Logo
Almanca Portalı
A1
A1Gramer · Fiiller ve Fiil Yapıları

Almanca sein ve haben Fiilleri: Çekim Tablosu, Kullanımı, Örnekler ve Alıştırmalar

Almanca PortalıGüncellendi: 22 dk okuma
Kısa cevap

sein “olmak”, haben “sahip olmak” demektir. sein ile kim, nasıl ve nerede olduğunu, bir de yaşını söylersin: Ich bin müde. (Yorgunum.) haben ile sahip olduğun şeyi (“… var”) söylersin: Ich habe ein Auto. (Bir arabam var.) İkisi de düzensizdir: ich bin, du bist / ich habe, du hast.

Özne + sein (bin, bist, ist …) / haben (habe, hast, hat …) + …

Bu derste öğreneceklerin
  1. 1sein ve haben Nedir? Almancada Olmak ve Sahip Olmak
  2. 2sein ve haben Çekimi: Präsens Çekim Tablosu
    1. 2.1sein çekimi: bin, bist, ist, sind, seid
    2. 2.2haben çekimi: habe, hast, hat, haben, habt
  3. 3sein ve haben Ne Zaman Kullanılır?
  4. 4sein ile Cümle Kurma: Durum, Kimlik, Yer ve Yaş
    1. 4.1sein + sıfat: durum, özellik ve medeni hâl
    2. 4.2sein + isim: kimlik, meslek ve milliyet
    3. 4.3sein + yer: hier, da, zu Hause, in Berlin
    4. 4.4sein ile yaş: Ich bin 20 Jahre alt
  5. 5haben ile Cümle Kurma: Var, Yok ve Kalıplar
    1. 5.1haben + isim: “… var” demek
    2. 5.2haben + kein: “… yok” demek
    3. 5.3Hunger, Durst, Zeit haben: Türkçeden farklı kalıplar
  6. 6sein ve haben ile Olumsuz ve Soru Cümleleri
    1. 6.1Olumsuz cümle: nicht müde, kein Auto
    2. 6.2Evet-hayır sorusu: Bist du …? Hast du …?
    3. 6.3W-sorusu: Wie alt bist du? Wo sind Sie?
  7. 7sein mi haben mi? Türkçeden Çeviride Karışan Kalıplar
  8. 8sein ve haben ile En Sık Yapılan Hatalar
  9. 9haben ile es gibt Farkı: “Var” Demenin İki Yolu
  10. 10Derinleşmek İsteyenlere
  11. 11sein ve haben Alıştırmaları
  12. 12sein ve haben Konu Özeti
  13. 13sein ve haben Hakkında Sık Sorulan Sorular

sein ve haben Nedir? Almancada Olmak ve Sahip Olmak

sein fiili Türkçedeki “olmak” fiilinin karşılığıdır, ama asıl görevi Türkçede eklerle yaptığımız işi yapmaktır. Türkçede “Yorgunum.”, “Öğretmendir.”, “Evdeyiz.” derken ayrı bir fiil kullanmayız; anlamı kelimenin sonuna gelen -im, -dir, -yiz gibi ekler verir. Almancada ise bu eklerin yerine cümleye bir fiil girer: Ich bin müde. / Er ist Lehrer. / Wir sind zu Hause. Bu yüzden Almancada tam bir cümle fiilsiz kurulmaz; Türkçede fiil görmediğin yerde Almancada çoğu zaman sein vardır.

haben fiili “sahip olmak” demektir. Türkçede sahipliği çoğunlukla “benim … var” yapısıyla anlatırız: “Bir arabam var.”, “İki çocuğumuz var.” Almancada bunun için “var” kelimesi kullanılmaz; sahibi özne yapıp haben fiilini çekeriz: Ich habe ein Auto. (kelimesi kelimesine “Ben bir arabaya sahibim.”). Olumsuzu da “yok” kelimesiyle değil, yine haben ve kein ile kurulur: Ich habe kein Auto. (Arabam yok.)

Türkçe ek ve kelimelerin Almancadaki karşılığı
TürkçeAlmancaKullanılan fiil
Yorgunum.Ich bin müde.sein
Ayşe öğretmendir.Ayşe ist Lehrerin.sein
Evdeyiz.Wir sind zu Hause.sein
Bir arabam var.Ich habe ein Auto.haben
Vaktim yok.Ich habe keine Zeit.haben

sein ve haben Çekimi: Präsens Çekim Tablosu

Almancada fiil, öznenin kim olduğuna göre farklı bir ek alır; buna fiil çekimi denir. Düzenli fiillerde kökün sonuna -e, -st, -t, -en, -t, -en ekleri gelir (ich lerne, du lernst …). sein ve haben bu kurala uymayan düzensiz fiiller arasındadır; çekimleri tek tek ezberlenir. Aşağıdaki tablo şimdiki zaman (Präsens) biçimlerini gösteriyor. Zamirlerin kendisini (ich, du, er …) henüz bilmiyorsan önce kişi zamirleri konusuna bakabilirsin.

sein ve haben: Präsens (şimdiki ve geniş zaman)
Kişisein (olmak)haben (sahip olmak)Türkçesi
ich (ben)binhabe-im / benim … var
du (sen)bisthast-sin / senin … var
er / sie / es (o)isthat-dir / onun … var
wir (biz)sindhaben-iz / bizim … var
ihr (siz, samimi)seidhabt-siniz / sizin … var
sie / Sie (onlar / siz)sindhaben-ler, -siniz / onların, sizin … var

Büyük harfle yazılan Sie, resmî “siz” hitabıdır; çekimi her zaman çoğul sie ile aynıdır: Sie sind, Sie haben.

Almanca sein ve haben çekim tablosu: ich bin, du bist, er ist ile ich habe, du hast, er hat
Her kişi için iki biçim: solda sein, sağda haben
  • wir ve sie/Sie her iki fiilde de aynı biçimi alır: wir sind, sie sind / wir haben, sie haben.
  • ihr biçimine dikkat: sein’da ihr seid (d ile), haben’de ihr habt. “seid” ile “seit” (… -den beri) aynı okunur ama farklı kelimelerdir.
  • er, sie, es ve tekil bir isim (der Lehrer, die Wohnung, Anna) aynı biçimi alır: Anna ist hier. / Die Wohnung hat zwei Zimmer.
  • Çekimi ezberlerken zamiri fiille birlikte söyle: “ich bin, du bist, er ist …”. Tek başına “bin, bist, ist” diye ezberlenen biçimler cümlede karışır.

sein çekimi: bin, bist, ist, sind, seid

sein tamamen düzensiz bir fiildir: altı biçimin hiçbiri “sein” kökünden düzenli bir ekle türemez. ich ile bin, du ile bist, er/sie/es ile ist, wir ve sie/Sie ile sind, ihr ile seid kullanılır. Bu yüzden sein’ın çekimini bir kural üzerinden değil, kısa bir şarkı gibi tekrar ederek öğrenmek en kolay yoldur. Aşağıdaki örneklerde her kişiyi bir kez görüyorsun.

sein çekimiyle örnekler
  • Ich bin Elif.Ben Elif’im.
  • Du bist sehr nett.Çok naziksin.
  • Das Wetter ist heute schön.Bugün hava güzel.
  • Wir sind neu hier.Biz burada yeniyiz.
  • Seid ihr fertig?Hazır mısınız? / Bitirdiniz mi?
  • Meine Eltern sind in Ankara.Annemle babam Ankara’da.

haben çekimi: habe, hast, hat, haben, habt

haben, sein kadar düzensiz değildir; ekleri düzenli fiillerin ekleriyle aynıdır (-e, -st, -t, -en, -t, -en). Düzensizlik yalnız du ve er/sie/es biçimlerindedir: kökteki b düşer. “du habst” ya da “er habt” denmez; doğrusu du hast ve er hat. ihr biçiminde ise b kalır: ihr habt. Yani “habt” kelimesi yanlış değildir, ama yalnız ihr ile kullanılır.

haben çekimiyle örnekler
  • Ich habe eine Schwester.Bir kız kardeşim var.
  • Du hast ein schönes Zimmer.Güzel bir odan var.
  • Can hat heute frei.Can bugün izinli.
  • Wir haben zwei Kinder.İki çocuğumuz var.
  • Habt ihr ein Auto?Arabanız var mı?
  • Lena und Jonas haben eine Katze.Lena ile Jonas’ın bir kedisi var.

sein ve haben Ne Zaman Kullanılır?

Kısaca: bir kişinin ya da şeyin ne olduğunu, nasıl olduğunu, nerede olduğunu söylüyorsan sein; bir kişinin neyi olduğunu (sahip olduğu şeyi, ailesini, vaktini) söylüyorsan haben kullanırsın. Aşağıdaki kartlar başlıca altı kullanımı özetliyor; her birinin ayrıntısı sonraki bölümlerde.

sein fiiliyle resimli örnekler: Er ist Arzt, Er ist Koch, Das Auto ist rot, Das Haus ist klein
sein ile meslek ve özellik: Er ist Arzt. / Das Auto ist rot.

1Nasıl? Durum ve özellik: sein + sıfat

Bir kişinin hâlini ya da bir şeyin özelliğini anlatırken sein ve bir sıfat kullanılır.

  • Der Kaffee ist kalt.Kahve soğuk.
  • Ich bin glücklich.Mutluyum.

2Kim? Ne? Kimlik, meslek, milliyet: sein + isim

Kendini ya da birini tanıtırken, mesleğini ve nereli olduğunu söylerken sein kullanılır.

  • Ich bin Mehmet.Ben Mehmet.
  • Anna ist Krankenschwester.Anna hemşire.

3Nerede? Yer: sein + yer bilgisi

Birinin ya da bir şeyin nerede olduğunu söylerken sein kullanılır; Türkçedeki -de/-da ekinin işini yapar.

  • Der Schlüssel ist hier.Anahtar burada.
  • Lukas ist in München.Lukas Münih’te.

4Kaç yaşında? Yaş: sein + … Jahre alt

Yaş Almancada sein ile söylenir; kalıp “… Jahre alt sein”dir.

  • Mein Sohn ist fünf Jahre alt.Oğlum beş yaşında.
  • Wie alt sind Sie?Kaç yaşındasınız?

5Neyin var? Sahiplik ve aile: haben + isim

Eşya, ev, hayvan ya da aile bireyleri için “… var” demek istediğinde haben kullanılır.

  • Wir haben eine Wohnung in Köln.Köln’de bir dairemiz var.
  • Jonas hat einen Hund.Jonas’ın bir köpeği var.

6Açlık, vakit, ağrı: haben ile kalıplar

Türkçede “acıktım, vaktim var, başım ağrıyor” diye söylediğimiz bazı ifadeler Almancada haben ve bir isimle kurulur.

  • Ich habe Durst.Susadım.
  • Hast du morgen Zeit?Yarın vaktin var mı?

sein ile Cümle Kurma: Durum, Kimlik, Yer ve Yaş

sein’dan sonra genellikle dört şeyden biri gelir: bir sıfat, bir isim, bir yer bilgisi ya da yaş kalıbı. Fiil her dördünde de cümlenin ikinci yerindedir; Türkçedeki gibi sona gitmez. Aşağıda her birini ayrı ayrı görüyorsun.

sein + sıfat: durum, özellik ve medeni hâl

Bir şeyin ya da birinin nasıl olduğunu söylerken sein’dan sonra sıfat gelir. Bu sıfat Almancada hiç ek almaz: Das Zimmer ist klein. (Oda küçük.) Türkçede “Hastayım, mutluyuz, evli misin?” diye eklerle söylediğimiz durumların çoğu bu kalıpla kurulur. Medeni hâl de bu gruba girer: verheiratet (evli), ledig (bekâr), geschieden (boşanmış) sıfattır ve sein ile kullanılır. Resmî formlarda “Familienstand” (medeni hâl) satırında bu kelimeleri görürsün.

sein + sıfat
  • Ich bin heute krank.Bugün hastayım.
  • Die Miete ist sehr hoch.Kira çok yüksek.
  • Der Bus ist voll.Otobüs dolu.
  • Bist du verheiratet? — Nein, ich bin ledig.Evli misin? — Hayır, bekârım.
  • Meine Nachbarin ist geschieden.Komşum boşanmış.

sein + isim: kimlik, meslek ve milliyet

Kendini tanıtırken, birini tanıştırırken ya da mesleğini söylerken sein’dan sonra bir isim gelir. Meslek ve milliyet söylerken, araya sıfat girmediği sürece, Almancada artikel kullanılmaz: Ich bin Lehrer. (Öğretmenim.), “ich bin ein Lehrer” değil. Sıfat girerse artikel gelir: Ich bin ein guter Lehrer. Kadınlar için çoğu meslek ve milliyet kelimesi ayrı bir biçim alır: der Lehrer / die Lehrerin, der Türke / die Türkin. Birini göstererek tanıtırken de Das ist … (Bu …) kalıbı kullanılır; birden çok kişi için Das sind …

sein + isim
  • Ich bin Ayşe Demir.Ben Ayşe Demir.
  • Mehmet ist Ingenieur.Mehmet mühendis.
  • Ich bin Türkin, und Lena ist Deutsche.Ben Türk’üm, Lena da Alman.
  • Das ist Herr Becker. Er ist mein Chef.Bu Bay Becker. Benim şefim.
  • Das sind meine Kinder.Bunlar benim çocuklarım.

sein + yer: hier, da, zu Hause, in Berlin

“Nerede?” sorusunun cevabı sein ile verilir. Türkçede yeri -de/-da ekiyle söyleriz (evde, Berlin’de); Almancada sein çekilir ve arkasına yer bilgisi gelir. A1’de en çok işine yarayacak yer bilgileri hier (burada), da (orada, burada), zu Hause (evde) ve in + şehir/ülke adıdır. im Büro, in der Schule gibi artikelli biçimleri şimdilik kalıp olarak öğren; ayrıntısı edatlar konusunda.

sein + yer
  • Wo bist du? — Ich bin zu Hause.Neredesin? — Evdeyim.
  • Frau Wagner ist heute nicht da.Bayan Wagner bugün burada değil.
  • Wir sind jetzt in Hamburg.Şimdi Hamburg’dayız.
  • Papa ist im Büro.Babam ofiste.

sein ile yaş: Ich bin 20 Jahre alt

Türkçede “yirmi yaşındayım” deriz, İngilizcede de “I am 20” denir; Almancada da yaş sein ile söylenir. Tam kalıp … Jahre alt seindir: kelimesi kelimesine “… yıl yaşlı olmak”. Konuşmada “Ich bin zwanzig.” gibi kısa cevap da duyarsın, ama cümle olarak tam kalıbı öğren. “Kaç yaşındasın?” sorusu Wie alt bist du? olur. Rakamları okumak için Almanca sayılar konusuna bakabilirsin.

sein ile yaş
  • Ich bin 20 Jahre alt.20 yaşındayım.
  • Wie alt bist du?Kaç yaşındasın?
  • Meine Tochter ist ein Jahr alt.Kızım bir yaşında.
  • Unsere Oma ist 80 Jahre alt.Büyükannemiz 80 yaşında.

haben ile Cümle Kurma: Var, Yok ve Kalıplar

haben’den sonra çoğunlukla bir isim gelir: sahip olunan şey, aile bireyi ya da “açlık, vakit, ağrı” gibi bir durum. (recht haben, frei haben gibi birkaç kalıpta isim yerine sıfat vardır.) Olumsuzu çoğunlukla kein ile kurulur. Bu bölümde önce sahipliği, sonra olumsuzu, en sonda Türkçeden farklı kurulan kalıpları göreceksin.

haben fiiliyle resimli örnekler: Anna hat eine Katze, Mehmet hat ein Fahrrad, Wir haben zwei Kinder, Elif hat ein Baby
haben ile “var”: Anna hat eine Katze. (Anna’nın bir kedisi var.)

haben + isim: “… var” demek

Türkçede “Benim bir arabam var.” cümlesinde sahip “benim”, var olan şey “araba”dır. Almancada sahip cümlenin öznesi olur ve haben onunla çekilir: Ich habe ein Auto. Sahibi bir isimse fiil er/sie/es biçimini alır: Mehmet hat ein Auto. (Mehmet’in bir arabası var.) Aile, ev, eşya, hayvan, iş, randevu: hepsi aynı kalıpla söylenir.

haben ile sahiplik
  • Ich habe eine neue Wohnung.Yeni bir dairem var.
  • Elif hat drei Geschwister.Elif’in üç kardeşi var.
  • Wir haben morgen einen Termin.Yarın bir randevumuz var.
  • Die Wohnung hat einen Balkon.Dairenin bir balkonu var.
  • Haben Sie ein Handy?Cep telefonunuz var mı?

haben + kein: “… yok” demek

“Arabam yok.” derken Almancada “yok” diye ayrı bir kelime kullanılmaz; haben olduğu gibi kalır ve ismin önüne olumsuz artikel kein gelir. kein, ein gibi çekilir; haben’den sonra nötr isimde kein, eril isimde keinen, dişil ve çoğul isimde keine gelir. Artikelsiz kullanılan isimler de (Zeit, Geld, Kinder) kein ile olumsuz olur: Ich habe keine Zeit.

haben + kein
  • Ich habe kein Auto.Arabam yok.
  • Wir haben keine Kinder.Çocuğumuz yok.
  • Lukas hat heute keine Zeit.Lukas’ın bugün vakti yok.
  • Hast du einen Bruder? — Nein, ich habe keinen Bruder.Erkek kardeşin var mı? — Hayır, erkek kardeşim yok.

Hunger, Durst, Zeit haben: Türkçeden farklı kalıplar

Türkçede fiille ya da “var” ile söylediğimiz bazı durumlar Almancada haben + isim olarak kurulur. “Acıktım” Almancada “açlığım var” gibi söylenir: Ich habe Hunger. Bu kalıplardaki isimler (Hunger, Durst, Zeit, Fieber, Kopfschmerzen, Angst) artikelsiz kullanılır ve isim oldukları için büyük harfle yazılır; recht ve frei ise isim değildir, küçük harfle yazılır. Aşağıdaki kalıpları bütün olarak ezberle; Türkçeden kelime kelime çevirince yanlış fiil seçilir.

  • Hunger haben (acıkmış olmak): Ich habe Hunger. (Acıktım.)
  • Durst haben (susamış olmak): Hast du Durst? (Susadın mı?)
  • Zeit haben (vakti olmak): Wir haben heute Zeit. (Bugün vaktimiz var.)
  • Fieber haben (ateşi olmak): Das Kind hat Fieber. (Çocuğun ateşi var.)
  • Kopfschmerzen haben (başı ağrımak): Ich habe Kopfschmerzen. (Başım ağrıyor.)
  • Angst haben (korkmak): Meine Tochter hat Angst. (Kızım korkuyor.)
  • recht haben (haklı olmak): Du hast recht. (Haklısın.)
  • frei haben (izinli olmak): Ich habe morgen frei. (Yarın izinliyim.)

sein ve haben ile Olumsuz ve Soru Cümleleri

Olumlu cümlede fiil ikinci yerdedir: Ich bin müde. / Ich habe Zeit. Olumsuz cümlede bu sıra değişmez, yalnız nicht ya da kein eklenir. Soru cümlesinde ise fiil ya en başa geçer ya da soru kelimesinin hemen arkasına gelir.

Olumsuz cümle: nicht müde, kein Auto

sein’dan sonra gelen sıfat ya da yer bilgisi nicht ile olumsuz olur ve nicht bu kelimenin önüne gelir: Ich bin nicht müde. haben’den sonra gelen isim ise çoğunlukla kein alır: Ich habe kein Geld. sein’dan sonra gelen isim de çoğunlukla kein ile olumsuz olur: Ich bin kein Arzt. İkisi arasındaki kuralın tamamını nicht ve kein konusunda bulacaksın; sein ve haben için bu iki kalıp çoğu cümleye yeter.

Olumsuz cümleler
  • Ich bin nicht müde.Yorgun değilim.
  • Die Wohnung ist nicht teuer.Daire pahalı değil.
  • Herr Schmidt ist nicht im Büro.Bay Schmidt ofiste değil.
  • Ich habe kein Geld.Param yok.
  • Das ist kein Problem.Sorun değil.

Evet-hayır sorusu: Bist du …? Hast du …?

Türkçede soruyu “mı, mi” ekiyle kurarız ve kelimelerin sırası değişmez: “Yorgun musun?” Almancada ise fiil cümlenin başına geçer, özne onun arkasına gelir: Du bist müde. → Bist du müde? Cevap Ja (evet), Nein (hayır) ya da olumsuz soruya itiraz ederken Doch ile başlar. Soru kurmanın öteki yollarını soru cümleleri konusunda bulabilirsin.

Evet-hayır soruları
  • Bist du müde? — Ja, sehr.Yorgun musun? — Evet, çok.
  • Ist das Ihr Ausweis?Bu sizin kimliğiniz mi?
  • Hast du Kinder? — Ja, zwei.Çocuğun var mı? — Evet, iki.
  • Haben Sie einen Termin? — Nein, leider nicht.Randevunuz var mı? — Hayır, maalesef yok.
  • Hast du keine Zeit? — Doch, ich habe Zeit.Vaktin yok mu? — Var, vaktim var.

W-sorusu: Wie alt bist du? Wo sind Sie?

Soru kelimesiyle (wer, was, wo, wie …) kurulan sorularda soru kelimesi başa, fiil hemen arkasına, özne de fiilden sonra gelir: Soru kelimesi + fiil + özne. sein ile en çok kullanılan sorular kim, ne, nerede, nasıl ve kaç yaşında sorularıdır. Bütün soru kelimelerini W-soruları dersinde bulabilirsin.

W-soruları
  • Wer ist das? — Das ist meine Mutter.Bu kim? — Bu benim annem.
  • Wo sind Sie? — Ich bin am Bahnhof.Neredesiniz? — Tren istasyonundayım.
  • Wie alt ist Ihr Sohn?Oğlunuz kaç yaşında?
  • Was hast du da?Elindeki ne?
  • Wie viele Kinder haben Sie?Kaç çocuğunuz var?

sein mi haben mi? Türkçeden Çeviride Karışan Kalıplar

Hangi fiilin geleceğini Türkçe cümlenin kılığı değil, Almanca kalıp belirler. Türkçede “açım, haklıyım, izinliyim” diye eklerle söylediğimiz bazı ifadeler Almancada haben ile kurulur; bazı dillerde “sahip olmak” fiiliyle söylenen yaş ise Almancada sein ile söylenir. Aşağıdaki tablo en çok karışan kalıpları yan yana gösteriyor.

Türkçe ifade, doğru Almanca kalıp ve sık yapılan yanlış
TürkçeDoğruYanlış
20 yaşındayım.Ich bin 20 Jahre alt.Ich habe 20 Jahre.
Acıktım.Ich habe Hunger.Ich bin Hunger.
Haklısın.Du hast recht.Du bist recht.
Korkuyorum.Ich habe Angst.Ich bin Angst.
Yarın izinliyim.Ich habe morgen frei.Ich bin morgen frei. (başka anlam)
Hastayım.Ich bin krank.Ich habe krank.
Evliyim.Ich bin verheiratet.Ich habe verheiratet.
sein mi haben mi: Ich bin 20 Jahre alt, Ich habe Hunger, Ich bin müde, Ich habe Fieber karşılaştırması
Fiili Türkçe ek değil, Almanca kalıp belirler

Tablodaki “Ich bin morgen frei.” cümlesi tamamen yanlış değildir: “yarın boştayım, müsaidim” anlamında da kullanılır. Ama işten izinli olduğunu söylemek istediğinde doğal kalıp Ich habe morgen frei. olur. Benzer şekilde üşüdüğünü söylerken “Ich bin kalt.” deme; bu “ben soğuk biriyim” gibi anlaşılır. Doğrusu Mir ist kalt. kalıbıdır; şimdilik bu cümleyi olduğu gibi ezberle.

sein ve haben ile En Sık Yapılan Hatalar

Bu fiillerle yapılan hataların çoğu iki kaynaktan gelir: Türkçede “olmak” anlamının çoğu zaman bir ekle verilmesi ve “var / yok” kelimelerinin Almancada doğrudan karşılığı olmaması. Aşağıda her hatanın doğru biçimini ve nedenini görüyorsun.

Ich müde.

Ich bin müde.

Türkçede “Yorgunum.” cümlesinde ayrı bir fiil yoktur, anlamı -um eki verir. Almancada tam bir cümlede çekimli bir fiil olmak zorundadır; burada o fiil sein’dır.

Ich habe 25 Jahre.

Ich bin 25 Jahre alt.

Bazı dillerde yaş “sahip olmak” fiiliyle söylenir; bu yüzden haben mantıklı görünebilir. Almancada yaş sein ve “Jahre alt” ile söylenir.

Er habt ein Auto.

Er hat ein Auto.

Düzenli fiillerde er biçimi -t ile biter (er lernt), bu yüzden “habt” doğru görünür. haben’de er/sie/es biçimi düzensizdir: hat. “habt” yalnız ihr ile kullanılır.

Du habst Zeit.

Du hast Zeit.

Düzenli fiil kuralı “kök + st” ile “habst” çıkar. haben’de du biçiminde kökün b’si düşer: du hast.

Ihr sind sehr nett.

Ihr seid sehr nett.

Türkçede “siz” resmî de samimi de olabildiği için ihr ile Sie biçimleri karışır. Samimi çoğul ihr’in biçimi seid, resmî Sie’nin biçimi sind’dir: Sie sind sehr nett.

Ich bin Hunger.

Ich habe Hunger.

Türkçede “Açım.” diye -ım ekiyle söylediğimiz için sein seçmek doğal gelir. Ama Hunger bir isimdir (açlık) ve Almancada açlığa “sahip olunur”: Hunger haben.

Ich habe nicht Auto.

Ich habe kein Auto.

Türkçedeki “yok” kelimesi cümleye ayrıca eklenir; bu yüzden olumsuzluk kelimesi fiilin arkasına yapıştırılır. Almancada haben’den sonra gelen artikelsiz ya da ein’li isim kein ile olumsuz olur.

Du bist müde?

Bist du müde?

Türkçede soru “mu” ekiyle kurulur ve sıra değişmez. Konuşmada şaşırma tonuyla “Du bist müde?” de duyulur, ama normal evet-hayır sorusunda Almancada fiil başa geçer.

haben ile es gibt Farkı: “Var” Demenin İki Yolu

Türkçedeki “var” kelimesi Almancada iki farklı yapıya karşılık gelir. Bir sahip varsa (benim, onun, dairenin …) haben kullanılır: Ich habe ein Auto. Sahip yoksa ve yalnız bir şeyin bir yerde bulunduğu söyleniyorsa es gibt kullanılır: Hier gibt es ein Café. (Burada bir kafe var.) es gibt kalıbında fiil her zaman “gibt” olarak kalır; tekil de çoğul da olsa değişmez.

haben mi, es gibt mi?
TürkçeSahip var mı?Almanca
Bir arabam var.Evet: benIch habe ein Auto.
Dairenin bir balkonu var.Evet: daireDie Wohnung hat einen Balkon.
Burada bir kafe var.HayırHier gibt es ein Café.
Bugün balık var.HayırHeute gibt es Fisch.
Vaktim yok.Evet: benIch habe keine Zeit.
Şehirde metro yok.HayırIn der Stadt gibt es keine U-Bahn.

Birinin ya da bir şeyin belli bir yerde olduğunu söylerken ise ne haben ne es gibt, yine sein kullanılır: Der Schlüssel ist auf dem Tisch. (Anahtar masanın üstünde.) Kalıbın bütün kullanımlarını ve örneklerini es gibt kalıbı dersinde bulabilirsin.

Derinleşmek İsteyenlere

Geçmiş zamanda sein ve haben: war ve hatte

sein ve haben’in geçmiş zamanı konuşmada da çok sık kullanılan tek kelimelik biçimlerdir: Ich war müde. (Yorgundum.) / Ich hatte keine Zeit. (Vaktim yoktu.) Çekimleri: ich war, du warst, er war, wir waren, ihr wart, sie waren; ich hatte, du hattest, er hatte, wir hatten, ihr hattet, sie hatten. Bu biçimleri ve kullanımlarını war ve hatte dersinde ayrıntılı öğreneceksin.

Yardımcı fiil olarak: haben ve sein alan fiiller

Perfekt (konuşmadaki geçmiş zaman) haben ya da sein ve fiilin üçüncü biçimiyle kurulur: Ich habe Deutsch gelernt. (Almanca öğrendim.) / Wir sind nach Berlin gefahren. (Berlin’e gittik.) Fiillerin çoğu haben alır; bir yerden bir yere hareket ya da durum değişikliği anlatan fiiller (gehen, fahren, kommen, aufstehen gibi) sein alır. Kuralın tamamı ve fiil listeleri Perfekt dersinde.

Fiil olan sein ile “onun” anlamındaki sein aynı kelime mi?

Hayır. Küçük harfle yazılan sein ayrıca “onun” (erkek ya da nötr biri için) anlamında bir iyelik zamiridir: Das ist sein Auto. (Bu onun arabası.) Fiil olan sein ise cümlede çoğunlukla çekimli biçimiyle görünür (ich bin, er ist). Cümlede küçük harfli “sein” görüp hemen arkasından bir isim geliyorsa (sein Auto, sein Bruder) bu iyelik zamiridir. Bu zamirleri iyelik zamirleri konusunda bulabilirsin.

Konuşmada kısalan biçim: Ich hab’

Günlük konuşmada haben’in ich biçimi sık sık kısalır: Ich hab’ keine Zeit. Yazışmalarda da “hab” görürsün. Bu biçim konuşma dilidir; resmî bir e-postada ve yazılı metinlerde tam biçimi (ich habe) yaz.

sein ve haben Alıştırmaları

Birinci alıştırmada parantezdeki fiili doğru çekeceksin, ikincide sein ile haben arasında seçim yapacaksın, üçüncüde olumsuz cümle, soru ve haben kalıplarını çalışacaksın. Yanlış çıkan sorularda açıklamayı oku.

Boşluk doldurma

Alıştırma 1: Fiili çek

Parantezdeki fiilin doğru biçimini yaz. Cümle başındaysa büyük harfle başla.

  1. 1

    Ich heute sehr müde. (sein)

  2. 2

    Du sehr nett. (sein)

  3. 3

    Lukas Lehrer. (sein)

  4. 4

    Wir jetzt zu Hause. (sein)

  5. 5

    Herr Yılmaz, Sie verheiratet? (sein)

  6. 6

    Elif eine Schwester. (haben)

  7. 7

    du morgen Zeit? (haben)

  8. 8

    Ihr zwei Kinder, oder? (haben)

Cevap anahtarı
  1. bin — ich → bin
  2. bist — du → bist
  3. ist — Tekil isim er gibi çekilir: ist.
  4. sind — wir → sind
  5. sind — Resmî Sie her zaman sind ile çekilir.
  6. hat — er/sie/es → hat; kökteki b düşer.
  7. Hast — du → hast; soruda fiil başta, büyük harf.
  8. habt — ihr → habt; b yalnız burada kalır.
Çoktan seçmeliPremium

Alıştırma 2: sein mi, haben mi?

Cümleye uyan biçimi seç. Kalıba dikkat et: Türkçede eklerle söylenen her şey sein değildir.

  1. 1

    Ich ___ 25 Jahre alt.

  2. 2

    Wir ___ Hunger.

  3. 3

    Mehmet ___ Arzt.

  4. 4

    Das Kind ___ Fieber.

  5. 5

    ___ ihr müde?

  6. 6

    Du ___ recht.

  7. 7

    Lena ___ verheiratet.

Boşluk doldurmaPremium

Alıştırma 3: Olumsuz, soru ve kalıplar

Boşluğu parantezdeki ipucuna göre tek kelimeyle doldur. Cümle başında büyük harf kullan.

  1. 1

    Ich habe Auto. (olumsuz artikel; das Auto)

  2. 2

    Hast du Kinder? — Nein, ich habe Kinder. (olumsuz artikel)

  3. 3

    Die Wohnung ist teuer. (olumsuzluk kelimesi)

  4. 4

    Wie alt du? (sein)

  5. 5

    Das meine Eltern. (sein)

  6. 6

    Ich habe Bruder. (belirsiz artikel; der Bruder)

  7. 7

    Wo ihr? — Wir sind im Park. (sein)

Dört yönden pekiştir

Okuma, dinleme, yazma ve konuşma çalışmaları

A1 seviyesinde her becerinin ücretsiz çalışmaları var, kalanı Premium üyelere açık. Konuyu metinle, sesle ve kendi cümlelerinle pekiştir.

sein ve haben Konu Özeti

  • sein “olmak”, haben “sahip olmak” demektir; ikisi de düzensiz çekilir ve ezberlenir.
  • sein: ich bin, du bist, er/sie/es ist, wir sind, ihr seid, sie/Sie sind.
  • haben: ich habe, du hast, er/sie/es hat, wir haben, ihr habt, sie/Sie haben.
  • sein ile durum ve özellik (sıfat), kimlik, meslek ve milliyet (isim), yer ve yaş söylenir: Ich bin 20 Jahre alt.
  • haben ile Türkçedeki “… var” anlatılır; olumsuzu kein ile kurulur: Ich habe kein Auto.
  • Hunger, Durst, Zeit, Angst, Fieber ve recht haben ile kullanılır: Ich habe Hunger.
  • Sahibi olmayan “var” için es gibt kullanılır: Hier gibt es ein Café.

sein ve haben Hakkında Sık Sorulan Sorular

Almanca sein ve haben ne demek?

sein “olmak”, haben “sahip olmak” demektir. sein Türkçedeki -im, -sin, -dir eklerinin işini görür (Ich bin müde. Yorgunum.), haben ise “var” anlamı verir (Ich habe ein Auto. Bir arabam var.).

sein ve haben nasıl çekilir?

sein: ich bin, du bist, er/sie/es ist, wir sind, ihr seid, sie/Sie sind. haben: ich habe, du hast, er/sie/es hat, wir haben, ihr habt, sie/Sie haben. İki fiil de düzensizdir; çekimleri zamirle birlikte ezberlenir.

haben ile sein arasındaki fark nedir?

sein bir kişinin ya da şeyin ne olduğunu, nasıl olduğunu, nerede olduğunu ve yaşını söyler. haben ise neye sahip olduğunu söyler. “Yorgunum” sein ile (Ich bin müde), “Vaktim var” haben ile (Ich habe Zeit) kurulur.

Almancada yaş neden sein ile söylenir?

Almancada yaş bir özellik gibi anlatılır: Ich bin 20 Jahre alt. kelimesi kelimesine “20 yıl yaşlıyım” demektir. “Ich habe 20 Jahre” yanlıştır.

Almancada “var” ve “yok” nasıl söylenir?

Sahibi olan “var” haben ile söylenir: Ich habe einen Bruder. Olumsuzu kein ile kurulur: Ich habe keinen Bruder. Sahibi olmayan, bir yerde bulunmayı anlatan “var” ise es gibt ile söylenir: Hier gibt es keinen Supermarkt.

Hangi fiiller geçmiş zamanda haben, hangileri sein alır?

Perfekt’te fiillerin çoğu haben alır (Ich habe gearbeitet.). Bir yerden bir yere hareket ya da durum değişikliği anlatan fiiller sein alır (Ich bin gekommen.). Bu konu Perfekt dersinde ayrıntılı anlatılıyor.

sein ve haben’in geçmiş zamanı nedir?

sein’ın geçmiş zamanı war, haben’inki hatte’dir: Ich war krank. (Hastaydım.) / Ich hatte Fieber. (Ateşim vardı.) Bu biçimler konuşmada da Perfekt yerine sık kullanılır.

Neden “Ich bin Hunger” denmiyor?

Çünkü Hunger bir isimdir (açlık) ve Almancada açlığa sahip olunur: Ich habe Hunger. Aynı şekilde Durst haben (susamak), Angst haben (korkmak) ve recht haben (haklı olmak) haben ile kurulur.
Dersi bitirdin mi?Tamamlandı olarak işaretle; ders listesinde nerede kaldığını hep gör.

Benzer dersler

Pratik yap

Almanca Portalı

Bu ders Goethe, telc ve ÖSD sınav kapsamlarına ve Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi'ne (CEFR) uygun şekilde hazırlanmıştır. Bir hata görürsen bize yaz.