; ama Türkçedeki “okula” sözündeki -e eki, Wechselpräpositionen ile Almancada Dativ değil Akkusativ olur. Yani Türkçe ekin adına bakma, soruya bak: nereye mi, nerede mi? Dört hâlin genel haritasını ismin halleri sayfasında bulabilirsin.

Wechselpräpositionen Listesi: Dokuz Edat ve Anlamları

Dokuz edatın hepsi bir şeyin başka bir şeye göre nerede durduğunu ya da nereye gittiğini anlatır. Her birinin iki Türkçe karşılığı vardır: Akkusativ’le “içine, üstüne” gibi yön, Dativ’le “içinde, üstünde” gibi yer bildirir. Tablodan sonra edatları anlamlarına göre üç grupta ayrıntılı görebilirsin.

Dokuz Wechselpräposition: yön ve yer
EdatWohin? + AkkusativWo? + Dativ
inin den Schrank (dolabın içine)in dem (im) Schrank (dolabın içinde)
anan die Wand (duvara)an der Wand (duvarda)
aufauf den Tisch (masanın üstüne)auf dem Tisch (masanın üstünde)
überüber das Sofa (kanepenin üstüne, değmeden)über dem Sofa (kanepenin üstünde, değmeden)
unterunter das Bett (yatağın altına)unter dem Bett (yatağın altında)
vorvor das Haus (evin önüne)vor dem Haus (evin önünde)
hinterhinter die Tür (kapının arkasına)hinter der Tür (kapının arkasında)
nebenneben den Stuhl (sandalyenin yanına)neben dem Stuhl (sandalyenin yanında)
zwischenzwischen die Bücher (kitapların arasına)zwischen den Büchern (kitapların arasında)

In, an, auf: içinde, kenarında, üstünde

in bir şeyin içini anlatır: oda, bina, dolap, kutu, şehir. an bir yüzeye ya da kenara bitişik olmayı anlatır: duvar, pencere, kapı, nehir ve deniz kıyısı. auf ise yatay bir yüzeyin üstünde, ona değerek durmayı anlatır: masa, yer, raf, sandalye. an ile auf arasındaki fark masada iyi görünür: am Tisch sitzen masanın başında oturmaktır, auf dem Tisch sitzen masanın tam üstüne oturmak. Duvar ve tavan gibi dikey ya da yukarıdaki yüzeylerde de auf değil an kullanılır: an der Wand (duvarda), an der Decke (tavanda). Bunların dışında auf, yüzey sayılmayan bazı sözcüklerle kalıplaşmıştır: auf der Straße (sokakta), auf dem Markt (pazarda), auf dem Land (kırsalda), auf der Party (partide). Bunları kalıp olarak öğren.

in, an, auf ile örnekler
  • Die Milch ist im Kühlschrank.Süt buzdolabında.
  • Das Bild hängt an der Wand.Tablo duvarda asılı.
  • Wir sitzen am Tisch und essen.Masada oturup yemek yiyoruz.
  • Die Katze springt auf das Sofa.Kedi kanepenin üstüne atlıyor.

Über, unter: üstünde ve altında

über bir şeyin üstünde ama ona değmeden, arada boşluk kalacak biçimde durmayı anlatır: masanın üstünde asılı bir lamba, şehrin üzerinden geçen bir uçak. Hareketle birlikte “üzerinden geçmek” anlamı da verir: über die Straße gehen (karşıya geçmek). unter ise “altında, altına” demektir: unter dem Tisch (masanın altında), unter das Bett (yatağın altına).

über ve unter ile örnekler
  • Die Lampe hängt über dem Tisch.Lamba masanın üstünde asılı.
  • Das Flugzeug fliegt über die Stadt.Uçak şehrin üzerinden uçuyor.
  • Der Hund schläft unter dem Tisch.Köpek masanın altında uyuyor.
  • Der Ball rollt unter das Sofa.Top kanepenin altına yuvarlanıyor.

Vor, hinter, neben, zwischen: önünde, arkasında, yanında, arasında

Bu dört edat bir şeyin başka bir şeye göre yan yana konumunu anlatır: vor önünde, hinter arkasında, neben yanında, zwischen iki ya da daha fazla şeyin arasında. zwischen iki isimle kullanıldığında her iki isim de aynı hâli alır: zwischen dem Sofa und dem Fenster (kanepeyle pencerenin arasında). Türkçede “bankayla süpermarketin arasında” derken ilk isme -le, ikincisine -in ekleriz; Almancada ise iki artikel de aynı hâlde olur.

vor, hinter, neben, zwischen ile örnekler
  • Das Taxi wartet vor dem Hotel.Taksi otelin önünde bekliyor.
  • Der Garten ist hinter dem Haus.Bahçe evin arkasında.
  • Stell den Stuhl bitte neben das Fenster!Sandalyeyi pencerenin yanına koy lütfen!
  • Die Apotheke ist zwischen der Bank und dem Supermarkt.Eczane bankayla süpermarketin arasında.

Wo mu, Wohin mi? Akkusativ ve Dativ Nasıl Seçilir?

Dersin özü tek bir kural: yön Akkusativ, yer Dativ. Aşağıdaki tablo artikelin iki hâlde nasıl değiştiğini, alt başlıklar da iki durumu ve en çok şaşırtan ara durumu ayrı ayrı gösteriyor. Hatırlatma: Akkusativ’de yalnız eril artikel değişir; Dativ’de bütün artikeller değişir ve çoğul isim, sonu zaten -n ya da -s değilse, -n alır. Hallerin kendisini Akkusativ dersi ve Dativ dersi ayrıntılı anlatıyor.

Wechselpräpositionen ile artikel: Akkusativ ve Dativ
HalMaskulin (eril)Feminin (dişil)Neutrum (nötr)Plural (çoğul)
Nominativ (yalın hâl)der / ein Tischdie / eine Wanddas / ein Hausdie / – Bäume
Akkusativ (-i hâli): Wohin?auf den / einen Tischan die / eine Wandin das / ein Hausunter die / – Bäume
Dativ (-e hâli): Wo?auf dem / einem Tischan der / einer Wandin dem / einem Hausunter den / – Bäumen

Kalın biçimler Nominativ’den farklı olanlardır. Dativ çoğulda isim -n alır (die Bäume → den Bäumen); çoğulu zaten -n ya da -s ile bitenler değişmez (in den Autos).

Wechselpräpositionen ile Akkusativ ve Dativ: auf den Tisch, auf dem Tisch, an die Wand, an der Wand, ins Haus, im Haus
Wohin? sorusunda Akkusativ, Wo? sorusunda Dativ: değişen artikeldir
  1. Fiile bak: bir yerden başka bir yere geçiş mi var (gitmek, koymak, asmak, atlamak), yoksa bir yerde olmak mı (olmak, durmak, oturmak, çalışmak)?
  2. Soruyu sor: cümle “Wohin?” (Nereye?) sorusuna cevap veriyorsa Akkusativ, “Wo?” (Nerede?) sorusuna cevap veriyorsa Dativ.
  3. Artikeli çek: der → den / dem, die → die / der, das → das / dem, çoğul die → die / den (+ isme -n).

Wohin? + Akkusativ: bir yere doğru hareket

Özne ya da nesne bir yerden başka bir yere geçiyorsa, yani hareketin bir hedefi varsa Akkusativ gelir. Bu durumda en sık karşına çıkan fiiller gehen, fahren, fliegen, laufen, kommen (bir yere gitmek) ile legen, stellen, setzen, hängen, bringen (bir şeyi bir yere koymak) gibi fiillerdir. Cümle “Nereye?” sorusunun cevabıdır: Wohin fahrt ihr? — An den See. (Nereye gidiyorsunuz? — Göle.)

Wohin? sorusuna cevap veren cümleler
  • Wir fahren am Wochenende an den See.Hafta sonu göle gidiyoruz.
  • Lukas legt die Schlüssel auf den Tisch.Lukas anahtarları masanın üstüne koyuyor.
  • Elif hängt ihre Jacke in den Schrank.Elif ceketini dolaba asıyor.
  • Kommst du kurz in die Küche?Bir dakika mutfağa gelir misin?

Wo? + Dativ: bir yerde bulunmak

Bir şey ya da bir kişi bir yerde duruyor, oturuyor, yaşıyor ya da çalışıyorsa, yani yer değiştirmiyorsa Dativ gelir. Bu durumda sık kullanılan fiiller sein, liegen, stehen, sitzen, hängen (asılı durmak), wohnen, arbeiten, bleiben, warten, schlafen’dir. Cümle “Nerede?” sorusunun cevabıdır: Wo wartest du? — Vor dem Kino. (Nerede bekliyorsun? — Sinemanın önünde.)

Wo? sorusuna cevap veren cümleler
  • Mehmet arbeitet in einer Bäckerei.Mehmet bir fırında çalışıyor.
  • Die Schlüssel liegen auf dem Tisch.Anahtarlar masanın üstünde.
  • Wir warten vor dem Kino.Sinemanın önünde bekliyoruz.
  • Meine Eltern wohnen in der Türkei.Annemle babam Türkiye’de oturuyor.

Im Park laufen: hareket var ama yer değişmiyor

Fiilin hareket bildirmesi tek başına yetmez. Hareket bir alanın içinde kalıyorsa, yani bir yerden başka bir yere geçilmiyorsa soru yine “Wo?” olur ve Dativ gelir. Koşmak, yüzmek, oynamak, dans etmek ve bisiklet sürmek gibi fiiller bu yüzden çoğu zaman Dativ’le kullanılır. Aynı fiil iki hâlle de gelebilir; farkı anlam yapar: Ich laufe in den Park. (Parka koşuyorum: dışarıdan parka giriyorum.) / Ich laufe im Park. (Parkta koşuyorum: zaten parktayım.)

Yerinde hareket: Dativ
  • Die Kinder spielen im Garten.Çocuklar bahçede oynuyor.
  • Anna schwimmt gern im See.Anna gölde yüzmeyi seviyor.
  • Jonas fährt in die Stadt.Jonas şehre gidiyor. (Wohin?)
  • Jonas fährt in der Stadt Fahrrad.Jonas şehirde bisiklet sürüyor. (Wo?)

Wechselpräpositionen Ne Zaman Kullanılır?

Değişken edatlar günlük hayatta her yerde karşına çıkar: evde eşyaları yerleştirirken, şehirde buluşma yeri ayarlarken, iş yerinde ya da doktorda yolunu bulurken, tatil planı yaparken. Aşağıdaki kartlar bu durumları özetliyor; her kartta hem yön (Akkusativ) hem yer (Dativ) örneği var.

Wechselpräpositionen resimli örnekler: Das Auto steht in der Garage, Wir gehen ins Kino, Lena geht in die Schule, Die Lampe steht auf dem Tisch
Wo? sorusunda Dativ, Wohin? sorusunda Akkusativ: günlük hayattan dört cümle

1Evde: eşyayı yerleştirmek ve yerini söylemek

Taşınırken, oda toplarken ya da bir şeyi ararken bir şeyi bir yere koymayı Akkusativ’le, nerede durduğunu Dativ’le söylersin.

  • Ich stelle die Vase auf das Regal.Vazoyu rafın üstüne koyuyorum.
  • Die Vase steht jetzt auf dem Regal.Vazo şimdi rafın üstünde.
  • Wo ist meine Brille? — Neben dem Bett.Gözlüğüm nerede? — Yatağın yanında.

2Şehirde: nereye gittiğini ve nerede olduğunu söylemek

Sinema, süpermarket, park gibi yerlere giderken Akkusativ; oradayken ya da orada buluşurken Dativ kullanılır.

  • Wir gehen heute Abend ins Kino.Bu akşam sinemaya gidiyoruz.
  • Ich bin gerade im Supermarkt.Şu an süpermarketteyim.
  • Treffen wir uns vor dem Bahnhof?Garın önünde buluşalım mı?

3İş, okul ve randevu: binanın içinde yol bulmak

Çalıştığın ya da okuduğun yeri ve bir binadaki konumu söylerken bu edatlar sık geçer.

  • Ich arbeite in einem Krankenhaus.Bir hastanede çalışıyorum.
  • Die Praxis ist im zweiten Stock.Muayenehane ikinci katta.
  • Bitte warten Sie im Wartezimmer.Lütfen bekleme odasında bekleyin.
  • Unsere Tochter geht schon in die Schule.Kızımız artık okula gidiyor.

4Tatil ve doğa: ans Meer, am Meer

Deniz, göl ve nehir kıyısı için an, dağlar için in kullanılır. Gidilen yer Akkusativ, tatilin geçtiği yer Dativ alır.

  • Im Sommer fahren wir ans Meer.Yazın denize gidiyoruz.
  • Wir machen Urlaub am Meer.Deniz kenarında tatil yapıyoruz.
  • Am Wochenende fahren wir in die Berge.Hafta sonu dağlara gidiyoruz.
  • In den Bergen ist es kühl.Dağlarda hava serin.

5Yol tarifi: önünde, arkasında, yanında

Bir binanın yerini tarif ederken Dativ, birine yolu gösterirken hareketin hedefini Akkusativ’le verirsin.

  • Die Post ist neben der Bank.Postane bankanın yanında.
  • Der Parkplatz ist hinter dem Rathaus.Otopark belediye binasının arkasında.
  • Gehen Sie über die Brücke.Köprünün üzerinden geçin.

Edat ve Artikel Kaynaşması: im, ins, am, ans

in ve an edatları, belirli artikel dem ve das ile çoğu zaman tek kelimede birleşir. Bu kısa biçimler hem konuşmada hem yazıda normaldir; bazı kalıplarda uzun biçim neredeyse hiç kullanılmaz: ins Kino gehen, im Supermarkt sein, am Meer wohnen. Kısaltmaya bakarak hâli de anlayabilirsin: -s ile biten biçimler (ins, ans, aufs) Akkusativ, -m ile bitenler (im, am) Dativ’dir.

Wechselpräpositionen ile kaynaşan biçimler
Edat + artikelKısa biçimHalÖrnek
in + demimDativ (Wo?)Ich bin im Büro.
in + dasinsAkkusativ (Wohin?)Wir gehen ins Kino.
an + demamDativ (Wo?)Er wartet am Bahnhof.
an + dasansAkkusativ (Wohin?)Wir fahren ans Meer.
auf + dasaufsAkkusativ (Wohin?)Die Katze springt aufs Sofa.
Almanca edat ve artikel kaynaşması: in dem im, in das ins, an das ans, an dem am örnekleriyle
-m ile biten kısaltma Dativ, -s ile biten Akkusativ

Kaynaşma yalnız dem ve das ile olur. Dişil artikel ve çoğul artikel ayrı yazılır: in der Küche, in die Küche, an der Tür, in den Bergen. übers, unters, hinters, vors gibi biçimler de vardır, ama bunlar daha çok konuşma dilinde duyulur. zum (zu + dem) ve zur (zu + der) ise bu edatlara değil, her zaman Dativ alan zu edatına aittir; onları Dativ edatları dersinde bulacaksın.

Koymak ve Durmak: legen–liegen, stellen–stehen, hängen

Wechselpräpositionen en çok bu fiil çiftleriyle birlikte kullanılır. Her çiftin bir üyesi bir şeyi bir yere koymayı (hareket, Akkusativ), öteki orada durmayı (durum, Dativ) anlatır. Koymak anlamındaki fiiller düzenlidir ve bir Akkusativ nesne alır; durmak anlamındakiler düzensizdir ve nesne almaz. Bu çiftlerin bütün ayrıntısını stellen ve stehen dersinde bulabilirsin.

Koymak (Wohin?) ve durmak (Wo?) fiilleri
Wohin? + AkkusativWo? + DativTürkçesi
legen – legte – hat gelegtliegen – lag – hat gelegenyatay koymak / yatay durmak
stellen – stellte – hat gestelltstehen – stand – hat gestandendik koymak / dik durmak
setzen – setzte – hat gesetztsitzen – saß – hat gesessenoturtmak / oturmak
hängen – hängte – hat gehängthängen – hing – hat gehangenasmak / asılı durmak

Güney Almanya, Avusturya ve İsviçre’de liegen, stehen ve sitzen Perfekt’te sein ile de kullanılır: ist gelegen, ist gestanden, ist gesessen.

Türkçede “koymak” tek bir fiildir; Almancada eşyanın nasıl durduğuna göre seçim yapılır. Kitap, telefon, anahtar gibi yatay duran şeyler legen / liegen ile, şişe, vazo, sandalye gibi dik ya da ayakları üzerinde duran şeyler stellen / stehen ile kullanılır. Kendin oturuyorsan dönüşlü biçimi kullanırsın: Ich setze mich auf das Sofa. (Kanepeye oturuyorum.) → Ich sitze auf dem Sofa. (Kanepede oturuyorum.)

Aynı eşya, iki cümle
  • Ich lege das Handy auf den Tisch.Telefonu masanın üstüne koyuyorum.
  • Das Handy liegt auf dem Tisch.Telefon masanın üstünde duruyor.
  • Can stellt die Flaschen in den Kühlschrank.Can şişeleri buzdolabına koyuyor.
  • Die Flaschen stehen im Kühlschrank.Şişeler buzdolabında duruyor.
  • Lena hängt den Spiegel an die Wand.Lena aynayı duvara asıyor.
  • Der Spiegel hängt an der Wand.Ayna duvarda asılı.

Wechselpräpositionen ile En Sık Yapılan Hatalar

Bu konudaki hataların çoğu iki yerden gelir: Türkçedeki -e ve -de eklerini Almanca hal adlarıyla eşleştirmek ve koymak / durmak fiillerini karıştırmak. Her kartta doğru biçimi ve hatanın nedenini görebilirsin.

Ich gehe in der Schule.

Ich gehe in die Schule.

Türkçede “okula” -e hâlidir ve Dativ’e de “-e hâli” dendiği için Dativ seçmek mantıklı görünür. Ama burada bir yere yönelme var, soru “Wohin?”; Wechselpräpositionen ile yön her zaman Akkusativ alır.

Ich bin in die Schule.

Ich bin in der Schule.

sein bir yerde bulunmayı anlatır, hareket yoktur. Soru “Wo?” olduğu için Dativ gelir: die Schule → in der Schule.

Das Buch liegt auf den Tisch.

Das Buch liegt auf dem Tisch.

liegen “durmak” demektir, kitap zaten orada; soru “Wo?” ve hâl Dativ. Akkusativ ancak legen (koymak) ile gelir: Ich lege das Buch auf den Tisch.

Ich lege das Buch auf dem Tisch.

Ich lege das Buch auf den Tisch.

Türkçede “masaya koymak” ile “masada durmak” farklı eklerle söylenir; Almancada da fark var, ama artikelde. legen bir yere koymaktır, soru “Wohin?”, hâl Akkusativ.

Die Kinder spielen in den Garten.

Die Kinder spielen im Garten.

Oyun bir hareket ama çocuklar bir yerden başka yere geçmiyor; eylem bahçenin içinde oluyor. Hedef olmadığı için soru “Wo?” ve hâl Dativ.

Wir sitzen auf dem Tisch und essen.

Wir sitzen am Tisch und essen.

Türkçede “masada oturmak” dendiği için auf seçilebilir. Cümle dilbilgisi açısından doğru, ama auf dem Tisch masanın tam üstü demektir: “masanın üstüne oturmuş yemek yiyoruz” anlamı çıkar. Masanın başında oturmak am Tisch ile söylenir.

Die Lampe hängt auf der Decke.

Die Lampe hängt an der Decke.

auf yatay bir yüzeyin üstünde durmayı anlatır. Tavana, duvara ya da kapıya bitişik ve asılı olan şeyler için an kullanılır.

Die Kinder spielen unter den Bäume.

Die Kinder spielen unter den Bäumen.

Dativ çoğulda yalnız artikel değil, isim de değişir: çoğul isim sonuna -n alır (die Bäume → den Bäumen). Türkçede böyle bir çift işaretleme olmadığı için bu ek kolayca unutulur.

Wechselpräpositionen ile Dativ ve Akkusativ Edatları Farkı

Dokuz Wechselpräposition’ın dışındaki edatların hâli sabittir; cümlede hareket olsun ya da olmasın değişmez. Bu yüzden “hareketin hedefi varsa Akkusativ” kuralını yalnız bu dokuz edatta uygula. En çok karıştırılanlar zu ve nach’tır: ikisi de yön bildirir ama her zaman Dativ alır. durch ve um ise her zaman Akkusativ alır.

Üç edat grubu: değişken, hep Akkusativ, hep Dativ
GrupEdatlarHalÖrnek
Wechselpräpositionenin, an, auf, über, unter, vor, hinter, neben, zwischenWohin? → Akkusativ, Wo? → DativIch gehe in die Küche. / Ich bin in der Küche.
Akkusativ edatlarıdurch, für, gegen, ohne, umher zaman AkkusativWir gehen durch den Park. / Das Geschenk ist für den Lehrer.
Dativ edatlarıaus, bei, mit, nach, seit, von, zu, gegenüberher zaman DativIch gehe zum Arzt. / Ich bin beim Arzt.

Karşılaştır: Ich gehe in die Apotheke. (Eczanenin içine giriyorum: Akkusativ.) / Ich gehe zur Apotheke. (Eczaneye gidiyorum: zu her zaman Dativ, zu + der = zur.) İki cümle de “nereye?” sorusuna cevap verir, ama hâli edat belirler. Her zaman Dativ alan edatları Dativ edatları, her zaman Akkusativ alanları Akkusativ edatları dersinde bulacaksın. Bir yere giderken in mi, nach mı, zu mu seçileceğini ise Wohin, Wo ve Woher dersi anlatıyor; gegenüber, entlang, an … vorbei gibi öteki yer bildiren edatlar için yer edatları sayfasına bakabilirsin.

Derinleşmek İsteyenlere

Zaman bildirirken an, in, vor ve zwischen Dativ alır

Bu edatlar zaman anlamında kullanıldığında Wo? / Wohin? sorusu sorulmaz; an, in, vor ve zwischen zamanla Dativ alır: am Montag (pazartesi günü), im Juli (temmuzda), vor einer Woche (bir hafta önce), in zwei Tagen (iki gün sonra), zwischen dem 1. und dem 5. Mai (1 ile 5 Mayıs arasında). Ayrıntıları zaman edatları dersinde bulabilirsin.

Edatlı fiillerde Wo? / Wohin? sorusu işlemez

Bazı fiiller sabit bir edatla birlikte kullanılır ve bu edat yer anlamı taşımaz. O zaman hâl de fiille birlikte ezberlenir: warten auf + Akkusativ (Ich warte auf den Bus. — Otobüsü bekliyorum.), denken an + Akkusativ (Ich denke oft an meine Familie. — Ailemi sık sık düşünüyorum.), Angst haben vor + Dativ (Das Kind hat Angst vor dem Hund. — Çocuk köpekten korkuyor.). Bunların listesini edatlı fiiller dersinde bulacaksın.

ankommen: varmak ama Dativ

ankommen (varmak) bir hareketin sonunu anlatır, ama Almancada soru Wohin? değil Wo? olur (Wo kommt der Zug an?); bu yüzden Dativ alır: Der Zug kommt um 18 Uhr am Hauptbahnhof an. (Tren saat 18’de ana gara varıyor.) Wann kommst du in der Schule an? (Okula ne zaman varıyorsun?) Türkçedeki “gara varmak” yönelme ekine rağmen burada Akkusativ kullanılmaz.

Wo gehst du hin? Wohin sorusunun bölünmesi

Konuşmada Wohin? sorusu sık sık ikiye bölünür: wo cümlenin başında kalır, hin fiilin sonuna gider. Wohin gehst du? ile Wo gehst du hin? aynı anlamdadır (Nereye gidiyorsun?). Cevap yine Akkusativ’dir: In die Bibliothek. (Kütüphaneye.) Woher? (Nereden?) sorusu ise aus ve von ile cevaplanır ve her zaman Dativ alır.

Wechselpräpositionen Alıştırmaları

Birinci alıştırmada Wo? ile Wohin? arasında seçim yapacaksın, ikincide artikeli doğru hâlde yazacaksın, üçüncüde edatı artikelle birlikte yazıp kısa biçimleri kullanacaksın. Her soruda önce fiile bak ve “Nereye?” mi, “Nerede?” mi diye sor.

Çoktan seçmeli

Alıştırma 1: Wo mu, Wohin mi?

Doğru seçeneği işaretle.

  1. 1

    Ich gehe heute Nachmittag in ___ Supermarkt.

  2. 2

    Die Milch steht ___ Kühlschrank.

  3. 3

    Im Sommer fahren wir ___ Meer.

  4. 4

    Das Bild hängt an ___ Wand.

  5. 5

    Lena legt ihr Handy auf ___ Tisch.

  6. 6

    Die Kinder spielen ___ Garten.

  7. 7

    Der Hund schläft unter ___ Bett.

Cevap anahtarı
  1. den — gehen + hedef: Wohin? → Akkusativ. der Supermarkt → in den Supermarkt.
  2. im — stehen bir yerde durmaktır: Wo? → Dativ. in dem → im.
  3. ans — fahren + hedef: Wohin? → Akkusativ. das Meer → an das → ans.
  4. der — hängen burada asılı durmaktır: Wo? → Dativ. die Wand → an der Wand.
  5. den — legen bir şeyi bir yere koymaktır: Wohin? → Akkusativ. der Tisch → auf den Tisch.
  6. im — Oyun bahçenin içinde oluyor, hedef yok: Wo? → Dativ. in dem → im.
  7. dem — schlafen bir yerde olmaktır: Wo? → Dativ. das Bett → unter dem Bett.
Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 2: Artikeli doğru hâlde yaz

Boşluğa belirli artikeli Akkusativ ya da Dativ biçimiyle yaz. Parantezde ismin yalın hâli var.

  1. 1

    Die Katze springt vom Boden auf Sofa. (das Sofa)

  2. 2

    Jetzt sitzt die Katze auf Sofa. (das Sofa)

  3. 3

    Ich stelle die Vase auf Regal. (das Regal)

  4. 4

    Mein Auto steht vor Garage. (die Garage)

  5. 5

    Der Ball liegt zwischen Stühlen. (die Stühle)

  6. 6

    Lena hängt ihre Jacke in Schrank. (der Schrank)

  7. 7

    Meine Großeltern wohnen in Türkei. (die Türkei)

Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 3: Edat ve artikeli birlikte yaz

Boşluğa parantezdeki edatı ve artikeli doğru hâlde yaz. Kaynaşabilen yerde kısa biçimi kullan (im, ins, am, ans).

  1. 1

    Heute Abend gehen wir Kino. (in, das Kino)

  2. 2

    Mein Bruder arbeitet Krankenhaus. (in, das Krankenhaus)

  3. 3

    Wir treffen uns um acht Bahnhof. (an, der Bahnhof)

  4. 4

    Ich setze mich Fenster. (an, das Fenster)

  5. 5

    Die Tassen stehen Küche. (in, die Küche)

  6. 6

    Wohin fährst du? — Ich fahre Stadt. (in, die Stadt)

  7. 7

    Der Kalender hängt Tür. (an, die Tür)

Dört yönden pekiştir

Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları

A2 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.

Wechselpräpositionen Konu Özeti

  • Dokuz Wechselpräposition var: in, an, auf, über, unter, vor, hinter, neben, zwischen. Hepsi yer ve yön bildirir.
  • Hareketin bir hedefi varsa ve cümle “Wohin?” sorusuna cevap veriyorsa Akkusativ: Ich gehe in die Schule.
  • Bir yerde bulunma ya da yerinde hareket varsa ve cümle “Wo?” sorusuna cevap veriyorsa Dativ: Ich bin in der Schule. / Ich laufe im Park.
  • Değişen artikeldir: der → den / dem, die → die / der, das → das / dem, çoğul die → die / den + isme -n.
  • in ve an, dem ve das ile kaynaşır: im, am (Dativ), ins, ans (Akkusativ).
  • legen, stellen, setzen, hängen (koymak) Akkusativ; liegen, stehen, sitzen, hängen (durmak) Dativ ile kullanılır.
  • Öteki edatların hâli sabittir: zu ve nach yön bildirse de her zaman Dativ alır.

Wechselpräpositionen Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca Wechselpräpositionen nedir?

Cümlenin anlamına göre bazen Akkusativ, bazen Dativ alan dokuz yer edatıdır. Yön bildirdiklerinde Akkusativ, yer bildirdiklerinde Dativ alırlar.

Wechselpräpositionen hangileri?

in (içinde), an (kenarında, bitişiğinde), auf (üstünde, temasla), über (üstünde, temassız), unter (altında), vor (önünde), hinter (arkasında), neben (yanında) ve zwischen (arasında).

Wo ve Wohin farkı nedir?

Wo? “Nerede?”, Wohin? “Nereye?” demektir. Wo? sorusuna cevap veren cümlede Wechselpräpositionen Dativ alır (Wo bist du? — Im Garten.), Wohin? sorusuna cevap veren cümlede Akkusativ alır (Wohin gehst du? — In den Garten.).

Hareket varsa her zaman Akkusativ mi gelir?

Hayır. Akkusativ için hareketin bir hedefi olmalı. Hareket bir yerin içinde kalıyorsa Dativ gelir: Ich laufe im Park. (Parkta koşuyorum.) Ayrıca zu ve nach gibi edatlar yön bildirse de her zaman Dativ alır, çünkü değişken edat değildir.

im, ins, am, ans ne demek?

Edat ile artikelin kaynaşmış biçimleridir: im = in dem, ins = in das, am = an dem, ans = an das. -m ile bitenler Dativ (Wo?), -s ile bitenler Akkusativ (Wohin?) biçimidir.

auf ve über farkı nedir?

İkisi de “üstünde” diye çevrilir. auf temas bildirir: Das Buch liegt auf dem Tisch. über arada boşluk olduğunu bildirir: Die Lampe hängt über dem Tisch.

an ve auf farkı nedir?

auf yatay bir yüzeyin üstünde durmaktır (auf dem Tisch, auf dem Boden). an bir şeyin kenarına ya da dikey yüzeyine bitişik olmaktır (an der Wand, am Fenster, am Meer). Masanın başında oturmak am Tisch sitzen, masanın üstüne oturmak auf dem Tisch sitzen olur.

legen ve liegen farkı nedir?

legen bir şeyi yatay olarak bir yere koymaktır ve Akkusativ ile kullanılır: Ich lege das Buch auf den Tisch. liegen ise bir şeyin orada yatay durmasıdır ve Dativ ile kullanılır: Das Buch liegt auf dem Tisch. stellen / stehen, setzen / sitzen ve hängen çiftleri de aynı mantıkla çalışır.

Wechselpräpositionen zamanla nasıl kullanılır?

Zaman anlamında an, in, vor ve zwischen Dativ alır ve Wo? / Wohin? sorusu sorulmaz: am Montag, im Juli, vor zwei Tagen, in einer Stunde.
Dersi bitirdin mi?Tamamlandı olarak işaretle; ders listesinde nerede kaldığını hep gör.

Benzer dersler

Pratik yap

Almanca Portalı

Bu ders Goethe, telc ve ÖSD sınav kapsamlarına ve Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'ne (CEFR) uygun şekilde hazırlanmıştır. Bir hata görürsen bize yaz.