Almanca Portalıİstatistiklerini gör ve öğrenmeye başla
Almanca Portalı
Bizi Takip Edin
Almanca İsimler (Nomen) – Cinsiyet Kuralları, Bileşik İsimler, İsimleştirme ve Artikeller
A1gramer25.04.26
Almanca isimler (Nomen/Substantiv) konusunun kapsamlı rehberi. Cinsiyet kuralları (der/die/das) son eklere göre detaylı ipuçları, eril-dişil-nötr isim kuralları tabloları, istisnasız dişil kurallar (-ung, -heit, -keit, -schaft, -tion, -tät), istisnasız nötr kurallar (-chen, -lein), bileşik isimler (Komposita) ve son kelime artikel kuralı, isimleştirme (Nominalisierung) fiilden ve sıfattan isim yapma örnekleri, büyük harf kuralı, çoğul özeti ve 7 sıkça sorulan soru.
Almancada isimler (Nomen veya Substantiv) dilin temel yapı taşlarıdır. Türkçeden farklı olarak Almancada her ismin bir cinsiyeti (Genus) vardır: eril (maskulin — der), dişil (feminin — die) veya nötr (neutrum — das). Bu cinsiyet her zaman artikelle birlikte belirtilir ve ismin hangi artikeli aldığını bilmek Almanca konuşmanın temel şartıdır.
Bu yazıda Almanca isimlerin cinsiyet kurallarını, son eklere göre artikel ipuçlarını, bileşik isim mantığını, isimleştirme tekniklerini ve isimlere özgü yazım kurallarını öğreneceksiniz.
💡
Almanca İsimlerin Temel Özellikleri
1) Her ismin bir cinsiyeti vardır: der (eril), die (dişil), das (nötr). 2) İsimler her zaman büyük harfle başlar: der Tisch, die Lampe, das Buch. 3) İsimler 4 halde çekimlenir: Nominativ, Akkusativ, Dativ, Genitiv. 4) İsimler 5 farklı şekilde çoğul yapar: -e, -er, -en/-n, -s, değişmez. 5) Bileşik isimlerde son kelimenin artikeli geçerlidir.
Almanca İsim Cinsiyet Kuralları (Genus-Regeln)
Almancada ismin cinsiyetini belirleyen kesin bir kural yoktur — ancak son eklere göre güçlü eğilimler vardır. Bu eğilimleri bilmek artikel tahmininde büyük avantaj sağlar.
💡
Altın kural: Her ismi artikeliyle birlikte ezberleyin! Son ek kuralları yardımcıdır ama istisnalar vardır. 'Tisch' değil 'der Tisch' olarak öğrenin.
Almanca Eril İsimler (Maskulin — der)
Aşağıdaki son ekler ve anlam grupları genellikle der (eril) artikeli alır:
Almanca Eril (der) İsim Kuralları
Son Ek / Grup
Örnekler
Not
-er
der Lehrer, der Computer, der Fahrer, der Drucker
Meslek ve alet isimleri
-ling
der Lehrling, der Schmetterling, der Frühling
İstisnasız eril
-ig / -ich
der König, der Honig, der Teppich
-ismus
der Kapitalismus, der Tourismus, der Organismus
İstisnasız eril
-ist
der Tourist, der Polizist, der Journalist
Meslek / kişi
-or
der Motor, der Doktor, der Professor
Latince kökenli
-ant / -ent
der Student, der Patient, der Präsident
Kişi isimleri
Günler
der Montag, der Dienstag, der Mittwoch...
Haftanın günleri hep eril
Aylar
der Januar, der Februar, der März...
Aylar hep eril
Mevsimler
der Frühling, der Sommer, der Herbst, der Winter
Mevsimler hep eril
Hava olayları
der Regen, der Schnee, der Wind, der Sturm
Çoğu hava olayı eril
Araba markaları
der BMW, der Mercedes, der Audi, der VW
Araba markaları eril
Yönler
der Norden, der Süden, der Osten, der Westen
Yönler hep eril
Alkollü içecekler
der Wein, der Schnaps, der Whisky
İstisna: das Bier
Erkek kişiler
der Mann, der Vater, der Bruder, der Sohn
Doğal cinsiyet
Almanca Dişil İsimler (Feminin — die)
Aşağıdaki son ekler ve anlam grupları genellikle die (dişil) artikeli alır:
Almanca Dişil (die) İsim Kuralları
Son Ek / Grup
Örnekler
Not
-e
die Lampe, die Straße, die Schule, die Küche
Çoğu -e ile biten isim (istisnalar var)
-ung
die Wohnung, die Zeitung, die Übung, die Bildung
İstisnasız dişil
-heit
die Freiheit, die Gesundheit, die Schönheit
İstisnasız dişil
-keit
die Möglichkeit, die Schwierigkeit, die Sauberkeit
* -ung, -heit, -keit, -schaft, -tion, -tät, -ie son ekleri İSTİSNASIZ dişildir — bunları ezberlemek çok değerlidir.
Almanca Nötr İsimler (Neutrum — das)
Aşağıdaki son ekler ve anlam grupları genellikle das (nötr) artikeli alır:
Almanca Nötr (das) İsim Kuralları
Son Ek / Grup
Örnekler
Not
-chen
das Mädchen, das Brötchen, das Häuschen
Küçültme eki — istisnasız nötr
-lein
das Fräulein, das Büchlein, das Vöglein
Küçültme eki — istisnasız nötr
-ment
das Dokument, das Instrument, das Experiment
Latince kökenli
-nis
das Ergebnis, das Erlebnis, das Geheimnis
Çoğu nötr (bazıları die)
-tum
das Eigentum, das Wachstum, das Datum
İstisna: der Reichtum, der Irrtum
-um
das Museum, das Studium, das Zentrum
Latince kökenli
Ge- ön eki
das Gebäude, das Gebirge, das Geschenk, das Getränk
Ge- ile başlayan toplu kavramlar
İsimleşmiş fiiller
das Essen, das Trinken, das Lesen, das Schreiben
Fiil -> isim (Infinitiv)
Metaller
das Gold, das Silber, das Eisen, das Kupfer
Çoğu metal nötr
Kimyasal elementler
das Kalzium, das Natrium, das Uran
-ium ile bitenler
Harfler
das A, das B, das C
Harfler hep nötr
Renkler (isim)
das Blau, das Rot, das Grün
Renk isimleri nötr
Diller (isim)
das Deutsch, das Türkisch, das Englisch
Dil isimleri nötr
Çocuk/genç
das Kind, das Baby, das Mädchen
Mädchen = kız ama das (küçültme)
Kıtalar/şehirler
das schöne Berlin, das alte Rom
Sıfatla kullanıldığında das
* -chen ve -lein (küçültme ekleri) İSTİSNASIZ nötrdür — das Mädchen (kız) bile nötrdür çünkü -chen eki var.
⚠️
Almancada En Çok Karıştırılan Artikeller
das Mädchen = kız (nötr! -chen küçültme eki -> das) das Fräulein = genç bayan (nötr! -lein küçültme eki -> das) der Junge = oğlan (eril — -e ile bitiyor ama eril) das Bier = bira (nötr — alkollü içeceklerin çoğu der ama Bier das) die E-Mail = e-posta (dişil — İngilizce'de cinsiyetsiz ama Almancada die)
Almanca Bileşik İsimler (Komposita)
Almanca bileşik isimler (Komposita) açısından dünyanın en zengin dillerinden biridir. İki veya daha fazla kelime birleştirilerek yeni isimler oluşturulur. Bileşik isimlerde son kelimenin artikeli geçerlidir.
💡
Bileşik isim kuralı: Son kelime = artikel + anlam belirleyici der Schlüssel + das Band = das Schlüsselband (anahtarlık — das Band -> das) die Küche + der Tisch = der Küchentisch (mutfak masası — der Tisch -> der) das Haus + die Tür = die Haustür (ev kapısı — die Tür -> die)
Almanca Bileşik İsimlerde Bağlama Harfleri (Fugenzeichen)
Bazı bileşik isimlerde kelimeler arasına bağlama harfi eklenir: -s-: Geburtstag, Arbeitsplatz, Lieblingsessen -n-: Sonnenbrille, Blumentopf, Straßenbahn -er-: Kinderzimmer, Bücherregal -en-: Küchentisch, Frauenarzt Bu harfler telaffuzu kolaylaştırır — kesin bir kural yoktur, kullanımla öğrenilir.
Almanca İsimleştirme (Nominalisierung)
Almancada fiiller ve sıfatlar isimleştirilebilir. İsimleşmiş kelimeler büyük harfle yazılır ve genellikle das artikelini alır.
Fiilden İsim Yapma
Almanca 10 Fiilden İsim Yapma Örneği
Fiil
İsim
Türkçe
Not
essen
das Essen
yemek (fiil -> isim)
das — Infinitiv isimleştirme
trinken
das Trinken
içmek -> içme
lesen
das Lesen
okumak -> okuma
schreiben
das Schreiben
yazmak -> yazma
lernen
das Lernen
öğrenmek -> öğrenme
schwimmen
das Schwimmen
yüzmek -> yüzme
laufen
das Laufen
koşmak -> koşma
leben
das Leben
yaşamak -> yaşam / hayat
wissen
das Wissen
bilmek -> bilgi
verhalten
das Verhalten
davranmak -> davranış
* Fiil Infinitiv'i büyük harfle yazılınca isim olur ve her zaman das artikelini alır: lesen -> das Lesen.
Sıfattan İsim Yapma
Almanca 10 Sıfattan İsim Yapma Örneği
Sıfat
İsim
Türkçe
Not
alt
der/die Alte
yaşlı (kişi)
Kişi — der/die cinsiyete göre
krank
der/die Kranke
hasta (kişi)
deutsch
der/die Deutsche
Alman (kişi)
fremd
der/die Fremde
yabancı (kişi)
erwachsen
der/die Erwachsene
yetişkin (kişi)
gut
das Gute
iyi olan (soyut)
Soyut kavram — das
schön
das Schöne
güzel olan
wichtig
das Wichtige
önemli olan
neu
das Neue
yeni olan
best-
das Beste
en iyi olan
* Kişi -> der/die (cinsiyete göre). Soyut kavram -> das. Sıfattan isimleşmiş kelimeler sıfat gibi çekilir.
Almanca İsimlerde Büyük Harf Kuralı
Almanca dünyada isimleri büyük harfle yazan tek dildir. Her isim — özel isim olsun olmasın — büyük harfle başlar.
📝Almanca Büyük Harf Kuralı Örnekleri
Ich lese ein Buch.
Bir kitap okuyorum.
📎 Buch = isim -> büyük harf
Das Lesen macht mir Spaß.
Okumak bana eğlenceli geliyor.
📎 Lesen = isimleşmiş fiil -> büyük harf
Der Alte sitzt auf der Bank.
Yaşlı adam bankta oturuyor.
📎 Alte = isimleşmiş sıfat -> büyük harf
Er trinkt gern Kaffee.
Kahve içmeyi sever.
📎 Kaffee = isim -> büyük harf (trinken = fiil -> küçük)
Almanca İsimlerde Çoğul Yapma (Özet)
Almanca 5 Çoğul Eki — Özet
Ek
Örnek
Kural
-e (+ Umlaut)
der Tisch -> die Tische, der Stuhl -> die Stühle
Çoğu eril tek heceli
-er (+ Umlaut)
das Kind -> die Kinder, das Buch -> die Bücher
Çoğu nötr tek heceli
-en / -n
die Frau -> die Frauen, die Lampe -> die Lampen
Çoğu dişil isim
-s
das Auto -> die Autos, das Foto -> die Fotos
Yabancı kökenli
Değişmez
der Lehrer -> die Lehrer, das Fenster -> die Fenster
-er, -el, -en, -chen ile bitenler
* Detaylı çoğul kuralları için 'Almanca Çoğul Yapma' yazımıza bakınız.
Almanca Anlam Gruplarına Göre Cinsiyet
Son eklere ek olarak anlam gruplarına göre de cinsiyet eğilimleri vardır. Aşağıdaki tablo hangi kavram gruplarının hangi artikeli aldığını gösterir.
Almanca 18 Anlam Grubuna Göre Cinsiyet Eğilimi
Anlam Grubu
Artikel Eğilimi
Örnekler
İstisna
Meyveler
genellikle die
die Banane, die Orange, die Birne, die Traube, die Kirsche
İstisna: der Apfel, der Pfirsich
Sebzeler
genellikle die
die Tomate, die Gurke, die Kartoffel, die Zwiebel, die Karotte
İstisna: der Kohl, der Salat
Ağaçlar
genellikle die
die Eiche, die Birke, die Tanne, die Buche, die Linde
İstisna: der Ahorn
Çiçekler
genellikle die
die Rose, die Tulpe, die Lilie, die Orchidee
Araçlar/Arabalar
genellikle der
der Bus, der Zug, der LKW, der BMW, der Mercedes
İstisna: die Straßenbahn, das Auto, das Schiff
Alkollü içecekler
genellikle der
der Wein, der Schnaps, der Whisky, der Wodka, der Sekt
İstisna: das Bier
Alkolsüz içecekler
karışık
der Kaffee, der Tee, der Saft, die Milch, das Wasser
Hava olayları
genellikle der
der Regen, der Schnee, der Wind, der Sturm, der Nebel
İstisna: die Wolke, das Eis, das Gewitter
Günler
her zaman der
der Montag, der Dienstag, der Mittwoch, der Donnerstag...
İstisnasız
Aylar
her zaman der
der Januar, der Februar, der März, der April...
İstisnasız
Mevsimler
her zaman der
der Frühling, der Sommer, der Herbst, der Winter
İstisnasız
Yönler
her zaman der
der Norden, der Süden, der Osten, der Westen
İstisnasız
Metaller
genellikle das
das Gold, das Silber, das Eisen, das Kupfer, das Aluminium
İstisna: der Stahl, die Bronze
Diller
her zaman das
das Deutsch, das Türkisch, das Englisch, das Französisch
İstisnasız (isim olarak)
Renkler (isim)
her zaman das
das Blau, das Rot, das Grün, das Gelb
İstisnasız (isim olarak)
Harfler
her zaman das
das A, das B, das C, das Z
İstisnasız
Hayvanlar
karışık
der Hund, die Katze, das Pferd, der Vogel, die Maus
Cinsiyet ezberlenecek
Ülkeler (artikelli)
genellikle die
die Türkei, die Schweiz, die Ukraine, die Slowakei
der: der Iran, der Irak. Çoğu ülke artikelsiz
Almanca n-Deklination (Zayıf Çekim İsimleri)
Bazı eril isimler Nominativ hariç tüm hallerde -n/-en eki alır. Bu isimlere n-Deklination (zayıf çekim) isimleri denir. Genellikle canlı varlıkları ve meslekleri ifade eder.
Almanca 15 n-Deklination İsmi
Nominativ
Akkusativ
Dativ
Genitiv
Türkçe
der Mensch
den Menschen
dem Menschen
des Menschen
insan
der Student
den Studenten
dem Studenten
des Studenten
öğrenci
der Junge
den Jungen
dem Jungen
des Jungen
oğlan
der Herr
den Herrn
dem Herrn
des Herrn
bay
der Kollege
den Kollegen
dem Kollegen
des Kollegen
meslektaş
der Kunde
den Kunden
dem Kunden
des Kunden
müşteri
der Nachbar
den Nachbarn
dem Nachbarn
des Nachbarn
komşu
der Türke
den Türken
dem Türken
des Türken
Türk (erkek)
der Polizist
den Polizisten
dem Polizisten
des Polizisten
polis
der Soldat
den Soldaten
dem Soldaten
des Soldaten
asker
der Journalist
den Journalisten
dem Journalisten
des Journalisten
gazeteci
der Präsident
den Präsidenten
dem Präsidenten
des Präsidenten
cumhurbaşkanı
der Patient
den Patienten
dem Patienten
des Patienten
hasta
der Architekt
den Architekten
dem Architekten
des Architekten
mimar
der Biologe
den Biologen
dem Biologen
des Biologen
biyolog
* n-Deklination ipuçları: -e ile biten eril kişi isimleri (der Junge, der Türke, der Kollege), -ent/-ant/-ist ile biten meslekler (der Student, der Polizist), milliyet isimleri (der Türke, der Franzose).
📝Almanca n-Deklination Örnek Cümleleri
Ich kenne den Studenten.
Öğrenciyi tanıyorum.
📎 der Student -> den Studenten (Akkusativ)
Der Arzt hilft dem Patienten.
Doktor hastaya yardım ediyor.
📎 der Patient -> dem Patienten (Dativ)
Das ist das Auto des Nachbarn.
Bu komşunun arabası.
📎 der Nachbar -> des Nachbarn (Genitiv)
Frag den Herrn an der Rezeption!
Resepsiyondaki beye sor!
📎 der Herr -> den Herrn (Akkusativ)
Almanca İsimden İsim Türetme (Wortbildung)
Almancada fiillerden ve sıfatlardan son ek ekleyerek yeni isimler türetilebilir. Bu son ekler aynı zamanda artikeli belirler.
Almanca 10 İsim Türetme Son Eki
Son Ek (Artikel)
Dönüşüm
Örnekler
Anlam
-ung (die)
fiil -> isim
wohnen -> die Wohnung, üben -> die Übung, bilden -> die Bildung
eylem/sonuç
-heit (die)
sıfat -> isim
frei -> die Freiheit, gesund -> die Gesundheit, krank -> die Krankheit
durum/özellik
-keit (die)
sıfat -> isim
möglich -> die Möglichkeit, schwierig -> die Schwierigkeit
durum/özellik
-schaft (die)
isim/sıfat -> isim
Freund -> die Freundschaft, Gesellschaft, Wirtschaft
kolektif/soyut
-nis (das/die)
fiil/sıfat -> isim
erleben -> das Erlebnis, ergeben -> das Ergebnis
sonuç/durum
-tum (das)
isim/sıfat -> isim
eigen -> das Eigentum, wachsen -> das Wachstum
durum/kolektif
-er (der)
fiil -> isim
lehren -> der Lehrer, fahren -> der Fahrer, spielen -> der Spieler
kişi/alet
-erin (die)
fiil -> isim
lehren -> die Lehrerin, fahren -> die Fahrerin
kadın kişi
-ling (der)
sıfat/fiil -> isim
lehren -> der Lehrling, fremd -> der Fremdling
kişi
-ismus (der)
isim -> isim
Kapital -> der Kapitalismus, Tour -> der Tourismus
akım/sistem
Almanca İsimlerle Örnek Cümleler
📝Almanca İsim Kullanım Örnekleri
Der Kühlschrank steht in der Küche.
Buzdolabı mutfakta duruyor.
📎 Bileşik isim: Kühl+schrank (der Schrank -> der)
Die Freundschaft zwischen ihnen ist sehr stark.
Aralarındaki arkadaşlık çok güçlü.
📎 Türetme: Freund + -schaft = die Freundschaft
Das Mädchen spielt im Garten.
Kız bahçede oynuyor.
📎 das Mädchen — kız ama nötr (-chen eki)
Ich helfe dem Studenten bei den Hausaufgaben.
Öğrenciye ödevlerinde yardım ediyorum.
📎 n-Deklination: der Student -> dem Studenten (Dativ)
Die Gesundheit ist das Wichtigste im Leben.
Sağlık hayattaki en önemli şeydir.
📎 Türetme: gesund + -heit = die Gesundheit. İsimleştirme: wichtig -> das Wichtigste
In meiner Kinderzimmertür hängt ein Poster.
Çocuk odası kapımda bir poster asılı.
📎 Üçlü bileşik: Kinder+zimmer+tür (die Tür -> die)
Das Schwimmen ist mein Lieblingssport.
Yüzme benim favori sporum.
📎 İsimleştirme: schwimmen -> das Schwimmen
Die Möglichkeit besteht noch.
İmkân hâlâ mevcut.
📎 Türetme: möglich + -keit = die Möglichkeit
Almanca İsimlerde Sık Yapılan Hatalar
Almanca İsimlerde Sık Yapılan 8 Hata
Yanlış
Doğru
Açıklama
der Mädchen (X)
das Mädchen (OK)
-chen küçültme eki her zaman das yapar
die Junge (X)
der Junge (OK)
Oğlan erildir — -e ile bitiyor ama eril
die Wohnung (küçük w) (X)
die Wohnung (büyük W) (OK)
Almancada tüm isimler büyük harfle başlar
der Studenten hilft (X)
dem Studenten hilft (OK)
n-Deklination: Dativ'te de -en eki
der Schlafzimmer (X)
das Schlafzimmer (OK)
Bileşik isimlerde son kelime belirler: das Zimmer -> das
die Gold (X)
das Gold (OK)
Metaller genellikle nötr: das Gold, das Silber
der Montag (küçük m) (X)
der Montag (büyük M) (OK)
Günler isimdir, büyük harfle yazılır
die Lesen (X)
das Lesen (OK)
İsimleşmiş fiiller her zaman das alır
Pratik İpuçları
İsimleri artikelleriyle birlikte öğrenin: Bu en temel kural — 'Tisch' değil 'der Tisch'. Artikel bilmeden doğru cümle kuramazsınız.
İstisnasız kuralları ezberleyin: -ung, -heit, -keit, -schaft, -tion, -tät -> HER ZAMAN die. -chen, -lein -> HER ZAMAN das. -ismus, -ling -> HER ZAMAN der.
Bileşik isimlerde son kelimeye bakın: der Kühlschrank (der Schrank -> der), die Waschmaschine (die Maschine -> die). Son kelimenin artikeli geçerlidir.
İsimleştirmeyi bilin: Fiil Infinitiv'i büyük harfle yazılınca isim olur ve das alır: lesen -> das Lesen, essen -> das Essen.
Renkle kodlayın: Kelime kartlarında der = mavi, die = kırmızı, das = yeşil — görsel hafıza çok etkilidir.
Doğal cinsiyet mantığını kullanın: Erkek kişiler genellikle der, kadın kişiler die. Ama das Mädchen (kız) istisnadır (-chen eki).
Her ismi çoğuluyla birlikte öğrenin: der Tisch, -e (die Tische). Sözlüklerde çoğul eki parantez içinde verilir.
